ولودیمیر زلنسکی، دونالد ترامپ و آشفتگی در بازارهای مالی

در روز ۲۴ مهر ۱۴۰۵، تحولات سیاسی و اقتصادی جهان با سرعت بالایی پیش رفت. تنش بی‌سابقه میان ولودیمیر زلنسکی و دونالد ترامپ بر سر محدودیت‌های استارلینک و توافق‌های سوختی با مسکو، کیف را به سمت اتحادیه اروپا و درخواست کمک ۷۹ میلیارد دلاری سوق داد. در بازارهای مالی، عبور قیمت نفت برنت از ۱۱۰ دلار و نگرانی از ریسک‌های بدهی فناوری هوش مصنوعی، نااطمینانی‌ها را دوچندان کرد. در واشنگتن نیز برکناری سریع سخنگوی کاخ سفید نشان داد فشار بر دولت ترامپ در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای بالاست.

چرا روابط زلنسکی و ترامپ متشنج شد؟

اختلال ناگهانی در سامانه ارتباطی استارلینک و استارشیلد در خطوط مقدم جنگ اوکراین، فرماندهان نظامی کی‌یف را در شرایط سختی قرار داده است. ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، با حضور در بروکسل هشدار داد که محدود ساختن دسترسی‌های فن‌آوری، دفاع این کشور را آسیب‌پذیر می‌کند. او صراحتاً از معامله‌های تجاری ایالات متحده آمریکا با روسیه درباره دیزل انتقاد کرد و این اقدامات را ضربه به متحدان اروپایی دانست.

از سوی دیگر، دونالد ترامپ هرگونه دستور مستقیم برای قطع خدمات استارلینک به اوکراین را رد کرده است. با این حال، گزارش‌ها نشان می‌دهد توافق‌های اقتصادی تازه میان واشنگتن و مسکو، نگرانی‌های عمیقی را در پایتخت‌های اروپایی ایجاد کرده است. زلنسکی اکنون از اتحادیه اروپا در خواست ۷۹ میلیارد دلار بودجه اضافی کرده تا مانع پیشروی نیروهای روسیه در منطقه دونباس شود.

علت رکود سهام بانک‌ها و جهش نفت چیست؟

بازارهای مالی در ۲۴ مهر ۱۴۰۵ با دو شوک هم‌زمان روبرو شدند. از یک سو، قیمت هر بشکه نفت خام برنت با عبور از ۱۱۰ دلار، رکورد جدیدی ثبت کرد. ریسک‌های عرضه‌ای ناشی از مناقشات خاورمیانه و اختلال در پالایشگاه‌های منطقه، معامله‌گران را به سمت خریدهای احتیاطی سوق داده است. این جهش قیمت، نگرانی‌ها درباره موج تازه تورم در اقتصاد جهانی را تقویت کرده است.

از سوی دیگر، سهام بانک‌های بزرگ ایالات متحده آمریکا بدترین افت هفتگی خود را از زمان بحران مالی سال ۲۰۰۸ تجربه کردند. علت اصلی این ریزش، وام‌های سنگین و بدهی‌های عظیم شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی عنوان شده است. سرمایه‌گذاران نگرانند که شرکت‌های فناوری نتوانند هزینه‌های سنگین زیرساختی خود را جبران کنند. هم‌زمان، اظهارات کوین وارش، مقام فدرال رزرو، نشان می‌دهد که احتمالاً نرخ بهره در سطح فعلی باقی خواهد ماند.

در کرانه باختری و غزه چه می‌گذرد؟

فصل برداشت زیتون در کرانه باختری تحت اشغال با حملات شدید شهرک‌نشینان مسلح اسرائیلی همراه شده است. در جدیدترین رویداد، شهرک‌نشینان به کشاورزان فلسطینی در حال کار حمله کردند و باغ‌های زیتون را به آتش کشیدند. در جریان این خشونت‌ها، هایدی لوین، عکاس‌خبرنگار سرشناس روزنامه واشنگتن پست، مورد ضرب و شتم قرار گرفت و مجروح شد.

در همین حال، اوضاع انسانی در نوار غزه به نقطه‌ای بحرانی‌تر رسیده است. با توقف ورود کالاهای تجاری توسط اسرائیل به دلیل اختلافات مالیاتی، وزارت بهداشت از گرسنگی و سوءتغذیه فاجعه‌بار خبر می‌دهد. سازمان ملل متحد هشدار داده که بیش از ۶۷ درصد از جمعیت غزه تا پایان سال با ناامنی شدید غذایی روبه‌رو خواهند شد، در حالی که آوارگان بدون سرپناه مناسب آماده مواجهه با زمستان می‌شوند.

چرا سخنگوی کاخ سفید سریعاً برکنار شد؟

تنها پنج روز پس از اینکه کیتی زاخاریا به‌عنوان سخنگوی جدید کاخ سفید منصوب شد، دونالد ترامپ او را از سمتش برکنار کرد. این کوتاه‌ترین دوره حضور یک سخنگو در تاریخ کاخ سفید محسوب می‌شود. زاخاریا در اولین کنفرانس مطبوعاتی خود با پرسش‌های چالش‌برانگیزی مواجه شد و نتوانست مواضع دولت را به‌خوبی تبیین کند.

موج انتقادات زمانی بالا گرفت که گزارش‌هایی درباره سوابق حقوقی او منتشر شد. زاخاریا در مصاحبه‌ای تلویزیونی اعتراف کرد که برخلاف ادعاهای قبلی، هرگز در آزمون وکالت قبول نشده است. این رویداد فشار سیاسی بر دولت دونالد ترامپ را در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای افزایش داده و منتقدان را نسبت به نحوه انتصابات در کاخ سفید معترض کرده است.