آیا قدرت‌های خارجی در شورش‌های اروپا دست دارند، چه کسی بهره برداری می‌کند؟
تا کنون هیچ مدرکی که نشان دهد قدرت‌های خارجی آغازگر ناآرامی‌های اروپا بوده باشند وجود ندارد و فقط سوءاستفاده آنها ثابت شده است، با این حال، برخی سیاستمداران دستکاری در فضای آنلاین را عامل این اعتراضات و شورشها دانسته‌اند.
هیچ سند قاطعی در دست نیست که نشان دهد قدرت‌های خارجی از طریق شبکه‌های اجتماعی در تشدید شورشها در فرانسه، ایتالیا و دیگر کشورهای اروپایی نقش داشته‌اند. هرچند برخی از این کشورها از ناآرامی‌ها برای ترویج روایت‌ها و دیدگاه‌های خود استفاده کرده‌اند.از طرفی، کمیسیون اروپا زیر فشار قرار گرفته تا علیه کارزارهای احتمالی انتشار اطلاعات نادرست از سوی کشورهایی چون روسیه اقدام کند، اما تاکنون با استناد به نبود شواهد کافی دست به چنین کاری نزده است.امانوئل ماکرون، رئیس‌جمهوری فرانسه، در حاشیه سفرش به قطر به خبرنگاران گفت: «هیچ مدرکی از دخالت خارجی در رویدادهایی که رخ داد وجود ندارد. با این حال، پس از آن شاهد دستکاری اطلاعات از خارج بوده‌ایم؛ این بخش واقعیت دارد.»او گفت: «اما افراد زیادی هستند که تلاش کرده‌اند از این وضعیت بهره‌برداری کنند. کسانی هستند که به بهای آسیب به فرانسه کمپین به راه انداخته‌اند.»در عوض، دیگر مقامهای اروپایی پا را فراتر گذاشته و قدرت‌های خارجی را مسئول ناآرامی‌ها در شهرهای فرانسه، ایتالیا، بلژیک و اسپانیا دانسته‌اند.گویدو کروستو، وزیر دفاع ایتالیا، سه‌شنبه در یک کنفرانس گفت: «شورشها در میلان نتیجه چیزی است که من آن را "جنگ ترکیبی" می‌نامم؛ جنگی که برخی با توسل به ابزارهای نامتعارفی مانند تیک‌تاک، شبکه‌های اجتماعی و یوتیوب در کشورهای ما به راه انداخته‌اند.»ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه نیز هفته گذشته در کنفرانسی به میزبانی سازمان همکاری و توسعه اقتصادی گفت: «چند روز پیش، خود اعتراض‌های دانش‌آموزان دبیرستانی در فرانسه توسط روایتهای خصمانه‌ای که از روسیه، چین، ایران و جنبش ماگا سرچشمه می‌گرفتند، مورد بهره‌برداری قرار گرفت. ما آنها را می‌بینیم، افشا می‌کنیم و پاسخ می‌دهیم.»پاریس پیش‌تر ایران را به راه‌اندازی یک «کارزار اطلاعات نادرست» درباره جنبش اعتراضی دانش‌آموزان دبیرستانی متهم کرده و سفیر این کشور را به وزارت امور خارجه فرانسه احضار کرده بود.در شبکه‌های اجتماعی نیز چهره‌های رسمی حکومت ایران انتقاد از نحوه برخورد مقامهای فرانسوی با اعتراضات دانش‌آموزی را افزایش داده‌اند. اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، حتی پیامی به زبان فرانسه در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد و نسبت به «گزارش‌های مربوط به خشونت پلیس» ابراز نگرانی کرد.یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنیدسازمان‌های نظارتی، از جمله ارکام در فرانسه و آگکوم در ایتالیا، بر اساس قانون خدمات دیجیتال (DSA) اختیارات گسترده‌ای برای مقابله با عملیات احتمالی انتشار اطلاعات نادرست دارند. آنها همکاری نزدیکی با کمیسیون اروپا دارند و تازه‌ترین نشست آنها سه‌شنبه برگزار شد.با این حال، در حالی که تنظیم‌گران مقررات از کمیسیون خواسته‌اند یک تحقیق رسمی آغاز کند، اما قوه مجریه اتحادیه اروپا می‌گوید شواهد موجود برای توجیه چنین اقدامی کافی نیست.یک مقام اتحادیه اروپا که مستقیما در جریان این موضوع است و نخواست نامش فاش شود، به یورونیوز گفت: «هیچ اطلاعات یا تایید قطعی در اختیار نداریم که نشان دهد دستکاری اطلاعات از سوی طرف‌های خارجی، پشت رویدادهای فرانسه و دیگر کشورها بوده باشد.»این اختلاف نشان می‌دهد که میان ادعاهای علنی برخی سیاستمداران در کشورهای اروپایی و شواهدی که مقامهای مسئول در اختیار دارند، فاصله‌ای وجود دارد.توماس رنیه، سخنگوی کمیسیون اروپا، گفت: «این وضعیت در سطح ملی در حال پیگیری است و کمیسیون کاملا آماده است به مقامهای ملی کمک و از آنها حمایت کند.» او افزود: «بگذارید ابتدا مقامهای فرانسوی کار خود را انجام دهند. ما هر جا بتوانیم برای کمک آماده‌ایم.»قانون خدمات دیجیتال همچنین سازوکاری برای واکنش به بحران پیش‌بینی کرده است که می‌تواند در صورت بروز تهدید جدی علیه امنیت عمومی یا سلامت عمومی در اتحادیه اروپا فعال شود. این سازوکار به کمیسیون اختیارات اضطراری بر بستر پلتفرمهای آنلاین می‌دهد.با این حال تا کنون اقدامی برای فعال کردن آن انجام نشده است.همزمان، نهادهای مجری قانون از پلتفرمهای آنلاین خواسته‌اند اطلاعاتی در اختیارشان بگذارند تا به شناسایی افرادی که در خرابکاری و غارت دست داشته‌اند کمک کند.در فرانسه، غارتگران تلاش کرده‌اند کالاهای سرقتی را در بازار اینترنتی فروش کالای دست دوم «وینتد» عرضه کنند. این موضوع باعث شد پلیس از این پلتفرم برای شناسایی افراد مسئول درخواست همکاری کند.شواهد نشان می‌دهد شبکه‌های انتشار اطلاعات نادرست مرتبط با روسیه، از جمله شبکه‌هایی که در قالب عملیات «اورلود» و «دوپل‌گنِگر» فعالیت می‌کنند، از خشونت‌های اخیر برای گسترش و تقویت فعالیت‌های خود در فضای آنلاین استفاده کرده‌اند.با این حال، شرایط کنونی با بحران مهاجرتی سئوتا در تابستان امسال تفاوت دارد؛ در آن مورد، شواهد فراوانی وجود داشت که نشان می‌داد هزاران نفر در نتیجه انتشار اطلاعات نادرست در فضای آنلاین بسیج شده‌اند. اما درباره اعتراضات فرانسه، ایتالیا و دیگر کشورها، شواهد موجود تاکنون بیشتر از بهره‌برداری بازیگران خارجی از این ناآرامی‌ها حکایت دارد، نه اینکه آنها عامل شکل‌گیری اعتراضات بوده باشند.