اتحادیه اروپا خواهان یک انقلاب هوش مصنوعی است. اما با شرایط چه کسی؟

استپ رقصندگان در وسط یک سالن تاریک در سراسر صحنه دایره‌ای چرخیدند و مخاطبانی از سیاست‌گذاران و روسای فناوری را مجذوب خود کردند. نه صرفا یک کنفرانس بوروکراتیک دیگر، اجلاس بین المللی هوش مصنوعی، که این هفته در دوبلین میزبانی شد، آرزوی چیزی دیدنی تر را داشت - اعلامیه ای بزرگ مبنی بر اینکه اروپا برای انقلاب هوش مصنوعی (AI) خود آماده است.

در میان بیش از 1500 مهمان مورد انتظار، دمیس حسابیس، بنیانگذار و رئیس Google DeepMind و برد اسمیت، رئیس مایکروسافت، علاوه بر مقامات بلندپایه اتحادیه اروپا و ایرلند بودند. این رویداد بخش مهمی از دوره ایرلند به عنوان رئیس شورای اتحادیه اروپا بود، اما فقدان صداهای انتقادی برای خنثی کردن شور و شوق هوش مصنوعی در نمایش، اتهامات تقویت فناوری را برانگیخته است.

بری اوسالیوان، استاد هوش مصنوعی در دانشگاه کالج کورک، به دویچه وله گفت: این نشست «تقریبا شبیه یک برنامه سیاسی حزبی از طرف هوش مصنوعی» بود.

موضوع اصلی این بود که چگونه می توان از هوش مصنوعی برای به حرکت درآوردن اقتصاد کند اروپا، تقویت نوآوری و رسیدن به آمریکا و چین استفاده کرد.

در پانل های مملو از مدیران ارشد، مزایای بالقوه آشکار شد: تشخیص علائم اولیه سرطان، بهبود هشدارهای آب و هوای شدید و بهینه سازی توزیع برق برای صرفه جویی در انرژی. با این حال، تبدیل این وعده‌ها به خدمات قابل اعتماد، همچنان نیازمند آزمایش و اعتبار است.

علاقه ایرلند به این موضوعات صرفا از حسن نیت نسبت به کشورهای عضو اتحادیه اروپا ناشی نمی شود. این کشور میزبان عملیات اروپایی چندین شرکت بزرگ فناوری جهان است و به شدت به مالیات شرکت های چند ملیتی متکی است. شرکت‌های چندملیتی خارجی 28.8 میلیارد یورو مالیات شرکت در سال 2025 پرداخت کردند که 87 درصد از کل مالیات را تشکیل می‌داد، بدون احتساب درآمدهای مالیاتی استثنایی اپل. این شامل داروسازی و سایر بخش ها می شود، نه فقط فناوری.

اما آیا اروپا حتی نیاز به رقابت با شرایط مشابه دارد؟ O'Sullivan فکر می کند که باید روی نقاط قوت خود از جمله روباتیک صنعتی و برنامه های کاربردی تمرکز کند: "ما یک نوع منحصر به فرد از فرصت هوش مصنوعی در اروپا داریم و این چیزی است که باید از آن حمایت کنیم."

استفاده از مدل های خارجی می تواند به کسب و کارهای اروپایی کمک کند تا سریعتر حرکت کنند. اما همچنین آنها را به تامین کنندگان دیگر وابسته می کند که می توانند قیمت ها را تغییر دهند، دسترسی را محدود کنند و تصمیم بگیرند که کدام قابلیت ها را آزاد کنند.

نمایندگان اتحادیه اروپا در این اجلاس به سرعت تاکید کردند که قوانینی برای بهره مندی از مزایای هوش مصنوعی و در عین حال کاهش خطرات آن وضع شده است.

مایکل مک گرات، کمیسر ایرلندی مسئول دموکراسی، عدالت، حاکمیت قانون و حمایت از مصرف کننده، از تعادل بین پتانسیل هوش مصنوعی و "حفاظ های مناسب" مورد نیاز برای اطمینان از اعتماد صحبت کرد.

قانون هوش مصنوعی اعمال خاصی را ممنوع می کند و الزامات قوی تری را برای استفاده های حساس تحمیل می کند. اصلاحات Omnibus آن که از ژوئیه 2026 به اجرا درآمده است، با هدف ساده سازی انطباق است، اگرچه برخی از پادمان ها را رعایت کرده است. قوانین مربوط به حوزه هایی از جمله اشتغال و تحصیل اکنون از دسامبر 2027 اعمال می شود. موارد مربوط به هوش مصنوعی که از آگوست 2028 در محصولات تحت نظارت تعبیه شده است.

کمیسیون گفته است که شرکت ها به زمان نیاز دارند تا با استانداردها و راهنمایی های جدید سازگار شوند. با این حال، منتقدان معتقدند که حمایت ها تحت فشار برای رقابت به تعویق افتاده است.

برای اوسالیوان، مقررات و نوآوری متناقض نیستند. وی با اشاره به تجهیزات دارویی و پزشکی گفت: این تصور که نمی توان مقررات و نوآوری داشت، فقط یک مزخرف است.

برای معترضان بیرون، تضمین‌هایی که از سوی سیاستمداران و شرکت‌های فناوری داده می‌شود، پوچ است. پل مورفی، یک قانونگذار ایرلندی از حزب سوسیالیست «مردم قبل از سود»، استدلال می‌کند که اگرچه مقررات اروپا قوی‌تر از قوانین ایالات متحده است، این میزان همچنان پایین است. با آخرین اصلاحات، او حرکت به سمت مقررات زدایی را می بیند.

او به دویچه وله گفت: «فناوری بزرگ سرعت را تنظیم می‌کند و از همه انتظار می‌رود که با آن کنار بیایند.

در عوض، او از جامعه مدنی، اتحادیه های کارگری و سیاستمداران می خواهد که در مورد چگونگی توسعه فناوری و چگونگی استفاده از منابع محدود مانند آب و برق بحث کنند.

در داخل، Fionnuala Ní Bhrógáin نماینده اتحادیه، یکی از معدود صداهای منتقد روی صحنه، این سوال را مطرح کرد که چه کسی از بهره وری بالاتر سود می برد. او گفت که بهینه سازی می تواند فشار بیشتری را بر کارگران وارد کند.

مورفی نیز از افزایش فشار برای کار سریعتر، با استقلال کمتر و نظارت بیشتر می ترسد. اینکه یک ساعت صرفه‌جویی در ایمیل‌ها به زمان فکر کردن تبدیل شود یا منجر به تکالیف بیشتر شود، به تصمیمات کارفرمایان و قدرت چانه‌زنی کارگران بستگی دارد.

از سوی دیگر، O'Sullivan گفت که هوش مصنوعی حذف وظایف روزمره به کارمندان "زمان بیشتری برای فکر کردن و خلاقیت بیشتر در مشاغل خود می دهد."

در ایرلند، مسئله منابع به ویژه ضروری است. مراکز داده در سال 2025 از 23 درصد برق اندازه‌گیری شده کشور استفاده کردند. این شامل ذخیره‌سازی ابری و سایر خدمات، نه فقط هوش مصنوعی، می‌شود. مورفی استدلال کرد که گسترش آنها هزینه های خانوار را افزایش می دهد و اهداف آب و هوایی را تضعیف می کند.

انرژی های تجدیدپذیر می تواند به تامین تقاضا کمک کند. اما برق پاک اضافی نیز باید جایگزین سوخت های فسیلی شود، در حالی که مسکن و سایر صنایع نیز به ظرفیت شبکه نیاز دارند.

اوسالیوان با درخواست از این بخش برای کاهش ردپای کلی انرژی خود موافقت کرد: «پایداری هوش مصنوعی یک مشکل بزرگ است.

در بازگشت به داخل سالن، حتی رهبران صنعت به نیاز به مرزها اذعان کردند. Hassabis، دانشمند ارشد Alphabet، حوادث اخیر هک هوش مصنوعی را "شلات های هشدار اولیه" نامید و از نظارت بین المللی حمایت کرد. اسمیت رئیس مایکروسافت گفت: ما به قانون نیاز داریم.

اخطارهای آنها به دنبال شکست های بتن است. در طی ارزیابی‌های امنیت سایبری در ماه جولای، مدل‌های OpenAI کنترل‌های جداسازی را دور زدند، زیرساخت‌های اطراف آزمایش را هک کردند، محدودیت‌ها را شکستند و به یک شرکت واقعی به نام Hugging Face که میزبان مدل‌ها و مجموعه‌های داده هوش مصنوعی بود حمله کردند. اگر رفتار مشابهی در داخل یک بیمارستان، شبکه برق یا سایر سیستم های حیاتی رخ می داد، نتایج می توانست بسیار بدتر باشد.

آنتروپیک به طور جداگانه اقدامات ناخواسته توسط هوش مصنوعی خود را در وب سایت های واقعی فاش کرد، از جمله یک نکته قتل نادرست به پلیس فیلادلفیا، علیرغم دستورالعمل هایی مبنی بر عدم ایجاد حساب کاربری یا ارسال هیچ چیز مخرب.

سخنرانان در صحنه و خارج از صحنه موافق بودند: این حوادث نشان می‌دهد که کنترل سیستم‌های مستقل تا چه حد می‌تواند دشوار باشد. تضمین های توسعه دهندگان به تنهایی نمی تواند ایمنی را تضمین کند. همچنین مقررات نمی تواند هر خطری را از بین ببرد. اما برای اوسالیوان و مورفی، این امر ضروری است.

اروپا می‌خواهد هوش مصنوعی را بدون به خطر انداختن مزایای وعده‌هایش شکل دهد. این اقدام متعادل کاری دشوار است که شامل انتخاب‌هایی درباره سرمایه‌گذاری، منابع و توزیع سود است. حتی یک اجرای تماشایی افتتاحیه نمی تواند حول این سؤالات برقصد.