اسپیس‌ایکس نخستین ماهواره هوش مصنوعی گوگل را برفراز فالکون ۹ پرتاب کرد

گوگل نخستین ماهواره پروژه سان‌کچر را را به مدار نزدیک زمین فرستاد تا عملکرد تراشه‌های هوش مصنوعی TPU را در فضا ارزیابی کند.

اسپیس‌ایکس پنجشنبه اول اکتبر (۹ مهر)، ۱۳۰ محموله ازجمله یک ماهواره آزمایشی هوش مصنوعی گوگل را درجریان یک پرتاب به مدار زمین فرستاد. این پرتاب، دومین مأموریت از سه پرتاب برنامه‌ریزی‌شده‌ی اسپیس‌ایکس در یک روز بود که پس از پرتاب سرنشین‌دار «کرو ۱۳» به مقصد ایستگاه فضایی بین‌المللی و پیش از پرتاب مأموریت محرمانه NROL-97 انجام شد.

ماموریت اشتراکی «ترنسپورتر ۱۸» پنجشنبه ساعت ۱۴:۳۲ به وقت ساحل شرقی آمریکا (۲۲:۰۲ به وقت ایران) برفراز موشک فالکون ۹ از پایگاه نیروی فضایی وندنبرگ در کالیفرنیا انجام شد. موشک حامل ۱۳۰ فضاپیما از میان مه غلیظی که معمولاً این منطقه ساحلی زیبا را دربرمی‌گیرد، به آسمان صعود کرد.

مهم‌ترین محموله ماموریت ترنسپورتر ۱۸، یک فضاپیمای پیشگام برای پروژه سان‌کچر (Suncatcher) بود؛ برنامه‌ای متعلق به گوگل که هدفش استقرار و بهره‌برداری از یک منظومه ماهواره‌ای هوش مصنوعی در مدار نزدیک زمین است.

نخستین ماهواره پروژه سان‌کچر به گوگل کمک می‌کند تا عملکرد واحدهای پردازش تنسور (TPU) را در محیط فضا ارزیابی کنند. TPU-ها تراشه‌های اختصاصی گوگل هستند و بخش اصلی سخت‌افزار پروژه سان‌کچر را تشکیل می‌دهند. یکی از مهم‌ترین موضوعات مورد بررسی، مقاومت این تراشه‌ها در برابر تابش‌های فضایی و همچنین میزان کارآمدی آن‌ها در دفع گرمای تولیدشده خواهد بود.

علاوه بر گوگل، یک شرکت دیگر نیز که به‌دنبال ساخت مراکز داده‌ی مبتنی بر هوش مصنوعی است، در ماموریت ترنسپورتر ۱۸ حضور داشت. کسب‌وکار «کابوی اسپیس» در پرتاب امروز ماهواره‌ی خود به نام «ریزن ۱» (Reason-1) را برفراز فالکون ۹ به مدار فرستاد.

کابوی اسپیس در پستی که ۲۸ سپتامبر درباره ریزن ۱ در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد ، نوشت: «وظیفه این فضاپیما اثبات امکان انتقال انرژی با پرتو است؛ یعنی استفاده از یک لیزر پرقدرت برای انتقال انرژی از مدار نزدیک زمین به گیرنده روی سطح زمین. اگر می‌خواهید در فضا مرکز داده بسازید، باید سامانه‌های اپتیکی میان مدار و زمین را به فناوری قابل اتکا تبدیل کنید. این همان جایی است که مسیر آغاز می‌شود.»

ماموریت ترنسپورتر ۱۸ همچنین نخستین ماهواره خدمات‌رسان «آتر» از شرکت استارفیش اسپیس را به فضا برد. این کسب‌وکار که در ایالت واشینگتن مستقر است، ۲۴ سپتامبر در ایکس اعلام کرد: «این لحظه بزرگی برایمان است. ما سال‌ها صرف توسعه، بهبود و اثبات فناوری‌های کلیدی لازم برای ارائه خدمات مقرون‌به‌صرفه و در دسترس به ماهواره‌ها کرده‌ایم. اکنون ماهواره‌های آتر را به فضا می‌فرستیم تا وسایل نقلیه خدمات‌رسان ماهواره‌ای ما کارشان را برای مشتریان در مدار آغاز کنند.»

نخستین ماهواره پروژه سان‌کچر به گوگل کمک می‌کند تا عملکرد واحدهای پردازش تنسور (TPU) را در محیط فضا ارزیابی کنند

۱۳۰ محموله ماموریت ترنسپورتر ۱۸ مجموعه متنوعی را تشکیل می‌دهند؛ از جمله کیوب‌ست‌ها، ماهواره‌های کوچک، محموله‌های میزبانی‌شده و دو فضاپیما مجهز به وسایل نقلیه بازگشت به جو. همچنین چهار وسیله انتقال مداری در این پرتاب حضور دارند که ۴۱ مورد از محموله‌ها را حمل می‌کنند تا در زمان دیگری در مدار مستقر شوند.

اسپیس‌ایکس در توضیحات رسمی ماموریت ترنسپورتر ۱۸ نوشته است که این پرتاب رکورد بیشترین تعداد محموله در یک پرتاب را نشکست، اما به آن نزدیک شد. رکورد کنونی با ۱۴۳ محموله متعلق به ماموریت ترنسپورتر ۱ است که در ژانویه ۲۰۲۱ انجام شد .

ماموریت ترنسپورتر ۱۸ تاکنون طبق برنامه پیش رفته است. برای مثال، مرحله اول فالکون ۹ حدود ۷٫۵ دقیقه پس از پرتاب به وندنبرگ بازگشت و روی زمین فرود آمد. طبق اعلام اسپیس‌ایکس، این بیست‌وپنجمین پرواز همین بوستر محسوب می‌شد.

مرحله دوم موشک نیز مسیر خود را به سوی مدار نزدیک زمین ادامه داد و ۱۳۰ محموله را در طول بازه‌ای حدوداً ۱۱ دقیقه‌ای، از دقیقه‌ی تقریباً ۵۵ پس از پرتاب، در مدار مستقر کرد.

ترنسپورتر ۱۸ بخشی از یک روز بسیار شلوغ برای اسپیس‌ایکس است. این شرکت عصر امروز ماموریت سرنشین‌دار کرو ۱۳ را نیز برای ناسا پرتاب کرد و قصد دارد اواخر امشب نیز ماموریت NROL-97 را برای دفتر شناسایی ملی آمریکا (NRO) به مدار بفرستد. هر دو پرتاب از منطقه فضایی فلوریدا انجام می‌شوند.

ماموریت‌های کرو ۱۳ و ترنسپورتر ۱۸ با فالکون ۹ انجام شدند، در حالی که NROL-97 با موشک سنگین فالکون هوی به مدار خواهد رفت.