بحران اقلیمی به «فوریت بهداشتی در مقیاس همهگیری» بدل شد؛ هشدار رئیس تغییرات اقلیمی سازمان ملل
رئیس اقلیم سازمان ملل هشدار میدهد کشورها باید از نظامهای سلامت خود حفاظت کنند، زیرا تغییرات اقلیمی تهدیدی فزاینده برای بهداشت عمومی است؛ او این سخنان را در جریان کنفرانس تغییرات اقلیمی کوپ۳۱ در ترکیه بیان کرد.
رهبران جهان و کارشناسان در آنتالیا، ترکیه، برای نشست کوپ۳۱ سازمان ملل متحد (COP31) گرد هم آمدهاند؛ نشستی که از ۹ تا ۲۰ نوامبر برگزار میشود و به گفته سایمون زیل، دبیر اجرایی تغییرات اقلیمی سازمان ملل متحد، پیامدهای تغییرات اقلیمی بر سلامت در آن نقشی محوری در گفتوگوها دارد.از آلودگی هوا تا گرمای شدید، تغییرات اقلیمی تهدیدی فزاینده برای سلامت مردم در سراسر جهان ایجاد میکند. زیل گفت: «بحران اقلیمی اکنون به بحرانی جهانی در حوزه سلامت با ابعادی شبیه یک همهگیری تبدیل شده است»، و افزود که بلایای اقلیمی نظامهای سلامت و زیرساختها را در هم میکوبند و اطمینان داد که موضوع سلامت بار دیگر در نشست امسال مسئلهای محوری خواهد بود. زیل گفت: «در این کوپ، کشورها با یک انتخاب روبهرو هستند: برق یا شوک. یا اقتصاد جهانی را برای عصر برق از نو سیمکشی کنند، یا دردِ هزینههای مداوم سوختهای فسیلی را برای خانوادهها، شرکتها و دولتها بپذیرند؛ و البته نظامهای سلامت نیز شامل این میشوند». بر اساس گزارش «لنسِت کانتداون ۲۰۲۶» (Lancet Countdown 2026)، سوختن سوختهای فسیلی و تغییرات اقلیمی ناشی از فعالیتهای انسانی با برآورد حدود ۳.۳ میلیون مرگ سالانه از طریق آلودگی هوای بیرونی و گرمای شدید مرتبط دانسته شدهاند.در ۱۲ سال گذشته گرمترین سالها در تاریخ ثبت دما رقم خورده است و طبق گزارش تازه سازمان جهانی هواشناسی که روز ۹ نوامبر منتشر شده، چهار سال اخیر، از جمله سال ۲۰۲۶، بهعنوان چهار سال گرمِ رکوردشده رتبهبندی شدهاند. افزایش دما، خشکسالی و بارشهای شدید میتوانند به بیماریها و مرگومیر ناشی از گرما، دود ناشی از آتشسوزی جنگلها و کاهش کیفیت هوا، سوءتغذیه و ناامنی غذایی، جراحات و تغییر در خطر بروز بیماریهای انتقالیابنده از طریق آب و ناقلها مانند وبا، مالاریا و دنگی کمک کنند. زیل گفت: «خطر اقلیمی هر ضعف موجود در یک نظام سلامت را پیدا میکند و آن را گستردهتر میکند»، و به پیامدهایی از قطع برق تا مختل شدن تصفیه و بهداشت آب اشاره کرد. او گفت که موضوع سلامت باید همیشه «در قلب اقدام اقلیمی» باشد و وزارتخانههای مسئول این حوزه باید در بحثهای مربوط به سازگاری مشارکت داشته باشند. او افزود: «هر برنامه ملی سازگاری باید بتواند به چند پرسش اساسی پاسخ دهد: آیا درمانگاهها میتوانند در طول موج گرما بازبمانند؟ آیا پس از سیل آبِ سالم در اختیار دارند؟ آیا کارکنان حوزه سلامت میتوانند یک شیوع بیماری را پیش از گسترش شناسایی کنند؟ آیا کسانی که بیش از همه در معرض خطرند مراقبتی را که نیاز دارند دریافت خواهند کرد؟». با این حال، سازگاری تنها پاسخ موجود نیست. زیل خاطرنشان کرد: «هیچ نظام سلامتی را نمیتوان در برابر جهانی که بیوقفه در حال گرمتر شدن است تابآور کرد»، و از کشورها خواست اطمینان حاصل کنند که موضوع سلامت در نحوه طراحی برنامههای اقلیمی، تصمیمگیریهای مالی و سنجش میزان پیشرفت گنجانده شود.