بحران کمبود تجهیزات تراشه‌سازی؛ ASML تا سال ۲۰۲۸ توان پاسخ به تقاضا بازار را ندارد

شرکت ASML اعلام کرده است که با برنامه‌های فعلی تولید خود نمی‌تواند پاسخگوی تمام تقاضای بازار برای دستگاه‌های تراشه‌سازی در سال‌های 2027 و 2028 باشد. این غول هلندی در تلاش است راهی برای ساخت دستگاه‌های بیشتر پیدا کند؛ بااین‌حال عطش بازار به قدری بالاست که برخی از مشتریان از حالا به دنبال بستن قرارداد برای سال‌های 2029 و 2030 هستند. براساس گزارشی از بلومبرگ، این شرکت کف پیش‌بینی درآمد خود برای سال 2026 را بالا برده و محدوده فروش را بین 44 میلیارد تا 45 میلیارد یورو اعلام کرده است؛ موضوعی که باعث شد ارزش سهام آن در بورس آمستردام با رشدی 2.8 درصدی به 1551.60 یورو برسد. ASML اخیراً گفته بود که ظرفیت تولید خود را برای سال 2027 حدود 30 درصد بیشتر می‌کند و درحال بررسی افزایش 30 درصدی دیگر برای سال 2028 است. بااین‌حال، «کریستوف فوکه»، مدیرعامل ASML، می‌گوید این شرکت به دنبال افزایش ظرفیت فراتر از این ارقام است. به گفته فوکه، مشتریان هر روز خواهان ماشین‌آلات بیشتری هستند و اصرار دارند سفارش‌های خود را حتی برای سال‌های 2029 و 2030 ثبت کنند. چالش‌های بازار نیمه‌رسانا و تقاضای تجهیزات تراشه‌سازی اعلام این خبر درست در هفته‌ای پرنوسان برای بازار فناوری اتفاق افتاد. اخیراً پس از آنکه مدیرعامل Broadcom رفتار سرمایه‌گذاران را به فضای پرریسک «کازینو» تشبیه کرد، سهام شرکت‌های تراشه‌سازی افت شدیدی داشت و بورس سئول هم با ریزش کم‌سابقه 7 درصدی روبه‌رو شد. با وجود این نگرانی‌ها، آمار سفارش‌های ASML محکم‌ترین سند برای اثبات رونق واقعی این صنعت است؛ چرا که ساخت و تحویل هر کدام از پیشرفته‌ترین دستگاه‌های این شرکت بیش از یک سال زمان می‌برد و فهرست سفارش‌های آن نه براساس وعده، بلکه بر پایه پرداخت‌های قطعی غول‌های تراشه‌سازی تنظیم می‌شود. هشدارهای مالی اخیر به خطرات حباب سرمایه‌گذاری اشاره دارند؛ برای مثال صندوق بین‌المللی پول درباره مدل‌های تأمین مالی چرخه‌ای در حوزه هوش مصنوعی هشدار داده بود، چون اگر درآمدهای پیش‌بینی‌شده محقق نشوند، سرمایه‌گذاری‌ها ارزش خود را از دست می‌دهند. اما خرید دستگاه لیتوگرافی (تجهیزات نوری چاپ مدار روی تراشه)، در واقع خرید فیزیکی یک ابزار تولیدی بی‌رقیب از تنها شرکتی در دنیا محسوب می‌شود که فناوری ساخت آن را در اختیار دارد. همین انحصار مطلق، ASML را به باارزش‌ترین شرکت کل قاره اروپا تبدیل کرده است. ارزش سهام این شرکت از ابتدای سال 64 درصد رشد کرده و در اوج قیمت خود در تابستان، تنها 300 میلیارد دلار با عبور از ارزش بازار یک تریلیون دلاری فاصله داشت؛ هرچند بیشتر این جهش در نیمه اول سال رقم خورد و در پاییز روندی آرام و باثبات را دنبال کرده است. ASML هم‌زمان ساخت دومین مجتمع بزرگ تولیدی خود را آغاز کرده که فاز نخست آن سال 2029 آماده می‌شود؛ یعنی درست همان بازه زمانی که مشتریان برای دریافت پیش‌فاکتور آن صف کشیده‌اند.