پرش به محتوای اصلی

"برج ژله"

دیپلمات۱۴۰۵ مهر ۱۰, جمعه، ساعت ۰۴:۰۹حدود 4 دقیقه مطالعه

سازمان ملل متحد، یو تانت، و جنگ اعراب و اسرائیل در سال 1967.

«آتش نشانی که به محض ظهور اولین دود و شعله از صحنه ناپدید می شود، چه فایده ای دارد؟» از ابا ابان، در نشست اضطراری مجمع عمومی سازمان ملل متحد، بلافاصله پس از پایان جنگ اعراب و اسرائیل در سال 1967، پرسید. وزیر امور خارجه اسرائیل در یک سخنرانی آتشین به سازمان ملل به دلیل خروج نیروهای حافظ صلح از شبه جزیره سینا و نوار غزه انتقاد کرد. ایبان استدلال کرد که عقب نشینی "فاجعه بار سریع" "بقای ملی" دولت یهود را به خطر انداخته است. با این وجود، جنگ شش روزه اسرائیل یک موفقیت نظامی چشمگیر بود.

نیروهای دفاعی اسرائیل ظرف یک هفته سه ارتش عربی (مصر، اردن و سوریه) را خنثی کردند و شبه جزیره سینا، نوار غزه، کرانه باختری، بیت المقدس شرقی و بلندی های جولان را اشغال کردند. Thant Myint-U مورخ در آخرین کتاب خود به نام "صلح ساز" بینش جدیدی در مورد نقش سازمان ملل در رویدادهای منتهی به درگیری شش روزه ارائه می دهد. عنوان کتاب به یو تانت، پدربزرگ نویسنده اشاره دارد. دیپلمات برمه ای به عنوان دبیر کل سازمان ملل، رئیس «آتش نشان» بود که مأموریت داشت نیروهای حافظ صلح را در مناطق درگیری مستقر کند.

"موفق ترین عملیات حافظ صلح" UNEF (نیروی اضطراری سازمان ملل) بود که صلح شکننده ای را در امتداد مرز بین مصر و اسرائیل برای بیش از یک دهه حفظ کرده بود. هنگامی که ارتش مصر در اواسط ماه مه یک پیام غیررسمی به سازمان ملل ارسال کرد و خواستار خروج نیروهای حافظ صلح شد، تانت با یک دوراهی مواجه شد. رد درخواست قاهره حاکمیت مصر را نقض می‌کند، اما حذف نیروها ممکن است مأموریت سازمان ملل برای جلوگیری از درگیری را به خطر بیندازد. دبیرکل پس از دریافت نامه رسمی از وزیر امور خارجه موافقت کرد.

با این حال، زمانی که تانت در حال مذاکره برای خروج یونیف بود، جت‌های اسرائیلی کاروانی را در نوار غزه تحت مدیریت مصر هدف قرار دادند و سه سرباز را کشتند. تانت به دلیل عقب نشینی نیروها و ناتوانی اش در مقابله با «حملات مصر» با «سیلی از انتقادات» مواجه شد. الک داگلاس هوم، نخست وزیر سابق بریتانیا، سفر دبیرکل سازمان ملل به مصر در اواخر ماه مه را "اشتباهی وحشتناک" خواند. هنگامی که تانت در قاهره فرود آمد، جمال عبدالناصر، رئیس جمهور وقت، در حالت جنگی قرار داشت و تنگه تیران، یک مسیر حیاتی کشتیرانی برای اسرائیل را بسته بود.

یک دیپلمات غربی به نقل از وال استریت ژورنال، رئیس سازمان ملل را "برج ژله" نامید. گیدئون رافائل، سفیر اسرائیل در سازمان ملل، در روزنامه عبری زبان معاریو از دوست خود دفاع کرد و گفت: "یو تانت مسئول اوضاع خاورمیانه نیست." در فصلی با عنوان «غزه و سینا»، نویسنده به جزئیات جالبی در مورد اینکه چگونه اطلاعات نادرست در پیشبرد جنگ نقش داشته است، اشاره می‌کند. اقدامات ناصر تحت تأثیر گزارش‌های اطلاعاتی نادرستی بود که مسکو و دمشق درباره تجمع نیروهای اسرائیلی در امتداد مرز سوریه منتشر کردند.

رهبران عرب برای راستی آزمایی این ادعاها کاری انجام ندادند، حتی در شرایطی که ناظران سازمان ملل در مورد صحت این گزارش تردید داشتند. نویسنده توضیح داد: «سوری‌ها می‌توانستند از بلندی‌های جولان (که تحت کنترل آن‌ها بودند) به سمت اسرائیل نگاه کنند و ببینند که هیچ گونه تمرکز نیرو وجود ندارد، اما آنها خوشحال بودند که اطلاعات نادرست را به قاهره منتقل کنند زیرا ادعای طولانی مدت آنها در مورد یک تهدید قریب‌الوقوع را تأیید می‌کرد. در سال 1959، یو تانت به عنوان تنها نامزد مورد قبول اسرائیل و کشورهای عربی، پیشتاز مقام اول سازمان ملل بود.

گلدا مایر، وزیر خارجه وقت اسرائیل، اشاره کرد که تانت تنها گزینه تل آویو برای این سمت است. با این حال، پس از شروع جنگ در خاورمیانه، اولین دبیرکل آسیایی سازمان ملل «احساس احساسات پیرامون درگیری» را نداشت. سبک کم کلام او زمانی کار می کرد که هر دو طرف انگیزه خنثی کردن یک تقابل را داشتند. در جریان بحران موشکی کوبا در سال 1962، دبیر کل سازمان ملل متحد به ایجاد «بازی برای دیپلماسی» کمک کرد. نویسنده نوشت: یو تانت "خود را به قلب بحران در حال جوش تزریق کرد" و به اتحاد جماهیر شوروی و ایالات متحده داد.

گزینه ای برای حفظ چهره برای عقب نشینی از یک مسابقه هسته ای. در سال 1965، این دیپلمات کهنه کار به دلیل تلاش های میانجی گری خود نامزد دریافت جایزه صلح نوبل شد. سرقفلی به دست آمده در دوره اول ریاست جمهوری او در اواخر دهه 1960 از بین رفته بود. در محافل خاصی، تانت را «دشمن اسرائیل» می‌دانستند و روابط او با واشنگتن رو به وخامت گذاشت. دبیرکل از منتقدان جنگ ویتنام بود و علیه کمپین بمباران دولت جانسون در جنوب شرقی آسیا صحبت کرد.

نوه‌اش می‌نویسد: «تانت بازنشسته شد، سپس تقریبا ناپدید شد.» دبیرکل سابق سال‌های پایانی خود را در خانه‌ای به سبک استعماری در خارج از شهر نیویورک با «اتاق مراقبه، ضمیمه شیشه‌ای با تصاویر بودا و مناظر حومه شهر وستچستر» گذراند.

خواندن متن کامل در دیپلماتبه زبان اصلی، در سایت ناشر باز می‌شود
متن اصلی (انگلیسی)

‘A Tower of Jelly’

The United Nations, U Thant, and the 1967 Arab-Israeli War.

همه‌ی اخبار سیاست