به‌لطف گسترش اینترنت، آفریقا سریع‌ترین رشد تاب‌آوری در برابر بلایا را ثبت کرد
نظرسنجی جهانی ریسک با بررسی ۱۴۳ هزار نفر در ۱۴۰ کشور نشان می‌دهد خطر در شمال آفریقا ۵ و در جنوب آفریقا ۴ واحد بالا رفته، با این وجود ۲۲۰ میلیون نفر در حوادث پنج سال اخیر هیچ هشدار قبلی نگرفته‌اند.
یک مطالعه مهم جهانی جدید نشان می‌دهد قاره آفریقا سریع‌ترین بهبودها را در تاب‌آوری در برابر بلایا در جهان به ثبت رسانده است.پژوهش بنیاد لویدز رجیستر نشان می‌دهد مناطق مختلف آفریقا از سال ۲۰۲۳ بیشترین پیشرفت را در توان مردم برای تحمل و بازیابی پس از بلایا و دیگر اختلال‌های بزرگ داشته‌اند.برای نمونه، آفریقای شمالی افزایشی پنج‌امتیازی در شاخص تاب‌آوری ثبت کرده است و پس از آن آفریقای جنوبی با چهار امتیاز قرار دارد. آفریقای شرقی و آفریقای مرکزی و غربی هر یک سه امتیاز بهبود داشته‌اند.گسترش دسترسی به اینترنت، آمادگی بهتر خانوارها و افزایش تاب‌آوری مالی در کشورهایی مانند کنیا، مصر، اوگاندا، الجزایر و نیجریه به این دستاوردها شتاب داده است.با این حال یافته‌ها یک چالش جدی را نیز آشکار می‌کند. در آفریقای مرکزی و غربی تنها شمار اندکی از بزرگسالانی که تحت تاثیر بلایا قرار گرفتند هر گونه هشدار قبلی دریافت کرده‌اند؛ موضوعی که این پرسش را مطرح می‌کند آیا بهبودهای ثبت‌شده در تاب‌آوری واقعا به حفاظت بهتر از جوامع آسیب‌پذیر منجر شده است یا نه.چه عواملی پیشرفت آفریقا را رقم می‌زند؟این نتایج حاصل چهارمین دوره نظرسنجی «پول جهانی ریسک» است که در سال ۲۰۲۵ بیش از ۱۴۳ هزار نفر را در ۱۴۰ کشور و قلمرو مورد پرسش قرار داده است. این مطالعه که توسط موسسه گالوپ انجام شده، تجربه مردم از خطرات ایمنی را حتی در کشورهایی که داده رسمی محدودی دارند بررسی می‌کند.شاخص تاب‌آوری در این نظرسنجی توان مردم برای جذب شوک‌های بزرگ و بازیابی از آنها را در مقیاسی از صفر تا ۱۰۰ اندازه‌گیری می‌کند. این ارزیابی چهار حوزه را پوشش می‌دهد: تاب‌آوری فردی، آمادگی خانوار، حمایت جامعه محلی و شرایط گسترده‌تر اجتماعی.افزایش دسترسی به اینترنت می‌تواند به مردم کمک کند درباره خطرات احتمالی اطلاعات به‌روز به دست آورند و آمادگی بیشتر خانوارها نیز توان آنها برای واکنش هنگام بروز وضعیت‌های اضطراری را بالا می‌برد.پژوهشگران الجزایر، نیجریه، کنیا، مصر و اوگاندا را از جمله کشورهایی شناسایی کردند که به بهبودهای منطقه‌ای کمک کرده‌اند، هرچند عوامل پشت این پیشرفت‌ها در هر کشور متفاوت بوده است. در عین حال این نتایج به آن معنا نیست که آفریقا به مقاوم‌ترین قاره جهان تبدیل شده است، بلکه تنها نشان می‌دهد مناطق این قاره سریع‌ترین آهنگ بهبود را در دوره مورد بررسی تجربه کرده‌اند.اما چرا هنوز میلیون‌ها نفر هشدار بلایا را نمی‌گیرند؟با وجود این پیشرفت‌ها، مطالعه نابرابری‌های بزرگی را در دسترسی به اطلاعاتی که می‌تواند جان انسان‌ها را نجات دهد برملا می‌کند. برای نمونه، در آفریقای مرکزی و غربی تنها ۴۷ درصد از بزرگسالانی که تحت تاثیر بلایا قرار گرفتند می‌گویند پیشاپیش هشدار دریافت کرده بودند.در سطح جهان، ساکنان کشورهای کم‌درآمد تقریبا دو برابر بیشتر از ساکنان کشورهای پردرآمد در پنج سال گذشته تجربه مواجهه با بلا را گزارش کرده‌اند.نزدیک به یک‌سوم بزرگسالان در کشورهای فقیر می‌گویند تحت تاثیر بلایا قرار گرفته‌اند، در حالی که این سهم در کشورهای ثروتمند ۱۶ درصد است.با این حال تنها ۶۴ درصد از بزرگسالان حادثه‌دیده در کشورهای کم‌درآمد هشدار دریافت کرده‌اند، در مقابل ۸۴ درصد در کشورهای پردرآمد. حتی زمانی که هشدار صادر شده، بسیاری از مردم نتوانسته‌اند واکنش نشان دهند.در کشورهای کم‌درآمد و با درآمد متوسط پایین، کمتر از نیمی از بزرگسالانی که هشدار گرفته‌اند پیش از وقوع بلا دست به اقدام زده‌اند، در حالی که این نسبت در کشورهای پردرآمد به ۷۱ درصد می‌رسد.نانسی هی، مدیر شواهد و بینش در مرکز جهانی شواهد ایمنی بنیاد لویدز رجیستر، گفت که این نتایج بر اهمیت آمادگی تاکید می‌کند.نانسی هی گفت: «یک هشدار تنها به اندازه کاری که مردم می‌توانند با آن انجام دهند ارزش دارد.»آیا تلفن‌های همراه می‌توانند جان‌های بیشتری را نجات دهند؟این پژوهش فناوری تلفن همراه را یک فرصت مهم برای پر کردن شکاف‌ها در سامانه‌های هشدار بلایا معرفی می‌کند.به برآورد این گزارش، در پنج سال گذشته حدود ۱.۱ میلیارد بزرگسال در جهان نوعی بلا را تجربه کرده‌اند، اما نزدیک به ۲۲۰ میلیون نفر از آنها پیش از وقوع حادثه هیچ هشداری دریافت نکرده‌اند.از میان افرادی که هشدار نگرفتند، ۷۷ درصد مالک تلفن همراه بودند؛ یعنی بیش از ۱۷۰ میلیون نفر.مطالعه همچنین نشان می‌دهد مردم زمانی بیشتر دست به اقدام می‌زنند که هشدارها از چند کانال مختلف به آنها برسد.تنها ۳۷ درصد از کسانی که از یک کانال هشدار دریافت کرده‌اند اقدامی انجام داده‌اند، در حالی که این سهم برای کسانی که از دو کانال هشدار گرفته‌اند ۵۱ درصد و برای دریافت‌کنندگان هشدار از سه کانال ۶۴ درصد بوده است. این کانال‌ها شامل پیامک، تلویزیون و شبکه‌های اجتماعی می‌شود.سطحی از آمادگی محلی هم‌اکنون در بخش‌هایی از آفریقا دیده می‌شود.در مالاوی، داوطلبان در ماه ژانویه به گفته فدراسیون بین‌المللی جمعیت‌های صلیب سرخ و هلال احمر، جوامع محلی را بسیج کردند تا پیش از بارش‌های شدید، کانال‌های آب و فاضلاب را پاکسازی کنند.این ابتکار نشان می‌دهد جوامع چگونه می‌توانند پیش از رسیدن شرایط جوی شدید، اقدامات عملی انجام دهند.کارولاین زاستی‌رال، سرپرست موقت جهانی کاهش خطر بلایا و تاب‌آوری، گفت که کارآمد بودن هشدارها به توان مردم برای واکنش بستگی دارد.کارولاین زاستی‌رال گفت: «هشدارها زمانی به اقدام تبدیل می‌شوند که مردم اعتماد، آگاهی، زمان و منابع لازم برای حفاظت از خود، عزیزانشان و دارایی‌هایشان را داشته باشند.»چالشی برای کشورهای ثروتمند و فقیراین مطالعه در حالی که بر قرار گرفتن بیشتر کشورهای فقیر در معرض بلایا، به‌ویژه در دوران تغییرات آب‌وهوایی، تاکید می‌کند، این تصور را نیز به چالش می‌کشد که ثروت ملی لزوما به معنای تاب‌آوری بیشتر مردم است.بر اساس این پژوهش، تاب‌آوری اجتماعی که از جمله شامل اعتماد به نهادهای ملی می‌شود، در جهان از ۶۳ امتیاز در سال ۲۰۲۱ به رکورد ۶۶ امتیاز در سال ۲۰۲۵ رسیده است. اما تاب‌آوری فردی از ۴۶ امتیاز به ۴۲ امتیاز کاهش یافته و به پایین‌ترین سطح ثبت‌شده خود رسیده است.بنیاد لویدز رجیستر از دولت‌ها و نهادهای مدیریت بلایا خواسته است پوشش سامانه‌های هشدار را گسترش دهند و سرمایه‌گذاری بیشتری برای افزایش آمادگی خانوارها انجام دهند.دکتر اندرو تاپر، رئیس بخش خدمات هشدار زودهنگام در سازمان جهانی هواشناسی، تاکید کرد که هشدارها باید بخشی از یک سامانه گسترده‌تر باشد که به جوامع برای واکنش کمک می‌کند.دکتر اندرو تاپر گفت: «سامانه هشدار زودهنگام اگر مردم را توانمند به اقدام نکند، بی‌فایده است.»