ترامپ: به زودی در باره ایران تصمیم خواهیم گرفت
ترامپ روز سهشنبه در گفتوگو با خبرنگاران در باره ایران اظهار نظر کرد و گفت که "ایالات متحده بهزودی درباره اقدامات بعدی در ایران تصمیمگیری خواهد کرد".
خبرگاه دویچه وله فارسی مجموعهای خبری از موضوعات و تحولات روز ایران، منطقه، آلمان و جهان در زمینههای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، ورزشی و غیره است.
در "خبرگاه" میتوانید رویدادهای متنوع را به شکلی کوتاه و فشرده دنبال کنید.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا ، اقدامات خصمانه منتسب به ایران در خارج از خاورمیانه را محکوم کرد. این موضعگیری پس از آن صورت گرفت که مقامهای بریتانیایی اعلام کردند سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به احتمال بسیار زیاد در تهدید علیه پایگاه نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا در فیرفورد دست داشته است .
کالاس روز سهشنبه، ۱۳ اکتبر، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «کارزار ارعاب و ایجاد بیثباتی ایران بسیار فراتر از خاورمیانه گسترش یافته است. من نیز به همتایانم میپیوندم و اقدامات خصمانه ایران را محکوم میکنم.» او همچنین بیانیه مشترک وزیران خارجه اتحادیه اروپا و شماری از کشورهای اروپایی و متحدان غربی، از جمله آمریکا، بریتانیا، کانادا و استرالیا را که روز قبل منتشر شده بود به پیام خود پیوست کرد.
امضاکنندگان این بیانیه، حملات خشونتآمیز منتسب به ایران، از جمله طرحریزی عملیات مرگبار، آتشسوزی عمدی، خرابکاری، حملات سایبری و دیگر اقدامات ترکیبی علیه خود و شرکایشان را بهشدت محکوم کردند. آنان همچنین به ارزیابی بریتانیا درباره حادثه پایگاه فیرفورد در ۲۷ سپتامبر اشاره کردند و گفتند این رویداد نشاندهنده ادامه تمایل سپاه پاسداران به انجام اقدامات خصمانه در خارج از مرزهای ایران، از طریق شبکههای مخفی و نیروهای نیابتی است.
این بیانیه در پی حملات اخیر در نقاط مختلف اروپا علیه جوامع یهودی، روزنامهنگاران ایرانی و منافع آمریکا صادر شده است؛ حملاتی که گروه "حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه" مسئولیت آنها را برعهده گرفته است.
امضاکنندگان تأکید کردند هرگونه تلاش ایران برای تهدید، خاموشکردن، ارعاب، آزار، آسیبرساندن یا اعمال فشار بر افراد در قلمرو کشورهای آنان، از طریق نیروهای نیابتی یا هر وسیله دیگری، غیرقابلقبول است. آنان هشدار دادند که عاملان اقدامات خصمانه به نمایندگی از ایران یا هر کشور دیگری با شناسایی، تحقیق، مختلکردن فعالیتها و پیگرد قضایی روبهرو خواهند شد.
کالاس در پیام خود همچنین یادآور شد که اتحادیه اروپا پیشتر سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار داده و مقامهای ایرانی را بهدلیل به خطر انداختن آزادی کشتیرانی و نقضهای جدی حقوق بشر تحریم کرده است. او در پایان تأکید کرد که اتحادیه اروپا قاطعانه در کنار بریتانیا ایستاده است.
در بیانیه مشترک نیز بر اتحاد کشورهای امضاکننده، حفاظت از حاکمیت ملی و جوامع خود، تقویت هماهنگی بینالمللی و افزایش تابآوری در برابر تهدیدها تأکید شده و آمده است که مسئولان این اقدامات باید پاسخگو باشند.
دونالد ترامپ ، رئیس جمهور آمریکا، روز سهشنبه، ۱۳ اکتبر (۲۱ مهر) با انتشار پستی در شبکه سوشال تروث با اشاره به "رفتار بسیار بد حوثیها" نوشت: «فکر میکردم یک سال پیش، وقتی آنها را بهشدت بمباران کردیم و به درخواست خودشان حملات را متوقف کردیم، درسشان را گرفتهاند.» او تحرکات مجدد حوثیها در هفتههای اخیر را به تبعیت احتمالی آنها از ایران نسبت داد و افزود: «حوثیها احتمالاً به دستور ایران... بهشکلی بسیار شرورانه به عربستان سعودی حمله میکنند و عمداً تلاش دارند قیمت نفت را بالا ببرند؛ احتمالاً پیش از انتخابات آمریکا.» ترامپ در ادامه نوشت: «یک نفر به ایرانیها توضیح دهد که من در انتخابات شرکت نمیکنم؛ چون پیشتر با اختلافی بسیار زیاد پیروز شدهام. اما پس از انتخابات به سراغشان خواهم آمد و هرگز فراموش نخواهم کرد!»
علاوه بر انتشار پست در شبکه اجتماعی خود، ترامپ روز سهشنبه در گفتوگو با خبرنگاران نیز در باره ایران اظهار نظر کرد و گفت که "ایالات متحده بهزودی درباره اقدامات بعدی در ایران تصمیمگیری خواهد کرد".
او در حالی که قصد داشت برای شرکت در گردهمایی انتخاباتی پیش از انتخابات میاندورهای آمریکا به آلاسکا برود در برابر کاخ سفید با بیان این که ایران "کشوری شکستخورده" است، به خبرنگاران گفت: «آنها هیچ اقتصادی ندارند، تورمشان ۳۰۰ درصد است، پولی ندارند و حقوق نیروهای نظامیشان را نمیپردازند؛ در واقع به هیچکس پول نمیدهند.»
ترامپ همچنین مدعی شد که آمریکا کنترل تنگه هرمز را در اختیار دارد و افزود "نفت زیادی" از این آبراه بینالمللی در حال انتقال است.
این اولین بار نیست که ترامپ از تصمیمگیری عنقریب در باره ایران سخن میگوید. از بعد از آتشبس پس از جنگ ۳۹ روزه در خردادماه امسال، او چندین بار چنین اظهاراتی داشته است.
رئیس جمهور آمریکا در ادامه سخنان خود با "بسیار بد" توصیف کردن رفتار حوثیها گفت با ولیعهد عربستان سعودی گفتوگو کرده است، او ولی از اظهارنظر درباره اینکه آیا آمریکا مواضع حوثیها را هدف حمله قرار خواهد داد، خودداری کرد. رئیس جمهور آمریکا سود توافق با روسیه برای صدور گازوئیل از این کشور را منحصر به ایالات متحده ندانست و گفت که این توافق منجر به تزریق نفت بیشتری در سطح جهان خواهد شد. ترامپ افزود: «روسیه گازوئیل را در اختیار ما قرار نمیدهد؛ بلکه آن را به تمام دنیا عرضه میکند.»
ترامپ در پاسخ به سوال خبرنگاران در باره وضعیت کمک آمریکا به اوکراین، گفت ایالات متحده از ارائه کمکهای اطلاعاتی به اوکراین دست نکشیده ولی "ما میخواهیم جنگ پایان یابد".
سازمان حقوق بشر ایران (۲۱ مهر ۱۴۰۵) با استناد به گزارش میزان، خبرگزاری قوه قضائیه، نسبت به پروندهسازی برای امیرسالار داودی، وکیل حقوق بشر، هشدار داده است.
امیرسالار داودی روز ۱۹ مهر پس از حضور در دادگاه انقلاب اصفهان برای وکالت از مهشاد کشانی، نامزد علیرضا سپاهی، معترض اعدامشده بازداشت شد.
میزان به نقل از رئیسکل دادگستری اصفهان نوشته است که بازداشت داودی به اطلاعرسانی دربارهٔ پروندهٔ موکل اعدامشدهاش، علیرضا سپاهی، مربوط است و ممکن است ماده ۴ "قانون تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با رژیم صهیونیستی" دربارهٔ او اعمال شود.
داودی ۱۲ مهر فایل صوتیای در اینستاگرام منتشر کرده بود که در آن بهعنوان وکیل، صیغهٔ عقد کشانی و سپاهی را جاری میکرد. سپاهی به همراه علیرضا رئیسی ۱۳ مهر اعدام شدند.
مقام قضایی این ادعا را "کذب" خوانده و گفته است انتشار آن به رسانههایی مانند ایران اینترنشنال امکان "سوءاستفادهٔ تبلیغاتی" داده است. به گفتهٔ او داودی با اتهامهای "نشر اکاذیب رایانهای"، "تحریک مردم به کشتار یکدیگر" و "تبلیغ علیه نظام" روبهرو شده و چون نتوانسته وثیقه تأمین کند، به زندان دستگرد اصفهان منتقل شده است.
رئیس کل دادگستری اصفهان در ادامه تهدید کرده است که اگر ثابت شود فایل را خود داودی برای رسانههای خارجی فرستاده، "اتهام جاسوسی هم مطرح خواهد شد".
سازمان حقوق بشر ایران با هشدار درباره پروندهسازی امنیتی علیه این وکیل، خواستار آزادی فوری و بیقیدوشرط او شد. محمود امیریمقدم، مدیر این سازمان، تأکید کرد که تهدید به استفاده از قانون تشدید مجازات جاسوسی بهدلیل اطلاعرسانی درباره پرونده موکل، خطری جدی برای داودی و ابزاری برای ارعاب دیگر وکلاست.
داودی ۴۵ ساله و برندهٔ جایزهٔ لودویک تراریو (۲۰۲۲) است و پیشتر در سال۱۳۹۷ بازداشت و به ۳۰ سال حبس محکوم شده بود اما اجرای آن حکم پس از پذیرش اعادهٔ دادرسی متوقف شد.
حوثیهای یمن میگویند که به تصرف شهر راهبردی تعز نزدیکتر شدهاند. آنها طی هفتههای گذشته شهر المخا در غرب تعز، مناطقی در ساحل بابالمندب و منطقه ذباب را به تصرف خود درآوردهاند. با وجود ضدحمله نیروهای دولت یمن برای بازپسگیری این مناطق، حوثیها همچنان به پیشروی ادامه میدهند.
هدف راهبردی حوثیها محاصره شهر تعز و تصرف ارتفاعات کوه صبیر در اطراف آن است؛ منطقهای که در حال حاضر شاهد درگیریهای شدید میان نیروهای دولتی مورد حمایت عربستان و حوثیهاست. تعز از موقعیتی راهبردی برخوردار است و تسلط بر آن نقشی محوری در نوع پیشبرد جنگ و عقبنشاندن طرف مقابل دارد.
در برابر ادعای حوثیها، نیروهای دولتی یمن مدعیاند که پس از درگیریهای شدید با این شبهنظامیان مورد حمایت ایران، موفق شدند یک موضع راهبردی در ارتفاعات جبل اسود، در استان تعز را بازپس بگیرند. حوثیها اخیراً این موضع را تصرف کرده بودند تا نیروهای نظامی مستقر در ایست بازرسی "هنجر" را محاصره کنند.
بنا به ادعای رسانههای نزدیک به دولت یمن، در عملیات بازپسگیری این ارتفاع، تمامی نیروهای حوثی مستقر در این موضع از پای درآمدند. با وجود بازپسگیری موفقیتآمیز منطقه از سوی نیروهای دولتی، گزارشهای رسمی هنوز جزئیاتی درباره شمار تلفات نیروهای دولتی در جریان این درگیری منتشر نکردهاند.
همین رسانهها میگویند در تحولی دیگر، نیروی هوایی یمن ۹ حمله هوایی هدفمند علیه مواضع و تجمعات حوثیها در چندین جبهه در استان تعز انجام داد. این حملات بخشی از عملیات نظامی مستمری است که با هدف تضعیف توان عملیاتی شبهنظامیان در این منطقه جریان دارد.
در همین حال، جنگندههای عربستان حملات هوایی سنگینی را علیه مواضع حوثیها انجام میدهند.
همزمان با تشدید درگیریها در یمن، ائتلاف به رهبری عربستان اعلام کرد سه پهپاد را در شمال ریاض رهگیری و منهدم کرده است. این ائتلاف همچنین از صدور قریبالوقوع هشدار به غیرنظامیان برای تخلیه یک محل در صنعا پیش از انجام عملیات نظامی خبر داد. شبکه المسیره، وابسته به حوثیها، نیز از حمله به شرکت نفت یمن در صنعا خبر داد؛ گزارشی که اندکی پس از اعلام هشدار تخلیه منتشر شد.
در روزهای اخیر، حملات حوثیها به اهدافی در عربستان ، از جمله فرودگاهها و تأسیسات نفتی، افزایش یافته است. حوثیها مدعی شدهاند فرودگاه بینالمللی ملک خالد در ریاض را با موشک بالستیک هدف قرار دادهاند، اما مقامهای سعودی از رهگیری موشکهای شلیکشده به سوی ریاض و خمیس مشیط خبر دادهاند. ائتلاف همچنین اعلام کرده است که سه پهپاد را در شمال ریاض رهگیری کرده است. گزارشهای پیشین از حمله به فرودگاه ریاض از کشتهشدن ۱۲ نفر و زخمیشدن بیش از ۳۰۰ نفر حکایت داشت.
در واکنش به تشدید حملات حوثیها، رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، روز سهشنبه، ۱۳ اکتبر، در گفتوگویی تلفنی با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، تأکید کرد که آنکارا همچنان در کنار ریاض خواهد ایستاد. ریاستجمهوری ترکیه اعلام کرد اردوغان حملات حوثیها را بهشدت محکوم کرده و ابراز اطمینان کرده است که عربستان بر این چالش غلبه خواهد کرد.
ترکیه، عضو ناتو، و پاکستانِ مجهز به سلاح هستهای در ماه اوت همراه با عربستان پیمان دفاعی مشترکی با عنوان "ائتلاف دفاعی مکه" امضا کردند. بر اساس این توافق، حمله به هر یک از طرفها، حمله به همه اعضا تلقی میشود. این تحولات در شرایطی رخ میدهد که درگیریهای یمن پس از سالها جنگ و با وجود آتشبس سال ۲۰۲۲، بار دیگر در چارچوب جنگ گستردهتر منطقهای شدت گرفته است.
کاظم غریبآبادی، معاون امور حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه ایران، اعلام کرد تهران از همه روندهای دیپلماتیک استقبال میکند، اما آمادگی این کشور برای دفاع از خود و جنگیدن کمتر از آمادگی آن برای مذاکره نیست.
غریبآبادی در گفتوگو با شبکه العربی گفت ایران در حال نهایی کردن پاسخ خود به ملاحظات آمریکا درباره طرح ارائهشده از سوی تهران در نیویورک است و پس از مشورت با میانجیها، نظر نهایی خود را اعلام خواهد کرد. او تأکید کرد که ادامه مذاکرات به واقعی بودن پیشنهادهای مطرحشده و پایبندی آمریکا به تعهداتش بستگی دارد.
وی همچنین واشنگتن را به نقض تعهدات خود در چارچوب تفاهمنامه اسلامآباد متهم کرد و خواستار برداشتن گامهای جبرانی از سوی آمریکا شد.
پیشتر محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، واکنش آمریکا به هفت شرط تهران برای بازگشایی تنگه هرمز را ناکافی دانسته بود. به گفته او، واشنگتن برخی از این شروط را پذیرفته، اما وضعیت سایر موارد همچنان مبهم است و به شفافسازی نیاز دارد.
به گزارش خبرنگار العربی در تهران، غریبآبادی در ادامه مصاحبه با این شبکه، بر آمادگی ایران برای مذاکره درباره برنامه هستهای نیز تأکید کرد، اما هرگونه انعطافپذیری پیش از بازگشت به میز مذاکره را رد کرد. او همچنین هشدار داد که در صورت حمله آمریکا یا اسرائیل، ایران گزینههای مختلفی در اختیار دارد و ممکن است جبهههای جدیدی در منطقه گشوده شوند.
فریدریش مرتس ، صدراعظم آلمان، در گفتوگوی تلفنی با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، از جمله درباره حملات شبهنظامیان حوثی یمن به فرودگاه بینالمللی ریاض گفتوگو کرد.
اشتفان کورنلیوس، سخنگوی دولت آلمان، روز سهشنبه، ۱۳ اکتبر (۲۱ مهر) در برلین اعلام کرد که صدراعظم آلمان حملات "تروریستی حوثیهای مورد حمایت ایران" را بهشدت محکوم کرده است. به گفته او، مرتس و ولیعهد عربستان در این گفتوگو توافق داشتند که این حملات باید "فوراً متوقف شوند".
حوثیها در روزهای گذشته حملات خود به ریاض را تشدید کرده و بهویژه فرودگاه بینالمللی پایتخت عربستان را هدف قرار دادهاند. در این حملات ۱۸ نفر کشته شدند. تنها در حمله روز شنبه، ۱۳ نفر جان باختند و بیش از ۳۰۰ نفر دیگر زخمی شدند.
مرتس و بن سلمان که عملا حاکم عربستان به شمار میرود، همچنین خواستار آن شدند که محاصره دریایی اعمالشده از سوی ایران و حوثیها در تنگه هرمز و تنگه بابالمندب "فوراً" و بدون هیچ محدودیتی پایان یابد. آنها از تهران خواستند "سرانجام با جدیت وارد مذاکره شود و به بیثبات کردن منطقه پایان دهد". به گفته سخنگوی دولت آلمان، تهران همچنین باید "برنامه هستهای نظامی خود را متوقف کند".
بر اساس این گزارش، مرتس و محمد بن سلمان همچنین درباره "راههای پایان دادن به درگیری و تثبیت قیمت انرژی" تبادل نظر کردند.
پس از آغاز جنگ ایران ، که آمریکا و اسرائیل در اوایل اسفند سال گذشته آغاز کردند، درگیریها در یمن نیز بار دیگر تشدید شد. حوثیها اخیراً پس از یک تهاجم برقآسا، کنترل بخشهای وسیعی از نوار ساحلی در امتداد تنگه راهبردی و اقتصادی بابالمندب را به دست گرفتند.
گادی آیزنکوت، رئیس حزب یاشار و رئیس پیشین ستاد کل ارتش اسرائیل، میگوید بنیامین نتانیاهو ، نخستوزیر این کشور، پس از سه سال جنگ "برای هدایت عملیات نظامی دیگری علیه ایران صلاحیت ندارد". او همچنین اعلام کرد، حزبش در انتخابات پیشرو قصد دارد با فاصلهای "قابلتوجه" از حزب لیکود، به رهبری نتانیاهو، پیشی بگیرد و با جذب رایدهندگان پیشین حزب لیکود، دولتی جدید تشکیل دهد .
به گزارش تایمز اسرائیل، آیزنکوت گفت از هیچ "تحول حیاتی" که حمله فوری آمریکا و اسرائیل به ایران را توجیه کند، اطلاعی ندارد.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که گزارشهایی درباره احتمال ازسرگیری درگیریها بین اسرائیل و ایران پیش از انتخابات ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶ در اسرائیل منتشر شده است .
رئیس حزب یاشار با اشاره به اینکه پس از خروج از کابینه اضطراری جنگ نتانیاهو دیگر به اطلاعات محرمانه در سطوح عالی دسترسی ندارد، گفت: «پس از سه سال جنگ، از نظر من نخستوزیر صلاحیت اجرای یک عملیات دیگر را ندارد.» او نتانیاهو را به "ناکامی در دستیابی به اهداف جنگ" متهم میکند .
آیزنکوت گفت ازسرگیری عملیات نظامی در هفتههای آینده تنها در صورتی توجیهپذیر خواهد بود که ایران در آستانه دستیابی به سلاح هستهای باشد؛ سناریویی که او با توجه به تضعیف حکومت ایران، احتمال آن را کم میداند .
او "سقوط جمهوری اسلامی" را "ضروری" دانست، اما تصریح کرد که"این هدف از طریق اقدام نظامی دستیافتنی نیست". آیزنکوت افزود: «این چیزی است که باید از درون خود مردم ایران برخیزد . »
گادی آیزنکوت با اشاره به اهداف حزب یاشار در انتخابات پیشرو گفت که این حزب برای تشکیل نوعی ائتلاف با ۶۳ یا ۶۴ کرسی در کنست، پارلمان اسرائیل، تلاش میکند .
با آنکه نظرسنجیهای پیش از انتخابات نشان میدهند نه ائتلاف حامی نتانیاهو و نه احزاب مخالف او به اکثریت در پارلمان ۱۲۰ کرسی اسرائیل دست نمییابند، آیزنکوت گفت به نتایج این نظرسنجیها اعتماد ندارد .
به گفته رئیس حزب یاشار ممکن است شمار کرسیهای جناح طرفدار نتانیاهو کمتر از آن چیزی باشد که نظرسنجیها نشان میدهند.
آیزنکوت افزود: «هر کسی که در هفتم اکتبر در قدرت بوده است، نباید رهبر دولت اسرائیل باشد.»
کمیته بینالمللی صلیب سرخ روز سهشنبه ۱۳ اکتبر (۲۱ مهرماه) هشدار داد که تشدید بیشتر درگیریها در خاورمیانه میتواند برای دهها میلیون غیرنظامی فاجعهبار باشد و خواستار کاهش فوری تنشها شد .
میرجانا اسپولیاریک، رئیس کمیته بینالمللی صلیب سرخ گفت که "غیرنظامیان بهای غیرقابلقبولی برای درگیریها میپردازند". به گفته او، شمار کشتهها و زخمیها و میزان تخریب در عربستان سعودی طی روزهای اخیر افزایش یافته و تلفات انسانی، آوارگی و آسیب به زیرساختهای غیرنظامی در مناطق مختلف، از جمله عدن و صنعا هم رو به افزایش است .
اسپولیاریک با اشاره به وضعیت یمن گفت: «در یمن، شمار کشتهشدگان و آوارگان و میزان خسارت به زیرساختهای غیرنظامی، از جمله در عدن و صنعا، با سرعتی نگرانکننده در حال افزایش است. در سراسر خاورمیانه نیز زیرساختهای غیرنظامی بارها هدف حمله قرار گرفتهاند و جان انسانها از دست رفته است . »
رئیس کمیته بینالمللی صلیب سرخ تأکید کرد که غیرنظامیان و زیرساختهای غیرنظامی باید از حملات مصون بمانند و طرفهای درگیر موظفاند میان اهداف نظامی و غیرنظامی تمایز قائل شوند و هشدار داد حمله به بنادر، فرودگاهها و زیرساختهای حیاتی میتواند پیامدهای شدیدی برای جوامع داشته باشد .
او افزود حمله به بنادر، فرودگاهها و زیرساختهای حیاتی میتواند پیامدهای شدیدی برای جوامعی داشته باشد که به این مراکز وابستهاند .
اشپولیاریک هشدار داد: «تشدید بیشتر مخاصمات برای دهها میلیون نفر فاجعهبار خواهد بود. باید فوراً برای کاهش تنشها و محافظت از غیرنظامیان در برابر آسیبهای بیشتر تلاش کرد . »
جنگ داخلی طولانیمدت یمن، یکی از فقیرترین کشورهای منطقه خاورمیانه، به بحرانی عمیق و ریشهدارمنجر شده است . کمیته بینالمللی صلیب سرخ که مقر آن در ژنو است، از نهادهای اصلی ناظر بر اجرای حقوق بینالملل بشردوستانه به شمار میرود. این مجموعه از قواعد با هدف محدود کردن پیامدهای مخاصمات مسلحانه تدوین شده است؛ از افرادی که در درگیریها شرکت نمیکنند یا دیگر در جنگ حضور ندارند حمایت میکند و استفاده از ابزارها و روشهای جنگی را محدود میسازد .
به گزارش خبرگزاری ایرنا، بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر، روز سهشنبه ۱۳ اکتبر (۲۱ مهر) در تماسی تلفنی با عباس عراقچی، همتای ایرانی خود، خواهان توقف فوری حملات حوثیهای تحت حمایت جمهوری اسلامی علیه عربستان سعودی شد.
او در تماس با عراقچی تصریح کرد که چنین حملاتی "توجیهناپذیر و غیرقابل قبول" هستند. تایمز اسرائیل به نقل از منابع مصری گزارش داد که وزیر خارجه مصر در تماس با همتای ایرانی خود بر اهمیت دیپلماسی تأکید کرد.
عبدالعاطی در این رابطه هشدار داد که "باید برای دیپلماسی ارجحیت قائل شد و راهحلی سیاسی برای مناقشه ایران و آمریکا پیدا کرد، تا از گسترش جنگ و تشدید بیثباتی در منطقه جلوگیری شود".
یک عضو کمیسیون امنیت ملی در مجلس ایران ادعا میکند که "آمریکا و اسرائیل میکوشند با فشار اقتصادی، نارضایتی عمومی را به اعتراضات خیابانی تبدیل کنند و شکاف میان مردم و حاکمیت را افزایش دهند". به گفته او، "مردم ایران تا زمانی که جنگ ادامه دارد، سقوط نظام را از فروپاشی ایران جدا نمیبینند" .
به گزارش گروه رسانهای شرق، احمد بخشایش اردستانی با اشاره به دریافت پیام اخیر آمریکا از سوی ایران و بررسی آن در تهران، از تداوم مسیرهای ارتباطی میان دو کشور در کنار افزایش تنشهای سیاسی و نظامی سخن گفته است. او در گفتوگویی درباره پیام اخیر آمریکا، تفاهمنامه ۱۴ بندی، اهداف واشنگتن و اسرائیل از ادامه فشارها و چشمانداز جنگ، نقش نارضایتیهای داخلی را در محاسبات طرفهای مقابل برجسته دانسته است .
بخشایش اردستانی معتقد است حملات نظامی بهتنهایی به تغییر ساختار سیاسی ایران منجر نمیشود و احتمال چنین تغییری زمانی افزایش مییابد که نارضایتیهای اجتماعی به اعتراضات خیابانی تبدیل شود .
او در توضیح گفت: «در واقع، ساختار نظام با حملات نظامی بهتنهایی ساقط نمیشود؛ بلکه زمانی احتمال تغییر جدی در این زمینه مطرح میشود که مردم به خیابانها بیایند.»
این نماینده مجلس افزود: «هدف این است که نارضایتیها به جایی برسد که مردم در قالب اعتراضات صنفی، دانشجویی یا مطالبات مربوط به معیشت، دستمزد و کمبودها به خیابان بیایند. از نگاه من، این یکی از زمینههایی است که آمریکا و اسرائیل میتوانند برای فشار بر ایران روی آن حساب کنند . »
او در عین حال بر نقش شرایط جنگی در رفتار جامعه تأکید کرد و گفت: «مردم ایران تا زمانی که درگیر جنگ هستند، پشت نظام را خالی نمیکنند؛ زیرا در شرایط کنونی، رفتن نظام را با رفتن ایران متفاوت نمیبینند . »
بخشایش اردستانی البته درباره این ادعای خود دلیل و توجیهی ارائه نکرد.
بخشایش اردستانی میگوید ایران با تفاهمنامه ۱۴ بندی موافق بود، اما فشار عربستان و امارات و عقبنشینی آمریکا مانع بازگشت به تفاهمنامه اسلامآباد شد .
به گفته او، نگاه ایران به توان نظامی آمریکا و اسرائیل تغییر کرده است. او تاکید میکند آمریکا با فشار اقتصادی و جنگ روانی میکوشد نارضایتی عمومی و شکاف میان مردم و حاکمیت را افزایش دهد .
این عضو مجلس شورای اسلامی در حالی چنین ادعایی را مطرح کرده که بسیاری از تحلیلگران مستقل میگویند که بخش بسیار بزرگی از مشکلات اقتصادی و معیشتی در ایران، ریشه در مواردی همچون ناکارآمدی نظام، فساد، اقتصاد دولتی، قوانین دستوپا گیر و فقدان شفافیت در جمهوری اسلامی دارد.
به گفته این عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس ایران، بنیامین نتانیاهو ، نخستوزیر اسرائیل ممکن است از تشدید درگیری با ایران برای تقویت موقعیت انتخاباتی خود استفاده کند؛ در مقابل، افزایش قیمت سوخت در آمریکا در صورت گسترش جنگ میتواند به زیان ترامپ تمام شود .
اردستانی احتمال استفاده اسرائیل از سلاح هستهای علیه ایران را در شرایط فعلی پایین ارزیابی میکند و میگوید پیامهای آمریکا و اسرائیل ممکن است ایران را به سمت دستیابی به سلاح هستهای سوق دهد .
او در این گفتوگو تاکید کرده است توان آمریکا برای وارد کردن آسیب به ایران نامحدود نیست، هرچند احتمال حمله به فرماندهان و سطوح عالی رهبری ایران را منتفی نمیداند .
شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر، روز سهشنبه ۱۳ اکتبر (۲۱ مهرماه) در سخنرانی خود در مجلس شورای قطر در دوحه گفت قطر در ماههای اخیر و در پی بیثباتی منطقهای، توانسته است انسجام و تابآوری خود را نشان دهد.
او با اشاره به تنشهای نظامی در خاورمیانه در پی جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران افزود که رویدادهای استثنایی در قطر و منطقه، بار دیگر انسجام نهادهای دولتی این کشور را نشان دادهاند.
به گفته امیر قطر، سیاستهایی که پیش از آغاز جنگ اجرا شده بودند، به دوحه کمک کردهاند تا پیامدهای بیثباتی منطقهای را مهار کند .
شیخ تمیم همچنین تأکید کرد که امنیت کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس و حفظ حاکمیت آنها قابل مصالحه نیست. او خواستار افزایش تلاشها برای تأمین امنیت کشتیرانی در خلیج فارس و تنگه هرمز و حفاظت از تأسیسات انرژی و زیرساختهای غیرنظامی شد .
او همچنین بر ضرورت پایان دادن به جنگها و حل اختلافات از راه گفتوگوی مسالمتآمیز تأکید کرد و "حمایت قطر از آرمان فلسطینی" را مورد تأکید قرار داد .