ترامپ در اجلاس شی با بزرگترین آزمایش تاکو مواجه شد

معاون سردبیر، امنیت ملی و سیاست خارجی

در حالی که دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا برای دومین دیدار خود در سال جاری با همتای چینی شی جین پینگ آماده می شود، نشست سران در خاک ایالات متحده از برخی جهات حتی از آخرین رویارویی آنها در پکن خطرات بیشتری دارد.

اهمیت افزایش یافته را می توان حداقل تا حدی به تغییری که در پویایی دو رهبر در دیدار قبلی آنها در ماه مه مشاهده شد نسبت داد. تمجیدهای مکرر ترامپ از شی، برخی از ناظران را در میان انتظارات برای چرخش سخت‌تر با توجه به سابقه رئیس‌جمهور آمریکا در افزایش فشار بر چین و هشدارهای او به پکن در مورد موضع این کشور در قبال جنگ آمریکا و اسرائیل، شگفت‌زده کرد.

تحولات متعاقب آن تهدیدی برای تضعیف بیشتر دست ترامپ است. با نزدیک شدن به انتخابات میان دوره ای، درگیری با ایران با افزایش هزینه سوخت، کاهش حمایت داخلی و عدم وجود نشانه روشنی از پیروزی ادامه می یابد، در حالی که سؤالات مربوط به تعهدات امنیتی ایالات متحده هم در میان شرکای خاورمیانه و هم متحدان اروپایی واشنگتن مورد توجه قرار می گیرد.

چه این نشست به اتهامات مربوط به نمونه دیگری از «TACO» («ترامپ همیشه جوجه‌ها بیرون است») دامن بزند یا نه، شی احتمالا حرفی برای گفتن خواهد داشت.

ژو کیندو، کارشناس ارشد مؤسسه پانگوال مستقر در پکن، به نیوزویک گفت: «یک چیز، ایالات متحده همه کارت ها را ندارد. واقعیت این است که طرف چینی نیز کارت های خود را دارد.

یکی از حوزه‌هایی که چین قبلا توانایی مقابله با ایالات متحده را نشان داده است، در مورد عناصر کمیاب خاکی است.

چین تقریبا 70 درصد از معادن زمین های کمیاب جهانی و حدود 90 درصد از پالایش جهانی را در اختیار دارد. بنابراین، هنگامی که پکن در سال گذشته با محدود کردن صادرات خاک‌های کمیاب، تعرفه‌های واشنگتن را تلافی کرد، کاخ سفید مجبور شد به میز مذاکره بنشیند.

شو همچنین خاطرنشان کرد که ظرفیت تولید و وزن اقتصادی نسبتا بزرگ‌تر چین از نظر برابری قدرت خرید، تردیدهایی را در مورد اینکه آیا "ایالات متحده در موقعیتی است که می‌تواند با چین رودررو شود یا خیر" ایجاد کرده است.

در همین حال، پس از قتل آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران در اواخر فوریه و ربودن نیکلاس مادورو، رئیس‌جمهور ونزوئلا در اوایل ژانویه، فرصت‌های زیادی برای شی وجود داشت تا از نگرانی‌ها در مورد جهت‌گیری سیاست خارجی ایالات متحده استفاده کند.

خو گفت: «چین با راه‌اندازی نکردن جنگ یا ربودن یا ترور رهبران کشورهای دیگر، یا اعمال تعرفه‌ها بر بقیه جهان، نشان می‌دهد که یک قدرت بزرگ مسئول چگونه باید باشد.»

این مفهومی است که شاید به آسانی توسط میم ویروسی «هیچ کاری نکن، برنده» منتقل می‌شود و شی نشان می‌دهد که مکررا از اشتباهات ظاهری دیگران سود می‌برد، بیشتر اوقات ترامپ و سلف او، جو بایدن، رئیس‌جمهور سابق، در گفتمان رسانه‌های اجتماعی.

اما مایلز یو، مدیر مرکز چین مؤسسه هادسون که قبلا به عنوان استراتژیست ارشد چین برای مایک پمپئو، وزیر امور خارجه سابق ایالات متحده خدمت می کرد، تلاش واقعی ایالات متحده را برای وادار کردن چین به اقدام در پشت شکوه و شرایط پیرامون ملاقات آنها دید.

یو به نیوزویک گفت: «همه تشریفاتی پیرامون اجلاس نشان‌دهنده عدم موفقیت‌های اساسی از ماه مه است، که هم واشنگتن و هم پکن مصمم هستند ضعیف به نظر نرسند.

یو گفت: «رئیس‌جمهور ترامپ می‌خواهد از ولخرجی‌های تشریفاتی متقابل برای نشان دادن قدرت واقعی آمریکا با بمب‌افکن‌ها و جت‌های جنگنده برتر استفاده کند. شی خواهان حفظ و تمدید آتش بس تجاری است، در حالی که ترامپ بر اجرای تعهدات چین در زمینه خاک های کمیاب، خرید محصولات کشاورزی و دسترسی معنادار به بازار برای شرکت های آمریکایی فشار می آورد.

و هشدار داد که «تمجید شخصی ترامپ از شی باید از سیاست‌ها و اقدامات سخت دولت او که همچنان از تعرفه‌ها، تحریم‌ها، کنترل‌های صادراتی و اجرای قانون علیه نهادهای چینی استفاده می‌کند» متمایز شود و در واقع توپ را در زمین پکن قرار می‌دهد.

یو گفت: «بنابراین، آزمون واقعی اجلاس سرافرازی یا لفاظی نیست، بلکه این است که آیا پکن نتایج قابل اندازه گیری را در مورد تعهداتی که قبلا انجام داده است، ارائه می دهد یا خیر.

با این حال، ظواهر در کتاب بازی ترامپ نقش بسزایی دارند.

لایل موریس، کارشناس ارشد مرکز تحلیل چین در موسسه سیاست جامعه آسیا و مدیر سابق دفتر وزیر دفاع چین، "اعتماد عالی" را توصیف کرد که بر تلاش ترامپ برای "تغییر دادن یا متقاعد کردن شی برای دستیابی به توافق با ایالات متحده با استفاده از چاپلوسی و جذابیت" تاکید کرد.

موریس استدلال می‌کرد که این توضیح می‌دهد که چرا ترامپ گامی تاریخی را برای خوشامدگویی مستقیم به شی جین‌پینگ در پایگاه نیروی هوایی اندروز، با هواپیمای بمب‌افکن هسته‌ای B-1 و پس از آن یک شام دولتی مجلل برمی‌دارد.

موریس گفت: «تفکر ترامپ این است که اگر یک رهبر مقتدر را با تمجید و نمایش‌های متظاهرانه دوست‌داشتنی ایالات متحده بپوشانید، در قالب تمایل بیشتری برای تامین منافع ایالات متحده سود خواهید برد.

در همین حال، واکنش شی عمدا دشوار بود. طولانی‌ترین رهبر چین از زمان تأسیس جمهوری خلق در سال 1949، 13 سال قدرت را در دست داشت، نه از طریق دیپلماسی شخصی‌شده و اغلب غیرقابل پیش‌بینی که نشان‌دهنده سبک امضای ترامپ است، بلکه رویکردی محدودتر و منسجم‌تر که ریشه در برنامه‌ریزی بلندمدت و کنار گذاشتن بی‌صدا رقبا دارد.

این استراتژی اغلب در پوشاندن آسیب‌پذیری‌ها، از جمله عملکرد ضعیف اقتصادی اخیر و بحران جمعیتی در حال ظهور، برتری دارد. و از آنجایی که ترامپ تلاش می‌کند رهبر چینی را که دارای اهرم‌های واقعی برای آوردن روی میز است، جذب کند، بسیار قوی است.

موریس گفت: چینی که با ترامپ روبرو می شود بسیار متفاوت از همین چند سال پیش است. شی موفق شده است پکن را به عنوان «مرکز ثقل» جدید در دیپلماسی قرار دهد، که احتمالا محاسبات ترامپ را در همدستی با چین در فشار بر بازیگرانی مانند ایران برای دستیابی به توافق با ایالات متحده و شرکای بین‌المللی تغییر می‌دهد.»

اما نقاط ضعف پکن و فرصت هایی که ممکن است در اختیار کاخ سفید قرار دهد را نمی توان به طور کامل کنار گذاشت.

متیو تورپین، مدیر چین شورای امنیت ملی سابق ایالات متحده که اکنون به عنوان همکار مدعو در مؤسسه هوور خدمت می کند، استدلال می کند که "یکی از مواردی که به این تصور کمک می کند که ترامپ محدودتر از شی است، درک ضعیفی از عملکرد واقعی اقتصاد چین است."

تورپین به نیوزویک گفت: «آن‌طور که دولت چین در گزارش‌های اقتصادی پوتمکین خود تاکید می‌کند، رشد 4 تا 5 درصدی ندارد، احتمالا در رکود است و عمدتا به دلیل تصمیم‌های شی جین پینگ برای ارتقای امنیت و نظارت بالاتر از رونق اقتصادی در طول همه‌گیری است.»

بنابراین، در حالی که پیش‌بینی‌ها درباره واکنش‌های شدید میان‌دوره‌ای ترامپ افزایش می‌یابد، تورپین اظهار داشت که «شی» روزی، احتمالا در بیست و یکمین کنگره حزب کمونیست چین در سال آینده، که «می‌تواند به همه‌پرسی در مورد حکومت شی تبدیل شود» روزی با حساب مواجه خواهد شد، اگر رهبر نتواند به اندازه کافی شکاف‌ها را بپوشاند.

تورپین گفت: «این به طور بالقوه ترامپ را در موقعیتی قرار می دهد که برای شی جین پینگ یک خرابکار باشد، زیرا ترامپ با انتخاب مجدد مواجه نیست.

در همین حال، ترامپ از اولین دوره ریاست جمهوری خود دستخوش تغییر و تحول شده است. اکنون، به گفته علی واین، یکی از مقامات سابق وزارت امور خارجه ایالات متحده که به عنوان مشاور ارشد تحقیقاتی و دفاعی در گروه بحران بین‌المللی خدمت می‌کند، ترامپ «آزادی سیاسی بسیار بیشتری» در هدایت «دیدگاه‌های اصلی خود دارد: مفهوم محدودی از رقابت استراتژیک و علاقه شدید به رئیس‌جمهور شی».

این ممکن است با برخی از دیدگاه‌های بدبینانه‌تر نسبت به چین که نه تنها در میان جمهوری‌خواهان، بلکه در سطح دو حزبی ظاهر شد، تطابق نداشته باشد، اتفاق نظری که در دوره اول ریاست‌جمهوری ترامپ تا حدودی طنز آمیز تثبیت شد.

اما این تغییر ممکن است همه با انتخاب نباشد. واین خاطرنشان کرد که چگونه رهبر ایالات متحده همچنین «به درک واقعی‌تر از قدرت چین تنبیه شده است، زیرا بدنه تعرفه‌های او در سال گذشته به طرز شگفت‌انگیزی رشد کرد و بر ظرفیت پکن برای به خطر انداختن بخش‌های کلیدی اقتصاد ایالات متحده با تلاش اندک تأکید کرد».

این که کاهش چشمگیر واردات نفت چین در ماه‌های اخیر به عنوان عاملی برای حفظ قیمت‌های سوخت در نتیجه افزایش مارپیچ بحران خلیج‌فارس در نظر گرفته می‌شود، حتی اگر ترامپ علنا به دنبال قطع منبع شماره یک صادرات انرژی ایران باشد.

در حالی که ترامپ گزینه های خود را در مورد چین می سنجید، فاکتور دیگری نیز باید در نظر گرفته شود. در حالی که رهبر ایالات متحده ممکن است زمانی موفق به ترویج بدبینی جهانی بیشتر نسبت به ظهور پکن شده باشد، اما جهانی در آشفتگی - که برخی از آن به اقدامات ترامپ نسبت داده می شود - آرزوی ثبات را دارد.

واین گفت: «به نظر می‌رسد رئیس‌جمهور ترامپ معتقد است که می‌تواند با ترکیب سیاست خارجی شوک‌درمانی - با تعرفه‌های شدید، تهدیدات سرزمینی و تحقیرهای عمومی به عنوان محورهای اصلی آن - سلطه ایالات متحده را بازگرداند و اهداف مورد نظر او را فلج می‌کند.

وی افزود: «اما این قضاوت تطابق کوتاه مدت قدرت ایالات متحده را به عنوان رضایت پایدار با ترجیحات ایالات متحده تعبیر می کند. همچنین فرض بر این است که متحدان و شرکا آژانسی ندارند تا با تقویت ارتباط خود و جستجوی روابط با ثبات تر با چین، نفوذ ایالات متحده را در طول زمان کاهش دهند.»

در مورد این داستان با سردبیران نیوزویک تماس بگیرید: ادوارد تی. کامینز