حمل و نقل عمومی شهری اروپا چقدر سبز است؟ بررسی واقعیت مبتنی بر داده

نماد دوشاخه برق روی پنجره‌های آن‌ها به راحتی در شهرهایی مانند بروکسل و مادرید دیده می‌شود. اتوبوس‌های برقی که بی‌صدا در خیابان‌ها حرکت می‌کنند، در سال‌های اخیر به یک منظره رایج در خیابان‌های اروپا تبدیل شده‌اند.

میشلا لی پیرا، استادیار حمل‌ونقل در دانشگاه کاتانیا ایتالیا، می‌گوید حذف گازهای خروجی از اگزوز - گازها و ذرات تولید شده در هنگام کار کردن یک خودروی احتراقی - ممکن است "ساده‌ترین راهبرد برای بهبود حمل‌ونقل عمومی" باشد.

اکثر اروپایی ها در محیط های شهری زندگی می کنند و حمل و نقل جاده ای تأثیر منفی بر کیفیت هوا دارد. در سال 2023، تقریبا 300000 مرگ و میر در سراسر اتحادیه اروپا ناشی از سطوح آلودگی هوا بود که از آستانه توصیه شده سازمان جهانی بهداشت (WHO) فراتر رفت.

از کل غلظت ذرات ریز (PM2.5) در مناطق شهری اروپا، حدود 14٪ از حمل و نقل جاده ای حاصل می شود که شامل حمل و نقل عمومی اما خصوصی و حمل و نقل است. علاوه بر این، شهرها و شهرها نزدیک به یک چهارم از انتشار گازهای گلخانه ای حمل و نقل اتحادیه اروپا (GHG) را تشکیل می دهند.

DW و شبکه روزنامه نگاری داده اروپا بیش از یک دهه داده های بیش از 100 گزارش و منبع در مورد حمل و نقل عمومی و انتشار گازهای گلخانه ای ناشی از آن را ارزیابی کردند و 148 تعهد پایداری را توسط مقامات محلی و اپراتورهای حمل و نقل در 33 شهر در سراسر اروپا شناسایی کردند. این تجزیه و تحلیل بر حمل و نقل انبوه موتوری متمرکز است و دوچرخه ها و عابران پیاده و همچنین تاکسی ها، وسایل نقلیه مشترک و اسکوترهای الکترونیکی را کنار گذاشته است.

اتحادیه اروپا می خواهد تا سال 2050 به اولین قاره خنثی از نظر آب و هوا تبدیل شود. بخش کلیدی این طرح کاهش انتشار گازهای گلخانه ای مرتبط با حمل و نقل به میزان 90 درصد از سطوح سال 1990 است.

همانطور که تجزیه و تحلیل DW نشان می دهد، کپنهاگ تنها پایتخت اتحادیه اروپا است که تقریبا کل ناوگان اتوبوسرانی خود را برقی کرده است - وسایل نقلیه آنها موتور احتراقی ندارند و بنابراین تولید گازهای گلخانه ای ندارند. در شهرهایی مانند رم، لیسبون و نیکوزیا، بیش از 90 درصد اتوبوس ها هنوز با گازوئیل کار می کنند و مترو و تراموا کمتر از 10 درصد از ناوگان حمل و نقل عمومی آنها را تشکیل می دهند.

مارتین بایرل، تحلیلگر داده در حمل و نقل و محیط زیست، یک سازمان غیرانتفاعی برای حمایت از حمل و نقل پاک، گفت: اگرچه خودروها همچنان بر خیابان های اروپا تسلط دارند، "اتوبوس های برقی یکی از راه های کاهش آلودگی هوای محلی هستند."

بودجه اتحادیه اروپا به بسیاری از شهرها این امکان را داد تا از سال 2021 ناوگان اتوبوس های برقی و سوخت جایگزین خود را افزایش دهند.

اتوبوس های برقی 20 درصد از کل ناوگان را در پایتخت های اتحادیه اروپا و شهرهای منتخب تشکیل می دهند. تعداد آنها بین سال‌های 2021 تا 2025 55 درصد افزایش یافته است که معادل 1234 وسیله نقلیه دیگر در جاده‌ها است. از آن زمان تعداد اتوبوس‌های فقط دیزلی رو به کاهش بوده است، اگرچه هنوز تعداد اتوبوس‌هایی که با سوخت جایگزین کار می‌کنند بیشتر است.

علاوه بر کربن زدایی ناوگان اتوبوسرانی و کمک به کاهش آلودگی هوا، استفاده از مدل های الکتریکی می تواند به کاهش سروصدا و هزینه های عملیاتی حمل و نقل عمومی کمک کند. بایرل توضیح می دهد که اگر شهر برق خود را تولید کند، بسیار بیشتر است. با این حال، هزینه برای اتوبوس های الکترونیکی بیشتر از مدل های دیزلی است. در 20 شهر از 31 شهر با داده های مورد تجزیه و تحلیل، بیش از 50 درصد از ناوگان اتوبوسرانی از وسایل نقلیه سنتی تشکیل شده است.

به عنوان مثال، بروکسل اولین تصمیمی بود که از اتوبوس های دیزلی سنتی دور شد و به جای آن به هیبریدی روی آورد. اکنون پایتخت بلژیک در حال برق رسانی به ناوگان خود است، اما با سرعت کمتری. بایرل گفت: «این آسان نیست که بدانیم فناوری مناسب در پایان چیست.

مثال دیگر اتوبوس‌های هیدروژنی هستند که آلایندگی صفر نیز دارند اما هزینه‌های بیشتری نسبت به همتایان برقی خود دارند.

حمل و نقل تنها بخش عمده ای است که انتشار گازهای گلخانه ای در آن بالاتر از سطح سال 1990 باقی می ماند، علی رغم جاه طلبی اتحادیه اروپا برای کاهش 90 درصدی تا سال 2050.

بر اساس داده های اخیر گروه غیرانتفاعی پروژه افشای کربن (CDP) به طور متوسط، حمل و نقل عمومی - از جمله اتوبوس، تراموا و مترو - برای بیش از یک چهارم سفرها در ده پایتخت بزرگ اتحادیه اروپا استفاده می شود. در استکهلم، سهم 49٪ است، در حالی که در پایتخت کوچکتر اسلوونی، لیوبلیانا، 11٪ است. تجزیه و تحلیل DW از تعهدات پایداری حمل و نقل نشان می دهد که تنها چهار شهر به صراحت متعهد به دستیابی به آلایندگی صفر در اتوبوس ها یا تمام وسایل حمل و نقل عمومی هستند.

یانیس پاپادمیتریو در 85 کیلومتری (حدود 53 مایل) دورتر از آتن، پایتخت اتحادیه اروپا با بالاترین خطر مرگ و میر ناشی از آلودگی هوا زندگی می کند. او با راه آهن شهری به محل کارش سفر می کند، وسیله ای که دوست دارد بیشتر ارتقا یابد.

برای من استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی برقی، مخصوصا قطارها، که ایمن‌ترین، دوست‌دار محیط‌زیست‌ترین و سریع‌ترین راه حمل‌ونقل هستند، انتخابی بسیار آگاهانه است.»

اگرچه قطارها، ترامواها و متروها با برق کار می کنند، اتوبوس های بیشتری در محدوده شهر وجود دارد و در بسیاری از مناطق شهری اکثریت هنوز با گازوئیل کار می کنند.

در شمال اروپا، 15 کیلومتر دورتر از کپنهاگ، پول کاتلر نیز به محل کار خود رفت و آمد می کرد. او اکنون بازنشسته است و با نوه هایش بیشتر اتوبوس می رود. علیرغم اینکه کپنهاگ یک سیستم حمل و نقل عمومی تقریبا کاملا بدون سوخت فسیلی دارد (تنها یک اتوبوس با بیومتان کار می کند)، توسعه مترو که به رشد شهر پاسخ می دهد، مجموعه ای از نگرانی های خود را دارد.

کاتلر گفت: «کل مرحله ساخت و ساز [خط جدید مترو] از نظر زیست محیطی بسیار سخت است. اگر انتشار گازهای گلخانه ای در ساخت و ساز در نظر گرفته شود، "تعادل CO2 در حال حاضر برای مترو بسیار ضعیف خواهد بود."

لی پیرا گفت، اما در درازمدت، مزایای یک خط جدید مترو در کاهش انتشار CO2 بیشتر از انتشارات مربوط به ساخت و ساز آن است.

احتراق یا انتشار گازهای گلخانه ای تنها راهی نیست که حمل و نقل هوا و محیط زیست را آلوده می کند. گازهای گلخانه ای غیرمستقیم، مانند انتشارات ناشی از تولید برق یا تولید سوخت، بر ردپای CO2 حمل و نقل می افزاید. ترمزها و چرخ ها ذرات غیر اگزوز را با کاهش سرعت واگن ها یا وسایل نقلیه آزاد می کنند.

از سال 1992، اتوبوس‌ها و هر وسیله نقلیه‌ای که با سوخت‌های فسیلی کار می‌کند در اتحادیه اروپا مشمول استانداردهای سخت‌گیرانه‌تر انتشار گازهای گلخانه‌ای بوده است. بر اساس گزارش آژانس محیط زیست اروپا، انتشار ذرات ریز از اتوبوس ها و وسایل نقلیه سنگین در سال 2022 تا 92 درصد کاهش یافته است. با این حال، به طور کلی آلاینده‌های غیر اگزوز حمل‌ونقل جاده‌ای ناشی از فرسودگی لاستیک‌ها در طی دو دهه 58 درصد افزایش یافته است، زیرا خودروها سنگین‌تر شده‌اند.

به جز چند استثنا، کشورهای عضو اتحادیه اروپا به کاهش 90 درصدی انتشار گازهای گلخانه ای از طریق حمل و نقل نزدیک نیستند، همانطور که در هدف 2050 اتحادیه اروپا پیش بینی شده است.

حمل و نقل عمومی بدون آلایندگی یک گام به سوی کربن زدایی حمل و نقل در شهرها و تحقق اهداف کاهش گازهای گلخانه ای است. چالش بعدی این است که مردم را از ماشینشان پیاده کنیم.

لو پیرا گفت: "اگر ما در مورد تحرک پایدار به طور کلی صحبت کنیم و نه تنها از حمل و نقل عمومی تمیز، مشکل اصلی تغییر مدل از خودروهای شخصی به حمل و نقل عمومی است."

بر اساس داده های CDP، به طور متوسط، خودروهای خصوصی بیش از یک سوم حمل و نقل را در بزرگترین پایتخت های اتحادیه اروپا تشکیل می دهند.

قیمت ارزان‌تر بلیط برای گروه‌ها، مانند دانشجویان، و عوامل بازدارنده برای استفاده از خودرو، مانند مناطق کم آلاینده، دو راه مکمل برای جذب مسافران بیشتر و در عین حال کاهش حمل‌ونقل خصوصی هستند.

Le Pira در کار تحقیقاتی خود به بررسی این موضوع می‌پردازد که چگونه حمل‌ونقل عمومی می‌تواند برای ساکنان شهر کارآمدتر و جذاب‌تر باشد، برای مثال، با ترکیب حالت‌های حمل‌ونقل که در آن افراد از دوچرخه‌های خود پیاده می‌شوند و به قطار می‌روند. این نوع راه‌حل می‌تواند به ویژه برای شهرهای کوچک «جایی که خودروها هنوز روش اصلی حمل‌ونقل هستند» مرتبط باشد.

مکان هایی با حمل و نقل عمومی خوب مردم را به سمت خود می کشاند.

بایرل گفت: «شهرهایی که همه مجبور به استفاده از ماشین نیستند، فقط قابل زندگی هستند.

تدوین: جیانا کارینا گرون و سارا استفن

تیم داده DW تحقیقاتی را در این پروژه انجام داد.

برای اطلاعات، کد و روش شناسی این تحلیل، به این مخزن GitHub مراجعه کنید. داستان های بیشتر مبتنی بر داده از DW را می توانید در اینجا بیابید.

این پروژه با همکاری چندین رسانه در شبکه روزنامه نگاری داده اروپا در چارچوب Chat Europe است. سرپرست پروژه: DW. شرکای مشارکت کننده: Voxeurop، Denik Referendum، EURologus، OBC Transeuropa.