درآمد خانوار جوانان در اروپا: جایگاه فرانسه کجاست؟

در هفته‌های اخیر موجی از اعتراض‌ها به افزایش هزینه‌های زندگی، گرانی مسکن، دستمزدهای پایین و فشار بر خدمات عمومی در چندین کشور اروپایی گسترش یافته است. در فرانسه دانشجویان و جوانان در صف نخست این اعتراض‌ها قرار داشته‌اند.این روند نگاه‌ها را متوجه نسل زد اروپا کرده است.آلبرتو المانو، کارشناس حقوق اتحادیه اروپا، معتقد است تصویر کردن این اعتراض‌ها به عنوان «انقلاب نوجوانان» برداشتی به‌شدت گمراه‌کننده است و تاکید می‌کند که جنبش‌های اعتراضی جوانان در سراسر اروپا ابعاد گوناگونی دارند.اما درآمد خانوار جوانان در کشورهای مختلف اروپا چه تفاوتی با یکدیگر دارد؟ وضعیت مالی خانوارهایی که جوانان در آنها زندگی می‌کنند چگونه است و فرانسه در مقایسه با دیگر کشورهای اروپایی کجا ایستاده است؟هرچند این شاخص تمام واقعیت را نشان نمی‌دهد، اما «درآمد قابل تصرف معادل‌سازی‌شده» یکی از ابزارهای مفید سنجش است. یورواستات این شاخص را چنین تعریف می‌کند: «کل درآمد یک خانوار (منبع به زبان انگلیسی) پس از کسر مالیات‌ها و سایر کسورات که برای مصرف یا پس‌انداز در دسترس است، تقسیم بر تعداد اعضای خانوار که به بزرگسالان معادل تبدیل شده‌اند.» در این محاسبه مزایای اجتماعی نیز منظور می‌شود. آمار یورواستات برای جوانان 18 تا 24 سال در دسترس است. این ارقام نشان‌دهنده درآمد خانوارهایی است که جوانان در آنها زندگی می‌کنند، نه درآمدی که خود جوانان به‌دست می‌آورند.به گفته یورواستات، جوانان در فرانسه در سال 2025 در خانوارهایی زندگی می‌کنند که میانه درآمد معادل‌سازی‌شده آنها 23,850 یورو است. میانگین این شاخص در اتحادیه اروپا 21,482 یورو است.در میان 34 کشور اروپایی شامل اعضای اتحادیه اروپا، کشورهای نامزد عضویت و اعضای آفتا، فرانسه در رتبه یازدهم قرار دارد. آن برونر، مدیر مطالعات در نهاد «رصدخانه نابرابری‌ها»، به یورونیوز بیزنس گفت: «در فرانسه این شاخص دانشجویانی را که به تنهایی یا در اقامتگاه‌های جمعی مانند خوابگاه‌های دانشجویی زندگی می‌کنند (که از نمونه حذف شده‌اند) در بر نمی‌گیرد.»او همچنین یادآور شد که گروه سنی 18 تا 24 سال بسیار ناهمگون است؛ هم دانشجویانی را شامل می‌شود که با والدین خود زندگی می‌کنند و هم جوانانی شاغل را که بسیاری از آنها تحصیلات یا مهارت کمی دارند یا بدون مدرک‌اند و در مشاغل ناامن با خطر بالای فقر کار می‌کنند. سوئیس با میانه درآمد معادل‌سازی‌شده 52,206 یورو برای خانوارهای جوانان بالاترین سطح را دارد و پس از آن لوکزامبورگ با 43,028 یورو و اتریش با 37,299 یورو قرار می‌گیرند. در میان چهار اقتصاد بزرگ اتحادیه اروپا، آلمان با 26,330 یورو بالاترین درآمد را دارد. ایتالیا با 20,315 یورو و اسپانیا با 19,338 یورو زیر میانگین اتحادیه قرار می‌گیرند.مقدونیه شمالی با 4,640 یورو، پس از آن آلبانی با 5,736 یورو و ترکیه با 5,987 یورو، کمترین میانه درآمد معادل‌سازی‌شده برای گروه سنی 18 تا 24 سال را دارند.این رقم در بلغارستان (8,680 یورو)، مجارستان (8,576 یورو)، صربستان (7,754 یورو) و رومانی (7,237 یورو) نیز کمتر از نصف میانگین اتحادیه اروپا است.داده‌ها در برابر واقعیت دبیرخانه مجمع جوانان اروپا یادآور می‌شود که درآمد تنها بخشی از معادله است. در برخی کشورها ممکن است جوانان روی کاغذ برخوردارتر به نظر برسند چون مدت طولانی‌تری در خانه والدین می‌مانند، اما پشت این ارقام نسلی قرار دارد که توانایی مالی خروج از خانه، اجاره یا خرید مسکن و ساختن زندگی مستقل را ندارد.دبیرخانه مجمع جوانان اروپا به یورونیوز بیزنس گفت: «پارادوکس این است که هرچه وابستگی جوانان به خانواده طولانی‌تر شود، ممکن است از نظر آماری برخوردارتر به نظر برسند و وقتی روی پای خود می‌ایستند، فقیرتر نشان داده شوند.»در بیشتر کشورها جوانان عقب می‌مانندمقایسه وضعیت جوانان با کل جمعیت در هر کشور نشان می‌دهد تا چه حد از بقیه عقب می‌مانند. ترکیبی از چند عامل در این شکاف نقش دارد.ایلاری ایلماکوناس، پژوهشگر ارشد در مرکز بازنشستگی فنلاند (ETK)، به یورونیوز بیزنس گفت: «در مجموع جوانان نسبت به بزرگسالان مسن‌تر تجربه کاری کمتر و سطح تحصیلات پایین‌تری دارند، زیرا بسیاری از آنها هنوز در حال تحصیل‌اند. دانشجو بودن معمولا با سطح درآمد پایین‌تری همراه است و نوع سکونت، مانند الگوی کشورهای شمال اروپا، نیز می‌تواند اثرگذار باشد.» در 28 کشور از 34 کشور مورد بررسی، جوانان در خانوارهایی با میانه درآمد کمتر از میانگین کل جمعیت زندگی می‌کنند.در کل اتحادیه اروپا، میانه درآمد خانوارهای جوانان 93.6 درصد میانه درآمد کل جمعیت است؛ 21,482 یورو در برابر 22,939 یورو.در فرانسه این نسبت 90.1 درصد است. جوانان در خانوارهایی زندگی می‌کنند که میانه درآمد آنها 2,609 یورو کمتر از میانه ملی است؛ 23,850 یورو در برابر 26,459 یورو.شکاف در کجا بیشتر است؟فنلاند بیشترین شکاف را دارد. جوانان در این کشور در خانوارهایی با میانه درآمد 22,277 یورو زندگی می‌کنند، در حالی که میانه درآمد کل جمعیت 29,740 یورو است؛ یعنی 74.9 درصد میانه ملی.پس از فنلاند، دانمارک با 78.3 درصد، نروژ با 82.7 درصد، لوکزامبورگ با 86.0 درصد و سوئد با 88.2 درصد قرار دارند. آن برونر یادآور شد که سیاست‌های عمومی در کشورهای شمال اروپا به شکل فعال استقلال جوانان را تشویق می‌کند و به همین دلیل آنها زودتر از خانه والدین خارج می‌شوند و بسیار بیشتر از همتایان خود در سایر کشورها به صورت مستقل زندگی می‌کنند.او گفت: «در این شرایط، درآمد خانوار بر اساس منابع مالی خود جوانان که اغلب هم محدود است سنجیده می‌شود، نه در کنار درآمد والدین‌شان؛ و همین به‌طور مکانیکی شکاف با کل جمعیت را افزایش می‌دهد. بنابراین نباید نسبت پایین در این کشورها را به معنای سختی بیشتر برای جوانان تفسیر کرد.»در شش کشور، جوانان در خانوارهایی با درآمد بالاتر از میانگین کل جمعیت زندگی می‌کنند. در کرواسی، میانه درآمد خانوار جوانان 15,921 یورو است، در برابر 15,057 یورو برای کل جمعیت.کرواسی با نسبت 105.7 درصد در صدر است و پس از آن مالت با 105.5 درصد و اسلوونی با 105.4 درصد قرار دارند. لیتوانی و اتریش هر دو 102.1 درصد و سوئیس 100.5 درصد را ثبت کرده‌اند.اتریش در قدرت خرید پیشتاز استسطح قیمت‌ها در اروپا یکسان نیست. اگر بر اساس استانداردهای قدرت خرید (PPS) سنجیده شود، میانه درآمد معادل‌سازی‌شده خانوار جوانان 18 تا 24 سال در اتریش با 33,052 واحد PPS بالاترین سطح را دارد و پس از آن لوکزامبورگ با 32,391 و سوئیس با 29,989 واحد قرار می‌گیرند.فرانسه با رقم 21,446 بر حسب PPS در رتبه سیزدهم و کمی بالاتر از میانگین اتحادیه اروپا قرار دارد.آلمان با 24,237 جایگاه بالاتری دارد، در حالی که اسپانیا با 21,272 و ایتالیا با 20,883 کمی پایین‌تر از فرانسه قرار می‌گیرند، هرچند این فاصله‌ها نسبتا اندک است.آلبانی با 8,175، مقدونیه شمالی با 8,994 و مونته‌نگرو با 9,955 کمترین مقادیر را ثبت کرده‌اند.لزوم نگاه فراتر از درآمدمجمع جوانان اروپا خواستار آن است که تنها به درآمد نگاه نشود و مفهوم «دستمزد اجتماعی» نیز در نظر گرفته شود؛ یعنی مسکن قابل پرداخت، خدمات عمومی، آموزش، بهداشت و حمایت اجتماعی که تعیین می‌کند درآمد واقعی ما تا چه حد پاسخگوی نیازهاست.دبیرخانه این مجمع گفت: «زندگی آبرومند نباید فقط به داشتن حقوق خوب یا ثروت خانوادگی متکی باشد. چنین زندگی‌ای مستلزم دستمزد مناسب همراه با خدمات عمومی قدرتمندی است که هزینه نیازهای اساسی را قابل پرداخت می‌کند.»