دلیل واقعی که پرونده طاعون روسیه باید شما را بترساند

یک محقق در BSL-4 در مجارستان در طول همه گیری کووید-19. | آکوس استیلر/ بلومبرگ از طریق گتی ایماژ

مرگ یک زن هفته گذشته در نزدیکی یک مرکز روسی که در حال مطالعه طاعون بود، بلافاصله جهان را در حالت آماده باش قرار داد. به هر حال این طاعون است که مسئول مرگ نیمی از انسان ها در اروپا در بدترین شیوع در دهه 1300 است. و این در روسیه اتفاق افتاد، کشوری با سابقه طولانی آزمایش سلاح های زیستی.

پس از همه‌گیری کووید-19 - که بسیاری از مردم، از جمله بسیاری از دانشمندان، واقعا معتقدند با فرار ویروس از یک آزمایشگاه چینی شروع شد - بدترین سناریو واضح بود: اگر این نشت آزمایشگاهی دیگری باشد که باعث شیوع جهانی شود، چه؟

به دلایل متعددی این احتمال وجود ندارد (محل بسیار ایزوله است، طاعون به اندازه کووید عفونی نیست، اگر زود تشخیص داده شود به راحتی قابل درمان است). اما این بدان معنا نیست که کار ما با چنین پاتوژن های خطرناکی ایمن تر شده است. در واقع، ممکن است کمتر شرط بندی شود. نگرانی در مورد شیوع روسیه دریچه ای به دو خط روند است که کارشناسان بهداشت جهانی را نگران می کند: در شش سال پس از شیوع کووید-19، جهان حتی امکانات بیشتری برای تحقیقات زیستی ایجاد کرده است، برخی در مکان هایی که قبلا چنین کاری انجام نشده است. در ضمن نظارت بر علم و

تدابیر امنیتی در آن تاسیسات در تلاش است تا به آن ادامه دهد.

بشریت هر روز با آتش بازی می کند، با ویروس ها، باکتری ها و انگل های کشنده در آزمایشگاه های سراسر جهان مطالعه و سرهم بندی می کند. و علی‌رغم بحث‌های اخیر در مورد هوش مصنوعی سرکش یا انسان‌هایی که به کمک هوش مصنوعی به طور عمدی سلاح‌های زیستی را برای نابود کردن بشریت توسعه می‌دهند، حادثه روسیه یادآوری می‌کند که یک تصادف ساده - خطای انسانی - می‌تواند به اندازه بدخواهی تهدیدی باشد. در حالی که تأیید جزئیات دشوار است، گزارش های محلی نشان می دهد که کارگر ممکن است پس از شکستن لوله آزمایش آلوده شده باشد.

و اگر این درست باشد، البته این اولین باری نیست که یک اشتباه در یک آزمایشگاه بسیار امن جان مردم را به خطر می اندازد.

ما هر پیشرفتی را که پس از کووید به دست آورده‌ایم عقب می‌اندازیم، به روش‌هایی که تأثیرات بلندمدتی بر توانایی ما برای واکنش به هر نوع شیوع خواهد داشت.» گرگوری کوبلنتس، یکی از بنیانگذاران پروژه Global BioLabs است

از زمان همه‌گیری، افزایش چشمگیری در تأسیسات ساخته شده برای مدیریت برخی از خطرناک‌ترین پاتوژن‌های موجود وجود داشته است. در عین حال، هنوز هیچ مرجع جهانی برای نظارت بر این سایت ها وجود ندارد. ایالات متحده که زمانی رهبر بهداشت عمومی جهان بود، از سازمان بهداشت جهانی خارج شد، سازمانی که دستورالعمل‌های امنیتی را برای آزمایشگاه‌های سراسر جهان صادر می‌کند و به هماهنگ کردن واکنش در زمان وقوع یک وضعیت اضطراری احتمالی کمک می‌کند و بودجه آژانس‌های فدرال مسئول نظارت بر تأسیسات امنیت زیستی ایالات متحده را کاهش می‌دهد.

و حتی پس از چیزی به جهانی مانند کووید، جهان همچنان در تلاش برای همکاری و به اشتراک گذاری سریع اطلاعات در طول یک بحران بهداشتی است. حتی در حال حاضر، نمی توان مطمئن بود که در سیبری چه اتفاقی می افتد. تنها منابع اطلاعاتی ما یک دولت روسیه است که مستعد مخفی کردن و تحریف اطلاعات است، و گزارش‌های خبری محلی که تأیید آنها دشوار است.

حتی اگر این تهدید طاعون روسیه همان طور که انتظار می رفت از بین برود، ممکن است روزی ما چندان خوش شانس نباشیم.

گرگوری کوبلنتس، که در دانشگاه جورج میسون در زمینه امنیت زیستی جهانی مطالعه می‌کند و یکی از بنیان‌گذاران پروژه آزمایشگاه‌های زیستی جهانی است، به من گفت: «ما هر پیشرفتی را که پس از کووید به دست آورده‌ایم، به روش‌هایی که تأثیرات طولانی‌مدتی بر توانایی ما برای واکنش به هر نوع شیوع، خواه طبیعی یا عمدی یا تصادفی باشد، برمی‌گردانیم».

اما کارهای روشنی وجود دارد که می توان انجام داد، قبل از اینکه شانس ما تمام شود.

کشورها در حال ساخت آزمایشگاه های زیستی سطح بالا هستند، اما نظارت در حال عقب افتادن است

یکی از عوارض جانبی این بیماری همه گیر، رونق ساخت آزمایشگاه های بیولوژیکی بود که در پی آن به وجود آمد. Global BioLabs، ابتکار تحقیقاتی Koblentz به اجرای آن کمک می کند، به دنبال ایجاد یک بررسی جامع از آزمایشگاه های سطح بالا در سراسر جهان است. به عنوان مثال، آزمایشگاه ایمنی زیستی، امکانات سطح 4 را در نظر بگیرید. اینها برای مقابله با خطرناک ترین پاتوژن های موجود، مانند ابولا و آبله ساخته شده اند. Global BioLabs در گزارش سال 2023 خود اشاره کرد که "تعداد آزمایشگاه های BSL4 به سرعت در حال افزایش است."

این اولین باری نیست که یک اورژانس بهداشت عمومی منجر به ساخت آزمایشگاه بیولوژیکی می شود: ترس از سیاه زخم پس از 11 سپتامبر و اولین شیوع سارس در اوایل دهه 2000 هر دو منجر به ایجاد امکانات جدید توسط کشورها شد. در اواخر دهه 1990، کمتر از 10 آزمایشگاه BSL4 در جهان وجود داشت. در اواخر دهه 2010، تقریبا 40 مورد بود.

اما همه گیری یک بار دیگر ساخت و ساز را تسریع کرد. در سال 2021، 59 آزمایشگاه BSL4 در حال کار، در حال ساخت و یا برنامه ریزی فعال در سراسر جهان وجود داشت. به گفته Global BioLabs، تا سال 2023، 10 تأسیسات دیگر تکمیل شده یا در حال کار بودند.

بخشی از دلیل این پیشرفت یک درس سخت از همه گیری است: کشورهای در حال توسعه متوجه شدند که نمی توانند به کشورهای ثروتمندتر وابسته باشند تا نیازهای خود را در طول یک بحران جدی اولویت بندی کنند. بنابراین آن‌ها می‌خواستند در صورتی که مثلا شیوع محلی داشته باشند و بخواهند بتوانند با خیال راحت علت را شناسایی کنند، بتوانند خودشان مواد بیولوژیکی کشنده را مدیریت کنند. هند به تنهایی در حال برنامه ریزی چهار تاسیسات جدید BSL4 است. حداقل پنج کشور - از جمله برزیل، قزاقستان، عربستان سعودی، سنگاپور و اسپانیا- ساختن اولین آزمایشگاه BSL4 خود را آغاز کرده‌اند یا اخیرا افتتاح کرده‌اند.

در نتیجه، این ساخت و ساز در مکان هایی با تجربه کمتر نهادی در انجام این نوع کارها اتفاق می افتد، جایی که نظارت و ثبات دولت ضعیف تر بوده است.

کوبلنتز گفت: «تسهیلات بیشتری که روی این کار کار می‌کنند، نگرانی‌هایی را در مورد اینکه آیا همه این کارها ضروری است، ایجاد می‌کند. و آیا آنها سیستم های مدیریت ایمنی زیستی و زیستی مناسب را در اختیار دارند؟

این می‌تواند خطرات ناشی از پروتکل‌های ایمنی نامناسب و در نهایت حوادث پرمخاطره را افزایش دهد. علاوه بر این، طبق گزارش 2023 Global BioLabs، حدود 75 درصد از آزمایشگاه‌های عملیاتی BSL4 موجود در جهان در مراکز شهرها قرار دارند و حداقل 50000 نفر در فاصله 2.5 مایلی آزمایشگاه زندگی می‌کنند، "جایی که جمعیت متراکم می‌تواند تاثیر انتشار تصادفی را تشدید کند."

و با این حال، حتی با پیشرفت ساخت آزمایشگاه، استانداردهای ملی و بین المللی برای حاکمیت بر این تأسیسات و تحقیقات انجام شده در آنجا ضعیف باقی می مانند. هیچ سازمان جهانی وجود ندارد که این سایت ها را بازرسی یا تنظیم کند. کوبلنتز گفت که یکی از گروه‌های داوطلبانه کلیدی - گروه کارشناسان بین‌المللی تنظیم‌کننده‌های ایمنی زیستی و امنیت زیستی - در سال‌های اخیر واقعا از بین رفته است.

و قوانین ملی تکه تکه هستند: تنها یکی از 27 کشور دارای آزمایشگاه BSL4 دارای قوانین ملی جامعی است که تحقیقات مربوط به سود عملکرد «با استفاده دوگانه» را تنظیم می‌کند، که در آن دانشمندان می‌توانند با عوامل بیماری‌زا دستکاری کنند تا آنها را انتقال‌پذیرتر یا خطرناک‌تر کنند - و نحوه عملکرد آنها را بهتر درک کنند.

معاهده همه‌گیر سازمان جهانی بهداشت در ابتدا شامل حفاظت‌های ایمنی زیستی قوی‌تری می‌شد، اما این حمایت‌ها در طول بحث بر سر سند کاهش یافت - و در هر صورت، این معاهده هنوز نهایی نشده است. البته ایالات متحده نیز از آن و سایر تلاش‌های بین‌المللی برای بهبود آمادگی همه‌گیری، نمونه‌های دیگری از شکست در ایجاد همکاری جهانی بیشتر در پی کووید، کنار کشیده است.

ما به یک رویکرد شفاف تر برای علم خطرناک - اما بالقوه نجات دهنده - نیاز داریم

می‌توان گفت که ما باید به سادگی از مطالعه ویروس‌های خطرناک یا تقویت آن‌ها دست برداریم، حتی در محیط‌های آزمایشگاهی بسیار کنترل‌شده - اما وضعیت به این سادگی نیست. دانشمندان این نوع کار را برای آماده شدن برای همه‌گیری بعدی انجام می‌دهند تا بهتر بفهمند ویروس‌ها و باکتری‌هایی که بزرگترین تهدید برای بشریت هستند چگونه عمل می‌کنند تا بتوانیم در سریع‌ترین زمان ممکن آنها را شکست دهیم.

اگر در خیابان به کسی بگویید که دانشمندان در حال دستکاری یک ویروس هستند تا ببینند چگونه می‌تواند خطرناک‌تر شود، احتمالا می‌خواهند دانشمندان متوقف شوند. اما اگر به آنها بگویید این دانشمندان در حال انجام کارهایی هستند که می‌تواند منجر به درمان یا واکسن‌های سریع‌تر در طول همه‌گیری بعدی شود و از نیاز به قرنطینه اجتناب کند و جان میلیون‌ها نفر را نجات دهد، ممکن است برای این نوع تحقیقات بازتر باشند.

بت کامرون، مشاور ارشد مرکز همه‌گیری براون در دانشگاه براون، به من گفت: «سوال واقعی این است: «خطرات چیست و چه فوایدی دارد؟» او در مورد این نوع تهدیدها گفت: «ما باید گفت‌وگوی منطقی‌تری در مورد آنچه که در واقع درباره آن صحبت می‌کنیم داشته باشیم.»

و برخی از آنها هنوز در حال پخش هستند. دلیل اینکه روسیه این آزمایشگاه سیبری را به تحقیقات طاعون اختصاص داده است این است که طاعون هنوز در روسیه بومی است.

کوبلنتز گفت: «مواد بیماری‌زای خطرناک در حال حاضر وجود دارند. سؤال این است که او گفت: چگونه این کار را با خیال راحت و مطمئن انجام می دهید؟

کوبلنتز گفت که یک نقطه شروع می تواند آزمایشگاه های فردی باشد که پروتکل های ایمنی جدید را اتخاذ کنند، مانند پروتکل های سازمان بین المللی استاندارد که اندکی قبل از همه گیری معرفی شدند. علاوه بر این، از آنجایی که کشورها در حال ایجاد امکانات آزمایشگاهی خود هستند، باید استانداردهای نظارتی قوی را همزمان توسعه دهند. ساختمان ها ممکن است زرق و برق دار و دارای تجهیزات پیشرفته باشند، اما دولت ها همچنین باید به کارهای پیش پا افتاده مربوط به نحوه بازرسی و حفظ ایمنی پس از شروع کار به عنوان بخشی به همان اندازه مهم از فرآیند رسیدگی کنند.

کوبلنتز گفت: "اگر این اولین آزمایشگاه آنها باشد، در برخی موارد، مکانیسم های قانونی و نظارتی ملی قوی برای ایمنی زیستی و امنیت زیستی ندارند. آنها ممکن است سرمایه انسانی نداشته باشند." او گفت که بخش نظارتی این پروژه متأسفانه دچار "کسری کوتاه" می شود.

کوبلنتز گفت، در حالت ایده آل، جهان مکانیزمی بین المللی برای ممیزی این سایت ها خواهد داشت، چیزی شبیه به آژانس بین المللی انرژی اتمی اما برای امنیت زیستی. بحث های شفاف تری در مورد اینکه چه نوع تحقیقی در آزمایشگاه های با امنیت بالا انجام می شود و اینکه آیا واقعا مهم است وجود دارد.

امنیت زیستی بهتر در سراسر جهان احتمالا مستلزم تبدیل شدن مجدد ایالات متحده به یک رهبر بهداشت جهانی است. خروج از گروه های چندملیتی مانند WHO و کاهش بودجه علمی دولتی همه را آسیب پذیرتر کرده است. سیاست عواقبی دارد - از جمله برای خطرات ما از یک فاجعه امنیت زیستی.

کوبلنتز گفت: «سطح آمادگی ما برای شیوع بیماری، خواه یک حادثه آزمایشگاهی یا شیوع طبیعی طاعون یا هر چیز دیگری باشد، در دو سال گذشته به طرز چشمگیری کاهش یافته است. ما مشکلات زیادی داریم که در این مرحله به دلیل کارهایی که دولت ترامپ انجام می دهد، به خودی خود وارد شده است.»

همه‌گیری باید درسی باشد که امنیت زیستی واقعا چقدر مهم است. در عوض، ما در کمتر از یک دهه درس‌های آن را بیاموزیم. حادثه طاعون روسیه می تواند یک زنگ بیدارباش ضروری باشد.