ماترا ایتالیا از هنر و فرهنگ برای پر کردن شکاف های مدیترانه ای استفاده می کند

از خانه های غار باستانی ماترا هیچ دریایی در معرض دید نیست. از ساسی، شهر جنوبی ایتالیا به چشم‌اندازی از صخره‌های رنگ پریده، درختچه‌ها و دره‌ها، دور از سواحل مدیترانه چشم‌انداز دارد.

با این حال، امسال دریا در همه جای ماترا وجود دارد و از طریق هنر، موسیقی، زبان‌های باستانی و قرن‌ها مهاجرت تداعی می‌شود، زیرا این شهر به عنوان پایتخت فرهنگ و گفتگوی مدیترانه 2026 عمل می‌کند.

پشت نمایشگاه ها، کنسرت ها و اقامتگاه های هنری یک پیشنهاد بلندپروازانه نهفته است: اینکه فرهنگ می تواند کانال های ارتباطی را در سراسر مدیترانه باز کند که به طور فزاینده ای با جنگ، مهاجرت و تقسیم سیاسی مرتبط است.

ریتا اورلاندو، مدیر کل بنیاد Matera Basilicata 2019، گفت: «دریای مدیترانه، همانطور که من دوست دارم آن را بخوانم، یک قاره مایع گسترده است که هزاران سال تاریخ و فرهنگ را با خود به همراه دارد.

برای اورلاندو، این ابتکار تمرینی در دیپلماسی فرهنگی است که بر این باور است که برخورد بین هنرمندان، نوازندگان و جوامع می‌تواند درک مکان‌هایی را که دیپلماسی مرسوم با مشکل مواجه است را تقویت کند.

او گفت: «دیپلماسی فرهنگی که مردم را گرد هم می‌آورد واقعا می‌تواند سیستم، ابزاری برای تسهیل تفاهم بین مردم و در نتیجه کمک به جهانی صلح باشد.»

این ایده از طریق برنامه فرهنگی سال اجرا می شود.

در «تفاوت عشق» اثر میکل آنژ پیستولتو، که در صخره‌کاری Complesso Rupestre Madonna delle Virtu e San Nicola dei Greci در ماترا نصب شده است، میز آینه‌کاری شکل دریای مدیترانه را به خود می‌گیرد.

صندلی‌هایی که فرهنگ‌های اطراف دریا را نشان می‌دهند در اطراف آن چیده شده‌اند و یک نقشه ژئوپلیتیکی آشنا را به فضایی مشترک برای رویارویی تبدیل می‌کنند.

ایده یافتن فضای مشترک با حفظ تفاوت ها نیز از طریق زبان به وجود می آید.

محل اقامت استفانو سالتی، نوازنده و آهنگساز، از سابیر، زبانی که زمانی در بنادر مدیترانه صحبت می‌شد، با تکیه بر عناصری از لهجه‌های ایتالیایی، فرانسوی، اسپانیایی، عربی و محلی بازدید می‌کند.

سالتی با توصیف پروژه ای که موسیقی را با متنی دراماتورژیک درباره ماترا و تاریخچه آن ترکیب می کند، گفت: «این زبان دیدار احتمالی در مدیترانه بود.

این اثر هنرمندان، بازیگران و سایر ساکنان محلی را گرد هم آورده است و آنچه سالتی آن را «مواد مختلف مدیترانه» می‌خواند، گرد هم آورده است.

پروژه دیگری نشان می دهد که چگونه مهاجرت این مواد را قرن ها پیش به جنوب ایتالیا منتقل کرد.

Driant Zeneli، یک هنرمند تجسمی و کارگردان فیلم آلبانیایی که در Matera کار می‌کند، در حال تحقیق در مورد آهنگ‌های سنتی است که توسط جوامع آربریش Basilicata، که اجدادشان قرن‌ها پیش از سراسر آدریاتیک آمده‌اند، حفظ شده‌اند.

یکی از آهنگ های پلی فونیک از سن کوستانتینو آلبانیز به زنان، گندم و تغییر فصل می پردازد.

این از طریق یک نصب ویدئویی که چگونگی انتقال حافظه و فرهنگ را در نسل‌ها بررسی می‌کند و جوامع را در سواحل مقابل، مدت‌ها پس از سفر اصلی به هم متصل می‌کند، بازتفسیر می‌شود.

تأثیر متقابل مکان، حافظه و تاریخ همچنین «دریا نزدیک‌تر از آنچه می‌بینی» را شکل می‌دهد، نمایشگاهی در سطح شهر که در 3 اکتبر افتتاح شد و تا 8 دسامبر در چهار مکان در ماترا ادامه دارد.

موقعیت آن برای پایتخت مدیترانه ای دور از ساحل مناسب است: نزدیکی به دریا پیش نیازی برای تعلق به دنیای فرهنگی آن نیست.

این نمایشگاه به جای ارائه منطقه به عنوان یک فرهنگ واحد و یکنواخت، به بررسی ارتباطاتی می پردازد که از طریق حرکت، حافظه و شیوه های مشترک ایجاد شده اند.

در MUSMA، موزه مجسمه‌سازی معاصر ماترا، «Il Colore dei gesti. Sinfonia Mediterraneo» استودیو آززورو از حرکات ماهی‌گیران، سفال‌گران، چوب‌فروشان، بافندگان و سایر صنعت‌گران استفاده می‌کند تا واژگانی از کار و دانش را برانگیزد که از مرزهای فرهنگی عبور می‌کند.

اثر دیگر، TEMET، از تحقیقات در Tassili n’Ajjer الجزایر پدید آمد.

با ترکیب عکاسی و فناوری با دانش جوامع توآرگ، هنر صخره‌ای ماقبل تاریخ و تاریخچه مهاجرت، تجارت و تبادل فرهنگی را بررسی می‌کند. بنابراین دریای مدیترانه ای که در ماترا تصور می شود فراتر از خط ساحلی به سمت صحرا گسترش می یابد.

همین چشم انداز به نمایشگاه «مدیترانه» میمو جودیس می‌رساند، نمایشگاهی که عکس‌هایی از ایتالیا، یونان، ترکیه، تونس و اردن را گرد هم می‌آورد.

جودیس به جای اینکه دریا را به عنوان یک مرز ژئوپلیتیکی بین ملت ها معرفی کند، آن را به عنوان یک فضای فرهنگی مشترک به تصویر می کشد.

تصاویری از سواحل مختلف چیزی را تشکیل می‌دهند که نمایشگاه به عنوان «کارتوگرافی حافظه» توصیف می‌کند، که در آن مکان‌های متمایز بخشی از تمدن مشترک مدیترانه‌ای می‌شوند.

در کنسرت "Suoni Mediterranei" در 2 اکتبر، نوازندگان ایتالیایی و مراکشی تارهای ایتالیایی را با سنت های موسیقی عربی-اندلسی همراه کردند. این اجرا بخشی از همکاری ماترا و تتوآن، مراکش، پایتخت مدیترانه شریک آن در سال جاری بود.

با این حال، دریای مدیترانه ای که در ماترا به تصویر کشیده شده است، دریایی ایده آل و خالی از بحران های معاصر نیست.

کارن کیروز، هنرمند و تصویرگر لبنانی، که برای اقامت هنری در ماترا به سر می برد، گفت که دریای مدیترانه بارها و بارها در آثارش از طریق تصاویر آب و محیط دریایی ظاهر می شود، که اغلب در ارتباط با شهرهایی است که با فاجعه روبرو هستند.

کیروز گفت: «دریای مدیترانه همیشه در کار من است.

اورلاندو گفت دیپلماسی فرهنگی به معنای ساده لوحی بودن در مورد درگیری های پیرامون دریای مدیترانه نیست، منطقه ای که اغلب از منظر جنگ، ناامیدی، قاچاق غیرقانونی و مهاجرت به آن نگاه می شود.

او گفت: «به‌جای اینکه تفاوت‌ها را به عنوان موانع در نظر بگیریم، به معنای کنار گذاشتن پیش‌تصورات، گوش دادن، و تمایل به درک آن تفاوت‌ها است».

قرن‌ها پیش، جوامع مدیترانه‌ای راهی عملی برای پیمایش تفاوت‌های زبانی در صابر یافتند، و کلماتی را از زبان‌های مختلف به عاریت گرفتند تا در آن سوی مرزها ارتباط برقرار کنند.

آزمایش ماترا در سال 2026 به بررسی این موضوع می‌پردازد که آیا فرهنگ می‌تواند در منطقه‌ای که در آن تضاد و تفرقه غالبا بر گفتگو غالب است، زبانی برای مواجهه ارائه دهد.