میانمار دومین جنگ شدید هواپیماهای بدون سرنشین جهان را به راه انداخته است

میانمار در حال حاضر پس از جنگ روسیه و اوکراین، دومین جنگ شدید هواپیماهای بدون سرنشین در جهان را به راه انداخته است. این بر اساس پروژه داده های مکان و رویداد درگیری مسلحانه (ACLED) و همچنین مطالعه ای توسط مدرسه اقتصاد لندن (LSE) است. پهپادهایی که در سال های اولیه جنگ داخلی (2021 تا کنون) به مخالفان مزیت دادند، اکنون جزو سلاح هایی هستند که بیشتر مورد علاقه حکومت نظامی حاکم هستند.

برای مثال، بر اساس داده‌های ACLED که توسط EL PAÍS تجزیه و تحلیل شده است، در سال 2023، مقام نظامی - که رسما به عنوان Tatmadaw شناخته می‌شود - مسئول تنها 5 درصد از حملات هواپیماهای بدون سرنشین ثبت شده در کشور بود. با این حال، از ژوئن 2025، این نسبت به 71 درصد افزایش یافته است. این حملات به طور فزاینده ای غیرنظامیان را هدف قرار می دهند. به گزارش خبرگزاری بین المللی برمه (BNI)، شبکه ای از رسانه های مستقل برمه، در سه هفته اول سپتامبر، حداقل 12 غیرنظامی - شش نفر از آنها کودک - در پنج حمله انتحاری هواپیماهای بدون سرنشین و سه حمله هوایی در شرق کشور کشته شدند.

مقاومت با همان سلاح پاسخ می دهد و با ارزش ترین دارایی های زرادخانه دشمن را هدف قرار می دهد. در 10 سپتامبر، هواپیماهای بدون سرنشین به پایگاه هوایی Tada-U، در نزدیکی فرودگاه در Mandalay، دومین شهر بزرگ کشور با بیش از 1.2 میلیون نفر حمله کردند. نیروی هوایی میانمار ناوگان خود را از هواپیماهای جنگی Yak-130 ساخت روسیه در آنجا دارد که هر جت حدود 15 میلیون دلار هزینه دارد. چند روز قبل، چریک‌های کاچین - مردم کاچین که یکی از اقلیت‌های قومی در شمال هستند - تقریبا نیمی از قایق‌های کاروانی را که از رودخانه ایراوادی در حرکت بودند غرق کرده بودند.

آنها برای یک شهر محاصره شده وسایل حمل می کردند. یک بولتن وابسته به مقاومت - که تصاویری از این حمله را منتشر کرد - ادعا می کند که هواپیماهای بدون سرنشین 14 قایق را در یک هفته مورد اصابت قرار دادند. پروژه ACLED پس از اوکراین و روسیه، میانمار را به عنوان سومین کشور جهان با بیشترین حوادث هواپیماهای بدون سرنشین رتبه بندی می کند. و مطالعه LSE - که در ژانویه گذشته توسط محقق متیو بی. آرنولد منتشر شد - به این نتیجه رسید که میانمار در حال انجام "دومین درگیری شدید جهان برای جنگ با هواپیماهای بدون سرنشین" است. از زمان کودتای 2021، پروژه ACLED 6215 حادثه هواپیماهای بدون سرنشین را در کشور ثبت کرده است.

و ناظر درگیری به EL PAÍS تأیید می کند که آخرین اعداد همین روند را نشان می دهد. هر حادثه تمام حملات علیه یک مکان را در یک روز جمع آوری می کند (به این معنی که تعداد واقعی پهپادهای استفاده شده بسیار بیشتر است). هنگامی که ارتش میانمار در فوریه 2021 دولت منتخب آنگ سان سوچی را سرنگون کرد و اعتراضات را با خشونت سرکوب کرد، هزاران نفر از جوانان اسلحه به دست گرفتند. آنها به نیروی دفاع خلق (PDF) - شاخه مسلح مخالفان - و همچنین ارتش اقلیت‌های قومی که برای دهه‌ها با دولت مرکزی می‌جنگند، پیوستند.

آنها هواپیما یا هلیکوپتر نداشتند و طبق پروژه ACLED هواپیماهای بدون سرنشین «کل نیروی هوایی آنها» شدند. اولین پهپادها پهپادهای کشاورزی خریداری شده از چین بودند که برای سمپاشی محصولات طراحی شده بودند. آنها متعاقبا توسط چریک ها برای پرتاب خمپاره به پادگان ها و کاروان ها سازگار شدند. طبق پروژه ACLED، در سال 2023، هر کدام حدود 3000 دلار قیمت داشتند. این پهپادها در حمله بزرگ در پایان سال 2023، که در آن سه ارتش اقلیت قومی ارتش را از بسیاری از مناطق شمال شرقی، در امتداد مرز با چین بیرون کردند، بسیار مهم بودند.

مورگان مایکلز، محقق مؤسسه بین المللی مطالعات استراتژیک (IISS)، در مصاحبه ای تلفنی با EL PAÍS توضیح می دهد که شورشیان «موج پس از موج» پهپادها را به پایگاه های ارتش پرتاب کردند. ارتش در واکنش کند بود، اما در نهایت از دشمنان خود آموخت. به گفته LSE، در ژوئیه 2024، حکومت نظامی، اداره نیروی بدون سرنشین را ایجاد کرد و بین 2000 تا 3000 پهپاد کشاورزی از چین برای مقاوم سازی خریداری کرد. در همین حال، روسیه پهپادهای شناسایی و پارازیت‌هایی را ارائه کرد - سیستم‌هایی که ارتباطات بین پهپادها و خلبانان آنها را مسدود می‌کنند.

علاوه بر این، به گفته منابع رژیم به نقل از ISS، مستشاران روسی به ایجاد پروتکل های آموزشی نظامی جدید کمک کردند. تغییر سرنوشت ساز با چین اتفاق افتاد. اینس آرکو، محقق مرکز امور بین‌الملل بارسلونا (CIDOB)، متخصص آسیا-اقیانوسیه، در یک مصاحبه تلفنی توضیح می‌دهد: «از سال 2021 تا کنون، یک چین وجود نداشته است، تعداد زیادی وجود داشته است. پیش از این - زمانی که تصور می شد حکومت نظامی ممکن است سقوط کند - پکن ارتباط خود را با گروه های مسلح مختلف در میانمار حفظ کرد. اما در پایان سال 2024 موقعیت خود را تغییر داد.

به گفته آرکو، چین به دنبال تامین امنیت مرزها و سرمایه گذاری های خود است و مخالفان که به بیش از 100 گروه مسلح تقسیم شده اند، نمی توانند این موضوع را تضمین کنند. حکومت نظامی از پکن خواست جلوی فروش قطعات هواپیماهای بدون سرنشین به مقاومت را بگیرد. طبق پروژه ACLED، قیمت یک پهپاد کشاورزی برای چریک ها دو برابر شد و به حدود 6000 دلار رسید. چین همچنین مسیرهای تدارکاتی دو گروه از مخالفان را که در حمله 2023 رهبری کرده بودند، بست و آنها را برای امضای توافقنامه های آتش بس تحت فشار قرار داد که آنها را مجبور به عقب نشینی از شهرهای تصرف شده کرد.

آرکو توضیح می‌دهد که اکنون پکن آشکارا از حکومت نظامی حمایت می‌کند: «[دولت چین] همان پهپادهایی را به ارتش [میانمار] می‌دهد که در ابتدا از مرز عبور کردند تا به مقاومت برسند». ریچارد هورسی، تحلیلگر گروه بین‌المللی بحران، در پاسخ ایمیلی به EL PAÍS با این خلاصه موافق است: «پکن مهم‌ترین عامل خارجی در بهبود ارتش بوده است: جت‌های جنگنده، پهپادها و سیستم‌های ضد پهپاد را به ارتش عرضه کرده است.» داده‌های ACLED نقطه عطف را نشان می‌دهد: حکومت نظامی حملات پهپادی بیشتری نسبت به مخالفان برای اولین بار در دسامبر 2024 انجام داد.

و از فوریه 2025 این کار را هر ماه انجام داده است. به عنوان مثال، در هشت ماه اول سال جاری، ارتش حملات پهپادی خود را در مقایسه با مدت مشابه در سال 2024 بیش از سه برابر کرده است، در حالی که تعداد پهپادهای پرتاب شده توسط مقاومت به یک چهارم سطوح قبلی کاهش یافته است. هواپیماهای بدون سرنشین به تنهایی دستاوردهای حکومت نظامی را توضیح نمی‌دهند - که همچنین بر خدمت سربازی اجباری و فشار چین بر دشمنانش متکی است - اما آنها میدان نبرد را تغییر داده‌اند. مایکلز از IISS می‌گوید: «به وضوح ارتش در حال بازسازی است.

حکومت نظامی از هواپیماهای بدون سرنشین برای تکمیل نیروی هوایی استفاده می کند که مقاومت نمی تواند با آن مقابله کند. آرکو توضیح می دهد: «هنتا هنوز حریم هوایی را کنترل می کند. محقق یک استراتژی حمله دوگانه را توصیف می کند: حمله هواپیمای بدون سرنشین به دنبال حمله هوایی - یا برعکس - برای هدف قرار دادن کسانی که به کمک قربانیان می آیند. بر اساس پروژه ACLED، از ژوئن سال 2025، 40 درصد از حملات هواپیماهای بدون سرنشین حکومت نظامی غیرنظامیان را هدف قرار داده است. و بین ژانویه تا آگوست سال جاری، تعداد اعتصاب ها در مقایسه با مدت مشابه در سال 2024 بیش از سه برابر شده است.

ارتش میانمار از زمان استقلال در سال 1948 با چریک‌های اقلیت‌های قومی مبارزه کرده است. کوئرالت کاستیو، که سال‌ها در مورد انتقال دموکراتیک میانمار تحقیق می‌کرد، توضیح می‌دهد که آنچه با کودتای 2021 تغییر کرد، این است که حکومت نظامی شروع به حمله به جمعیت غیرنظامی نیز کرد. او خلاصه می‌کند: «این دیگر یک جنگ علیه سازمان‌های قومی نیست. این جنگ علیه جمعیت است. مقاومت همچنان بر تجهیزات ارزان قیمت تکیه می کند و آن را علیه اهداف گران قیمت مستقر می کند.

و سلاح های اصلی آنها پهپادهای فیبر نوری هستند که نه با رادیو، بلکه توسط کابلی به نازکی خط ماهیگیری هدایت می شوند (که بنابراین نمی توان آنها را مسدود کرد). به گفته یکی از فرماندهان مقاومت به نقل از رسانه ژاپنی Nikkei Asia، هر یک بین 500 تا 1000 دلار به علاوه حدود 200 دلار برای کابل هزینه دارد. پروژه ACLED اولین استفاده خود را در می 2025 ثبت کرد، زمانی که چریک های کاچین یک هلیکوپتر نظامی Mi-17 ساخت روسیه را سرنگون کردند، مدلی که حدود 15 میلیون دلار قیمت دارد.

به گفته تحلیلگر آنتونی دیویس، که در مقاله ای در آسیا تایمز، یک روزنامه دیجیتال مستقر در هنگ کنگ، به این موضوع اشاره کرد، از پهپادهای فیبر نوری نیز در حمله به پایگاه هوایی تادا یو استفاده شد. واحدی که دیویس این حمله را به آن نسبت می‌دهد تقریبا در سال 2025 از سوابق ACLED ناپدید شد (سالی که حکومت نظامی شروع به استفاده گسترده‌تر از پارازیت‌ها کرد)، اما با پهپادهایی که به سیگنال رادیویی متکی نیستند، دوباره در Tada-U ظاهر شد. نه پهپادهای دولتی و نه پهپادهای مقاومت به تنهایی در مورد جنگ تصمیم نمی گیرند.

به گفته آرنولد، محقق LSE، هواپیماهای بدون سرنشین «نمی‌توانند ضعف‌های استراتژیک اساسی هر دو طرف را برطرف کنند»، که خطر بن‌بست طولانی‌مدت را افزایش می‌دهد. هورسی از گروه بحران بین‌المللی در ایمیلی یک مسابقه تسلیحاتی را توصیف می‌کند که در آن هر یک از طرفین از طرف دیگر یاد می‌گیرند و هیچ کدام دست برتر را به دست نمی‌آورند: "هیچ یک از طرفین نمی‌توانند به تسلط هواپیماهای بدون سرنشین دست یابند. و بنابراین، جنگ به سادگی کشنده‌تر می‌شود، به طور فزاینده‌ای برای غیرنظامیان." برای دریافت اخبار بیشتر به زبان انگلیسی از EL PAÍS USA Edition در خبرنامه هفتگی ما ثبت نام کنید