نمک سالم‌تر می‌تواند از مرگ میلیون‌ها نفر بر اثر بیماری قلبی و سکته جلوگیری کند

بر اساس پژوهش تازه‌ای که بر یک راهکار احتمالی کم‌هزینه برای مقابله با فشار خون بالا و بیماری‌های قلبی عروقی تاکید دارد، جایگزین کردن نمک خوراکی معمول با نمکی که با پتاسیم غنی شده است می‌تواند هر سال در جهان از مرگ نزدیک به سه میلیون نفر جلوگیری کند.مطالعه‌ای که به سرپرستی پژوهشگران موسسه «جورج» برای سلامت جهانی (The George Institute for Global Health) در استرالیا انجام شد، منافع بالقوه سلامت ناشی از استفاده از نمک غنی‌شده با پتاسیم را در ۱۹۳ کشور ارزیابی کرد. به برآورد این تحقیق، گذار جهانی به چنین نمکی می‌تواند هر سال از ۲.۹۶ میلیون مورد مرگ و ۱۰.۱۷ میلیون مورد جدید بیماری قلبی عروقی و بیماری مزمن کلیه جلوگیری کند.بروس نیل، عضو ارشد هیئت علمی موسسه «جورج» برای سلامت جهانی، در یک بیانیه مطبوعاتی گفت: «مصرف بیش از حد سدیم و دریافت ناکافی پتاسیم از علل شناخته‌شده فشار خون بالا است، که خود یک عامل خطر اصلی برای شرایط تهدیدکننده حیات مانند سکته مغزی، حمله قلبی و بیماری کلیوی به شمار می‌رود.»این جایگزین که در برخی فروشگاه‌ها و به صورت آنلاین در دسترس است، با جایگزین کردن بخشی از سدیم کلرید موجود در نمک معمولی با پتاسیم کلرید عمل می‌کند. ظاهر، طعم و شیوه پخت آن شبیه نمک سفره معمولی است، اما دو عامل تغذیه‌ای مرتبط با فشار خون بالا یعنی مصرف بیش از حد سدیم و دریافت ناکافی پتاسیم را هدف می‌گیرد.نیل گفت: «تغییر به نمک غنی‌شده با پتاسیم هر دو مشکل تغذیه‌ای را همزمان برطرف می‌کند و منافع قابل توجهی برای سلامت دارد.»فشار خون بالا یکی از عوامل خطر اصلی برای سکته مغزی، حمله قلبی و بیماری کلیوی است. بر اساس داده‌های سازمان جهانی بهداشت، حدود یک نفر از هر سه بزرگسال ۳۰ تا ۷۹ ساله در جهان، یعنی نزدیک به ۱.۴ میلیارد نفر، دچار فشار خون بالا هستند.بیماری‌های قلبی عروقی همچنان مهم‌ترین علت مرگ و ناتوانی در جهان هستند و در سال ۲۰۲۳ میلادی مسئول ۱۹.۲ میلیون مورد مرگ بوده‌اند.حتی گذار نسبی هم منافع سلامت به همراه داردپژوهشگران چند سناریو را بررسی کردند، از جمله جایگزینی نمکی که در پخت‌وپز خانگی استفاده می‌شود، تغییر نمک مورد استفاده در مواد غذایی فراوری‌شده و غذاهای رستورانی و همچنین هدف‌گیری افرادی که قبلا به فشار خون بالا مبتلا تشخیص داده شده‌اند یا تحت درمان هستند.به گفته این تیم، حتی گذار نسبی هم می‌تواند دستاوردهای قابل توجهی داشته باشد. تنها جایگزین کردن نمک خانگی می‌تواند هر سال از ۱.۸۵ میلیون مورد مرگ و ۶.۱۹ میلیون مورد ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی و کلیوی جلوگیری کند. تغییر نمکی که در مواد غذایی فراوری‌شده و غذاهای رستورانی استفاده می‌شود نیز می‌تواند از ۱.۵۶ میلیون مورد مرگ دیگر و ۵.۴۶ میلیون مورد بیماری پیشگیری کند. نیل گفت که در اروپا و آمریکای شمالی بیش از ۷۰ درصد نمک مصرفی رژیم غذایی از مواد غذایی فراوری‌شده و وعده‌های رستورانی می‌آید، نه نمکی که در خانه اضافه می‌شود. نیل گفت: «برای دستیابی به بیشترین منافع ناشی از استفاده از نمک غنی‌شده با پتاسیم، باید ببینیم که صنعت غذا در اروپا و آمریکای شمالی ... همراه شود.» منافع بالقوه این تغییر به ویژه در کشورهایی با جمعیت زیاد و سطح بالای بیماری‌های قلبی عروقی چشمگیر است. یک گذار کامل به این نمک می‌تواند هر سال از حدود ۱.۰۸ میلیون مورد مرگ در چین جلوگیری کند، و پس از آن هند قرار دارد که نزدیک به ۴۰۰ هزار مورد مرگ کمتر خواهد داشت.در بریتانیا، پژوهشگران برآورد می‌کنند که جایگزینی همه نمک معمولی می‌تواند هر سال از نزدیک به ۱۳ هزار مورد مرگ و حدود ۶۰ هزار مورد ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی و کلیوی جلوگیری کند.با این حال، گسترش استفاده از این محصول بدون خطر بالقوه نیست. افراد مبتلا به بیماری پیشرفته کلیه و همچنین کسانی که داروهایی مصرف می‌کنند که سطح پتاسیم را افزایش می‌دهد ممکن است در معرض خطر هیپرکالمی، یعنی افزایش بیش از حد غلظت پتاسیم در خون، قرار بگیرند.ویوک جا، نفرولوژیست و عضو ارشد هیئت علمی موسسه «جورج» در هند، گفت: «خطرات برای این گروه را می‌توان از طریق آموزش بیماران، برچسب‌گذاری محصولات و نظارت بالینی به شکل موثری مدیریت کرد.»سازمان جهانی بهداشت در سال ۲۰۲۵ میلادی استفاده از نمک غنی‌شده با پتاسیم را به عنوان راهی برای کاهش فشار خون و خطر بیماری‌های قلبی عروقی تایید کرد.او اذعان کرد که تحقق یک گذار جهانی بلندپروازانه خواهد بود، از جمله به دلیل نیاز به افزایش تولید پتاسیم کلرید برای پاسخ‌گویی به تقاضا.جا گفت: «در حالی که تغییر جهانی از نمک معمولی به یک جایگزین غنی‌شده با پتاسیم در حد آرزو است، این نقطه شروعی است تا کشورها درباره این فرصت فکر کنند؛ فرصتی با پتانسیل بسیار بیشتر و هزینه بسیار کمتر نسبت به بسیاری از درمان‌های مبتنی بر دارو.»