هفته هنر لاگوس با تاریخ، هویت و تعلق مواجه می شود

لاگوس، نیجریه - زنی با لباس قرمز ظریف در راهروی راه می رود و برای تماشای محیط اطراف خود برمی گردد. یک تابلوی نقاشی بزرگ توجه او را جلب می کند و برای دیدن دقیق تر وارد غرفه می شود.

در اطراف او، بازدیدکنندگان بین 15 فضای نمایشگاهی پارتیشن بندی شده حرکت می کنند و برای مطالعه آثار هنری مکث می کنند. هزاران نفر برای تحسین، ارتباط و جمع آوری آثار از سراسر جهان گرد هم آمده اند.

این سومین روز ART X Lagos، برترین و بزرگترین نمایشگاه هنر آفریقای غربی است که از 5 تا 8 نوامبر به عنوان مرکز هفته هنر سالانه نیجریه برگزار می شود. برنامه امسال شامل نمایشگاه ها، اینستالیشن ها، موسیقی، بحث ها و نمایش فیلم در هتل فدرال پالاس در جزیره ویکتوریا است. گالری‌ها و موزه‌های سراسر لاگوس نیز میزبان نمایشگاه‌هایی هستند.

این نمایشگاه ها با هم به بررسی فرسایش فرهنگی، مهاجرت و تعلق می پردازند و بررسی می کنند که چگونه هنر می تواند حافظه جمعی را حفظ کند و مردم را دوباره با میراث خود پیوند دهد. آنها همچنین جنبه فرهنگی لاگوس را نشان می دهند که از شهرت آن برای تجارت، ترافیک و شلوغی بی امان فراتر است.

ندیدی دایک، مجسمه‌ساز و هنرمند چند رشته‌ای معاصر، از جمله کسانی است که در این نمایشگاه شرکت می‌کند. نصب او، Residues of Past Encounters II، دارای یک قایق رانی چوبی است که بالای یک سطح شیشه ای معلق است و شن و ماسه در اطراف لبه های آن چیده شده است. در بالای آن پارچه‌هایی به سبک آدایر آویزان شده است که با زنان یوروبا در جنوب غربی نیجریه مرتبط است و تصاویری از افراد فشرده در آن دیده می‌شود.

صدای برخورد امواج به ساحل به آرامی در پس‌زمینه پخش می‌شود و خط ساحلی اقیانوس اطلس را در Badagry، یک شهر تاریخی نیجریه که زمانی یک نقطه ترانزیت بدنام برای غرب آفریقایی‌های برده شده بود، تداعی می‌کند. شن و ماسه و صدا از شهر تامین می شد.

نصب دایک به بررسی تاریخ های درهم تنیده تجارت برده، استعمار، حافظه و مهاجرت می پردازد. سطح بازتابنده زیر قایق رانی غیبت، یادآوری و گذشت زمان را تداعی می کند.

دایک به الجزیره گفت: «صدای امواج شما را به تفکر وادار می‌کند، عمیق‌تر فکر می‌کنید، و سپس شروع به تصور می‌کنید، شاید کسانی که سواحل ما را تحت شرایط مختلف ترک کرده‌اند، احساس ذهنی داشته‌اند، دورنمای ترک خانه و شاید دیگر هرگز آن را نبینند».

این اثر ارتباطی بین جابجایی تاریخی و مهاجرت معاصر ترسیم می کند. قرن ها پس از تجارت برده در اقیانوس اطلس، بسیاری از جوانان آفریقایی هنوز سفرهای خطرناکی را به اروپا انجام می دهند و از صحرای صحرا و دریای مدیترانه عبور می کنند. برخی در این راه می میرند، در حالی که برخی دیگر با استثمار و قاچاق مواجه می شوند.

او گفت: "من دریافتم که بین برده داری و آنچه اکنون اتفاق می افتد ارتباط وجود دارد. همیشه بهترین جمعیت ما هستند که گرفته می شوند یا تصمیم می گیرند به خارج از کشور بروند. برای من، فکر می کنم خوب است که به این ارتباط بین شرایط تاریخی و معاصر نگاه کنم."

اکنون در یازدهمین دوره خود، نمایشگاه امسال با موضوع "فصل جدید، یک دهه جدید" الهام گرفته از نسل پیشگام هنرمندان، معماران، مربیان و متفکران نیجریه ای که به شکل گیری مدرنیسم در این کشور کمک کردند.

توکینی پیترساید، بنیانگذار ART X، گفت که نسل قدیمی نشان داد که نوآوری به معنای کنار گذاشتن میراث فرهنگی نیست. در عوض، می‌تواند از درک عمیق‌تر هویت و اطمینان به تفسیر آن به روش‌های جدید بیرون بیاید.

پیترساید به الجزیره گفت: «از نظر من، رشته‌ای که این ارائه‌ها را به هم متصل می‌کند این ایده است که تاریخچه‌های ما صرفا چیزهایی نیستند که باید به آنها نگاه کنیم یا به آنها نگاه کنیم. "در حالی که نمایشگاه ها متمایز هستند، در مجموع آنها منظره ای خلاقانه را نشان می دهند که به طور فزاینده ای با اعتماد به نفس، از نظر فکری جاه طلبانه و عمیقا درگیر دنیای اطراف است."

یکی از هنرمندانی که میراث او مورد تجلیل قرار می گیرد، لادی کوالی، سفالگر و سرامیک کار نیجریه ای است. آثار او در نمایشگاهی با عنوان Beyond the Vessel به نمایش گذاشته می شود. در کنار یک عکس بزرگ از کوالی در حال کار، گلدان‌های دست‌ساز و سرامیک‌های او نقوش عقرب، مارمولک و پروانه را در کنار نقش‌های پیچیده نمایش می‌دهند.

کوالی از صف طولانی زنان سفالگر گبری در روستای کوالی در نزدیکی ابوجا آمده است. سفالگری بخشی از زندگی روزمره در جامعه بود، اما استعداد او او را از شهرت محلی به تحسین بین المللی رساند. آثار او توسط موزه‌ها و گالری‌های سراسر جهان به نمایش گذاشته شده است. پرتره او در ارز نیجریه نیز ظاهر شده است.

جره داس، متصدی نمایشگاه، گفت که حفظ میراث کوالی، دستاوردهای او را به نسل‌های آینده یادآوری می‌کند و به هنرمندان جوان الهام می‌بخشد، به‌ویژه در کشوری که مستندسازی و حفظ میراث فرهنگی می‌تواند چالش برانگیز باشد.

داس گفت: «فرهنگ همیشه بیرون نیست، اما نگاه کردن به آنچه در درون وجود دارد و چگونه می‌توانید از آن استفاده کنید، چگونه می‌توانید از چالش‌های فوری عبور کنید... از طریق چیزی آشنا مانند سفالگری، نگاه کنید.

باربارا بارونگی، با لباس آدیره، بین غرفه ها در جستجوی آثار جدید حرکت می کند. در گالری آفریارت، فضایی واقع در کامپالا که هنر اوگاندا را به نمایش می‌گذارد، تابلویی از دانیل آتنی را می‌بیند که با قهوه ساخته شده است.

او درباره این نمایشگاه گفت: "این بسیار نیجریه ای است و همچنین فقط حال و هوای لاگوس را به شما نشان می دهد، اما مکانی امن برای استراحت ایجاد می کند تا شلوغی و شلوغی آنجا را فراموش کنید."

بارونگی به شوخی آن را «مت گالا» نیجریه توصیف کرد و مد را با رویداد جمع آوری کمک های مالی سالانه در ایالات متحده که به خاطر لباس های افراد مشهورش معروف است مقایسه کرد.

این نمایشگاه همچنین با هدف گسترش دسترسی به هنر، به ویژه برای نسل های جوان تر، برگزار می شود. برنامه آموزشی آن پذیرای بیش از 750 دانش آموز بود و آنها را با هنر معاصر و داستان های پشت این آثار آشنا کرد.

پیترساید گفت: "برای بسیاری از این کودکان، بازدید از ART X Lagos ممکن است یکی از اولین برخوردهای آنها با هنر معاصر باشد. این تجربه می تواند دگرگون کننده باشد. به آنها این امکان را می دهد که خلاقیت را نه به عنوان چیزی دور یا غیرقابل دسترس، بلکه به عنوان چیزی که می توانند در آن شرکت کنند و در آن مشارکت کنند، ببینند."

«نفس زیر آب» Adeniyi Adewole، یک مجسمه فایبرگلاس، منعکس کننده مبارزات شخصی او با افسردگی است که او را در خانه نگه داشته و برای مدتی قادر به کار نبود.

او گفت: «وقتی به سر کار برگشتم، شروع به ساختن کار کردم که چگونه توانستم از آن دوره آبی به دوره آرامش بروم. او امیدوار است بینندگان در هنگام مواجهه با اثر، بازتاب غم انگیز، آرامش و آرامش را تجربه کنند.

فراتر از نمایشگاه اصلی، نمایشگاه گروهی Mercy Imiegha، هر خانه به یاد می‌آورد، چهار هنرمند را گرد هم می‌آورد که چگونه بدن، اشیاء و فضاهای خانگی، حافظه، تاریخ و هویت معنوی را حفظ می‌کنند. بنیاد فضای هنرمندان مهمان (G.A.S.) که یک برنامه اقامت هنرمندان در نیجریه است، همچنین در حال سازماندهی یک تور هنری در سطح شهر است که برنامه را در سراسر لاگوس گسترش می دهد.

مستند بلند جوئل بنسون، مادران چیبوک، زندگی سه پدر و مادر و یک زن ربوده شده و بعدا در جریان ربوده شدن 276 دختر دانش آموز از خوابگاهشان در چیبوک توسط بوکوحرام در سال 2014 را بررسی می کند. عفو بین الملل در آوریل 2024 گزارش داد که 82 دختر در اسارت باقی مانده اند. این فیلم بستگانی را دنبال می کند که هنوز از غیبت دخترانشان غمگین هستند.

بنسون گفت: «گفتن این نوع داستان مهم است زیرا فراموش کردن و ادامه دادن راحت‌تر است. این فیلم باعث گفتگوهایی در مورد ناامنی و حمله به دختران در نیجریه شد.

بنسون گفت، علیرغم بیش از یک دهه غم و اندوه، والدین از طریق خنده، شوخ طبعی، درد، اشک و ایمان به زندگی خود ادامه داده اند. او امیدوار است که این فیلم مخاطبان و مقامات را فراتر از همدلی به سمت اقداماتی سوق دهد که می توانند سیاست ها را شکل دهند و امنیت را بهبود بخشند.

همانطور که خورشید بعدازظهر جای خود را به غروب می دهد، بازدیدکنندگان بیشتری به سبک جسورانه افرامرکزی وارد می شوند. برخی کتاب‌های هنری را در کتابخانه نمایشگاه مرور می‌کنند، در حالی که برخی دیگر درباره آثاری که توجه آنها را جلب کرده است بحث می‌کنند. بیرون، مردم زیر چترها در محوطه کافه جمع می شوند تا غذا بخورند، استراحت کنند و شبکه کنند.

پیترساید گفت: "امیدوارم نمایشگاه فضایی برای کشف و ارتباط فراهم کند و بازدیدکنندگان با درک عمیق‌تر از غنا و پیچیدگی بیان هنری آفریقا و دیاسپورای آن و همچنین تمایل به ادامه کاوش در تاریخ‌ها، ایده‌ها و دیدگاه‌هایی که با آنها مواجه شده‌اند، آنجا را ترک کنند."