پاسخ دولت آلمان به دویچه‌وله درباره اعدام‌ها در ایران: مجازات غیرانسانی اعدام در هر شرایطی مردود است
در پی نامه سپیده قلیان به مسئول حقوق بشر دولت آلمان درباره افزایش چشمگیر اعدام‌ها در ایران دویچه‌وله خواهان پاسخ مستقیم شد. دفتر رسانه‌ای وزارت خارجه آلمان پاسخی کلی درباره محکومیت مجازات اعدام ارسال کرد.
در تاریخ ۱۰ اکتبر هم‌زمان با روز جهانی مقابله با مجازات اعدام ، مسئول حقوق بشر در دولت آلمان ؛ دکتر لارس کاستِلوچی بیانیه‌ای صادر کرد و در آن تاکید کرد که دولت آلمان برای لغو مجازات اعدام در سراسر دنیا تلاش می‌کند.
بخشی از این بیانیه به ایران اختصاص داشت. او در این بخش با اشاره به آمار سازمان عفو بین‌الملل مبنی بر اعدام ۲۱۵۹ نفر در سال ۲۰۲۵ در ایران نوشت: «از دولت ایران می‌خواهم فورا اجرای احکام اعدام را متوقف کند، برای اعدام‌ها یک تعلیق رسمی اعلام کند و مجازات اعدام را به طور کامل لغو کند.»
دو روز پس از این بیانیه سپیده قلیان ، فعال حقوق بشر و زندانی سیاسی سابق نامه‌ای برای کاستِلوچی ارسال کرد. این نامه که به تاریخ ۱۲ اکتبر در دزفول نوشته شده حاوی روایات شخصی او از سال‌های حبس در زندان‌های مختلف ایران است.
قلیان بخشی از این نامه را به موضوع اعدام‌ها در ایران اختصاص داده و از لارس کاستلوچی خواسته تا در چارچوب جایگاه و مسئولیت رسمی خود، برای توقف فوری اجرای احکام اعدام در ایران اقدام کند.
او خطاب به کاستلوچی نوشته است: «از جنابعالی صمیمانه و با تأکید درخواست دارم که در چارچوب مسئولیت و جایگاه رسمی خود، برای توقف فوری اجرای احکام اعدام تلاش کنید؛ به‌ویژه در پرونده‌هایی که نشانه‌هایی از شکنجه، اعترافات اجباری یا دادرسی‌های ناعادلانه وجود دارد.»
سپیده قلیان در بخش دیگری از نامه، خطاب به نماینده حقوق بشر دولت آلمان تأکید کرده است که انتظار دارد جامعه جهانی و به‌ویژه جمهوری فدرال آلمان، در برابر نقض حقوق بشر در ایران تنها نقش نظاره‌گر نداشته باشند.
او از دولت آلمان خواسته است از تمامی ظرفیت‌های دیپلماتیک و حقوق بشری خود برای مقابله با ساختارهای سرکوب دولتی و پاسخگو کردن مسئولان نقض حقوق بشر در جمهوری اسلامی استفاده کند.
قلیان در بخش پایانی نامه نوشته است: «جهان باید به ایران نگاه کند؛ اما مهم‌تر از آن، باید انسان‌های ایران را ببیند، صدای آنان را بشنود و کرامت انسانی آنان را به رسمیت بشناسد.»
این فعال حقوق بشر همچنین هشدار داده است: «هیچ انسانی نباید بر اساس شکنجه، اعترافات اجباری یا یک محاکمه ناعادلانه به اعدام محکوم و به سوی چوبه دار فرستاده شود.»
دویچه‌وله فارسی برای مسئول حقوق بشر در دولت آلمان، لارس کاستِلوچی از طریق ایمیل دو پرسش را مطرح کرد: یکی اینکه چه گزینه‌هایی در اختیار دولت آلمان برای واکنش به روند افزاینده اعدام‌ها در ایران وجود دارد؟ و دیگر اینکه آیا دولت آلمان برنامه‌ها یا ابتکارات مشخصی برای پاسخگو کردن جمهوری اسلامی ایران به دلیل ادامه اعدام‌ها و بهبود وضعیت حقوق بشر دارد؟
پاسخ کتبی دفتر رسانه‌ای وزارت خارجه آلمان که یک روز پس از ارسال این پرسش‌ها دریافت شد بدین شرح است:
«موضع دولت فدرال آلمان در قبال مجازات اعدام روشن است: مجازات اعدام شکلی بی‌رحمانه و غیرانسانی از مجازات است که آلمان تحت هر شرایطی آن را رد می‌کند . آلمان در سراسر جهان برای لغو این مجازات تلاش می‌کند.
دولت فدرال آلمان بارها سرکوب‌ها در ایران را به‌شدت محکوم کرده است. این دولت در گفت‌وگوهای دوجانبه و همچنین در مجامع بین‌المللی به‌طور منظم به جمهوری اسلامی ایران تأکید می‌کند که احکام خودسرانه و مجازات غیرانسانی از طریق اعدام را در هر شرایطی مردود می‌داند.
افزون بر این، دولت آلمان برخورد خشونت‌آمیز و سرکوبگرانه با مخالفان سیاسی و اعضای اقلیت‌ها را نیز محکوم می‌کند.»
روز ۱۳ اکتبر گروهی از ایرانیان مقیم آلمان متشکل از بهروز اسدی، سخنگوی انجمن زن، زندگی، آزادی در فرانکفورت، شعله پاکروان، مادر ریحانه جباری و از فعالان جنبش علیه اعدام؛ ماریا محمودی، همسر یکی از اعدام‌شدگانی که پیکرشان به خانواده تحویل داده نشده است؛ رادا فاتحی، خواهر رامین فاتحی که بنا بر روایت خانواده بر اثر شکنجه جان باخت و سعید دهقان، وکیل حقوق بشری از انجمن "یک کلمه" برای تحویل این نامه و نامه دیگری حاوی شرایط وحشتناک زندان‌های ایران به دفتر کاستلوچی رفتند.
بهروز اسدی به دویچه‌وله می‌گوید دیدار با آقای کاتسلوچی به دلیل بیماری او میسر نشد و این گروه توانست با معاون او؛ بنیامین هِرتلاین و یکی دیگر از اعضای دفتر حقوق بشر آلمان دیدار کند.
او درباره صحبت‌های معاون دفتر حقوق بشر آلمان درباره موضوع اعدام‌ها در ایران می‌گوید: «در این دیدار نمایندگان دولت آلمان از وضعیت حقوق بشر در ایران بسیار ابراز تاسف کردند و در مورد اینکه چگونه بتوانند با جمهوری اسلامی تماس بگیرند مسئول ایران گفت روابط ما تقریبا قطع شده و مقامات جمهوری اسلامی به ما می‌گویند شما منافع ما را در نظر نمی‌گیرید و به همین دلیل هیچگونه رابطه‌ای را در این زمینه نمی‌پذیرند.»
به گفته اسدی خلاصه آنچه مسئولان دفتر حقوق بشر دولت آلمان به این گروه گفته‌اند این بوده که آنها نمی‌توانند مستقیم با جمهوری اسلامی گفت و گو کنند چون رابطه را قطع کردند اما مجموعه کارهایی در ارتباط با شورای حقوق بشر و نهادهای سازمان ملل در حال پیگیری است.
در نشست مجمع عمومی سازمان ملل در ماه سپتامبر، آلمان با رأی مثبت ۱۶۳ کشور برای ششمین بار به عضویت شورای حقوق بشر سازمان ملل درآمد.
یوهان واد‌ه‌فول، وزیر خارجه آلمان پس از این انتخاب گفت: «آلمان از این عضویت استفاده می‌کند تا همراه با دیگر متحدان خود شورای حقوق بشر را قوی‌تر کرده و حفاظت از حقوق بشر در سراسر دنیا را بهبود بخشد.»
بهروز اسدی، فعال حقوق بشر درباره انتخاب مجدد آلمان در شورای حقوق بشر سازمان ملل می‌گوید: «انتخاب آلمان به عضویت شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد باید فرصتی برای تقویت مسئولیت‌پذیری بین‌المللی باشد؛ مسئولیتی که معیار موفقیت آن نه صرفاً تعداد بیانیه‌ها و قطعنامه‌ها، بلکه میزان تأثیر اقدامات بر حفاظت از جان انسان‌ها، حمایت از قربانیان، کشف حقیقت و پیشبرد عدالت خواهد بود.»
این فعال حقوق بشر درباره انتظار از آلمان در این شورا می‌گوید: «انتظار می‌رود تعهد اعلام‌شده آلمان برای پذیرش مسئولیت بیشتر در عرصه جهانی، در سیاست‌های عملی این کشور در قبال نقض حقوق بشر در ایران نیز بازتاب یابد و زمینه‌ساز همکاری مؤثرتر بین‌المللی برای توقف اعدام‌ها، مقابله با شکنجه، حمایت از حقوق زنان و پایان دادن به مصونیت عاملان نقض جدی حقوق بشر شود.»
مجموعه فعالان حقوق بشر در تازه‌ترین گزارش خود که ۱۷ مهرماه منتشر شد، مجموعه تعداد اعدام‌های اجراشده از مهر ۱۴۰۴ تا ۱۶ مهر ۱۴۰۵ را دو هزار و سه اعدام گزارش کرد که دست‌کم ۶۹ نفر از آنان با اتهامات سیاسی اعدام شده‌اند. این بالاترین رقم ثبت‌شده در یک سال است و نسبت به سال قبل از آن ۲۹ درصد افزایش داشته است.
سازمان عفو بین‌الملل در روز ۲۴ مهر ماه اطلاعیه‌ای منتشر کرد و نوشت تا این تاریخ دست‌کم ۳۴ نفر تنها به دلیل شرکت در اعتراضات دی ماه اعدام شده‌اند و حکم اعدام ۲۰ نفر دیگر نیز در همین ارتباط تایید شده است.