کاشت «باغ باران» چگونه میتواند از خانه در برابر سیلاب محافظت کند؟
با تشدید تغییرات اقلیمی انتظار میرود سیلها شدیدتر شوند و باغ خانه شما میتواند نخستین خط دفاع در برابر آبگرفتگی باشد.
بارشهای شدید و سیلاب هفته گذشته منطقه کاتالونیا در اسپانیا را درنوردید، دستکم دو نفر را به کام مرگ کشاند و خانهها و جادهها را زیر آب برد.متاسفانه این نخستین بار نیست و آخرین بار هم نخواهد بود؛ دانشمندان پیشبینی میکنند شمار رویدادهای شرایط حدی آبوهوایی در سراسر جهان، که بخشی از آن از تغییرات اقلیمی ناشی از فعالیتهای انسانی تغذیه میشود، افزایش یابد.وقتی سیلاب سنگین فروکش میکند، مردم میمانند و ویرانی؛ باید گلولای را از خیابانها کنار بزنند و آبگرفتگی را از اتاقهای نشیمن خود پمپ کنند.باغها شاید آخرین چیزی باشد که مردم به سراغ تعمیرش میروند، اما ممکن است به سپری در برابر فجایع آینده تبدیل شود.با جدیتر شدن تهدید سیل و خشکسالی، استدلال به نفع کاشت «باغ بارانی» نیز قویتر میشود.باغ بارانی دقیقا چیست؟به زبان ساده، باغ بارانی بستری فرورفته است که در آن گیاهان بومی چندساله و بوتههایی کاشته میشود که تحمل بالایی در برابر آب دارند.این باغ در نقطهای بهطور حسابشده قرار میگیرد که آب، از ناودانها، ورودی پارکینگ، خاک فشرده و دیگر منابع رواناب، به سمت آن سرازیر شود.این رواناب، گیاهان را آبیاری میکند و در حالی که خاک آن را جذب میکند، آلایندهها را هم فیلتر میکند. به این ترتیب، آب اضافی و همینطور رسوبات جادهای، زبالهها، عوامل بیماریزای موجود در فضولات حیوانات خانگی، کودها و مواد شیمیاییای که در مسیر با خود همراه میکند، از ورود به کانالهای آب باران، حوضههای آبریز و تالابها باز میماند.باغهای بارانی همچنین میتواند جلوی ورود آب به زیرزمین خانه یا آسیب دیدن فونداسیون را بگیرد.در مناطق خشک و گرفتار خشکسالی هم بسیاری از باغبانها به باغهای بارانی و دیگر روشهای جمعآوری آب باران روی آوردهاند.چگونه یک باغ بارانی بسازیممیتوانید باغ بارانی را هرقدر که میخواهید بزرگ یا کوچک طراحی کنید، اما آن را دستکم سه متر دورتر از خانه، گاراژ یا هر سازه دیگری بسازید. آن را روی چاه سپتیک، تاسیسات زیرزمینی یا نزدیک چاهی که آب آشامیدنی تامین میکند نکارید و از نقاط شیبدار یا زمینهایی که از ابتدا خیس و باتلاقی هستند دوری کنید.بستر باغ را در اندازه و شکل دلخواه خود حفر کنید (شکلهای کلیوی، هلالی، گرد و اشکی محبوبتر هستند). میتوانید خاک را بهتدریج به سمت مرکز شیب بدهید تا آنجا ۱۵ سانتیمتر پایینتر از لبهها قرار گیرد، یا همه بخشها بهجز پیرامون را ۱۵ سانتیمتر حفر کنید تا یک پشته به همین ارتفاع دور تا دور بستر فرورفته شکل بگیرد.با نصب امتداد ناودان، ایجاد شیب رو به پایین، حفر کانال یا اتصال یک لوله پیویسی به ناودانی دورتر و عبور آن از زیر زمین تا باغ بارانی، آب را به سمت این بستر هدایت کنید. برای کند کردن جریان آب، کف کانال یا شیب را با سنگ و قلوهسنگهای کوچک بپوشانید.برخی باغبانها ترجیح میدهند مرکز باغ را بدون گیاه بگذارند و سطح خاک آن را هم با سنگ بپوشانند.بهترین گیاهان برای باغ بارانیگیاهان بومیای را انتخاب کنید که برای شرایط پرآب و اگر قرار است در مرکز بکارید، حتی برای وضعیتهای باتلاقی مناسب باشند. گیاهان بومی بهطور طبیعی با محیط منطقه شما سازگار شدهاند، بنابراین رشدشان آسانتر است، نگهداری کمتری میخواهند و در عین حال زیستگاه مناسبی برای زنبورها، پرندگان، پروانهها و دیگر حیاتوحش فراهم میکنند.به کاشت گلهای چندساله کنار جگنها و انواع علفها فکر کنید و در صورت وجود فضا، بوتهها و درختچههای کوچک را هم به ترکیب اضافه کنید. استفاده از چند گونه همیشهسبز نیز به جلوگیری بیشتر از فرسایش خاک کمک میکند.FloraVeg.EU (منبع به زبان انگلیسی) منبع خوبی است که به شما امکان میدهد بر اساس منطقه جغرافیایی و معیارهای دیگر، پوشش گیاهی بومی را جستوجو کنید.گیاهانی را که بیشترین نیاز آبی را دارند در مرکز و اطراف مرکز باغ بارانی بکارید؛ جایی که آب جمع میشود و پیش از نفوذ به خاک برای مدتی کوتاه در آنجا میماند. گیاهانی را که به آب متوسط نیاز دارند در پیرامون مرتفع بستر قرار دهید که تا حدی خشکتر است.چگونه از باغ بارانی نگهداری کنیماگر باران نبارد، در طول سال اول به اندازه لازم به باغ آب بدهید تا ریشه گیاهان رشد کند و در خاک محکم شود. تا زمانی که گیاهان رشد نکرده و فاصلههای خالی بین خود را پر نکردهاند، علفهای هرز را هم بهموقع از بین ببرید.بعد از آنکه باغ بارانی خود را طراحی، تسطیح و کاشتید، کار زیادی برای انجام دادن باقی نمیماند؛ جز آنکه بنشینید و از چشمانداز طبیعی چشمگیرتان و کارکرد پنهان زیستمحیطی آن لذت ببرید.