کشتی غولپیکری که سکوی نفتی را یکجا از دریا بلند میکند
پایونیرینگ اسپیریت با دماغهی دوشاخهاش زیر سکوهای نفتی میرود و سازهای چنددههزار تنی را یکجا از دریا بیرون میآورد.
پایونیرینگ اسپیریت با دماغهی دوشاخهاش زیر سکوهای نفتی میرود و سازهای چنددههزار تنی را یکجا از دریا بیرون میآورد.
دریای شمال هیچ مجالی برای خطای محاسباتی و مهندسی باقی نمیگذارد. دهههاست که وقتی عمر یک سکوی نفتی غولپیکر به پایان میرسد، شرکتهای انرژی با چالشی لجستیکی روبهرو میشوند، صدها کارگر برای ماهها کار روی آبهای یخزده و طوفانی اعزام میشوند تا این سازههای فولادی را با مشقت قطعهقطعه کنند.
روش سنتی دمونتاژ کردن سکوهای نفتی، همواره کُند، پرخطر و از نظر اقتصادی بسیار پرهزینه بود. اما تصور کنید بهجای تکهتکه کردن یک آسمانخراش در میانه اقیانوس، شناوری از راه برسد، تمام سازه را در آغوش بگیرد و عرشهای به وزن ۲۴ هزار تن را در کمتر از ده ثانیه، یکجا از پایههایش جدا کند.
هنگامیکه از افق بالا به کشتی پایونیرینگ اسپیریت نگاه میکنید، پیش از هر چیز شکل غیرمعمول دماغهاش توجهتان را جلب میکند. جلوی کشتی بهجای نوک بستهی شناورهای معمول، شکافی عظیم به طول ۱۲۲ و عرض ۵۹ متر دیده میشود. همین دهانهی عظیم به کشتی اجازه میدهد از دو طرف به سکوی نفتی نزدیک شود و پایههای آن را میان بدنهی خود جای دهد.
پس از اینکه پایههای سکوی نفت در فضای خالی دماغه قرار گرفتند، شانزده تیر بالابر از دو طرف بهآرامی زیر بخش بالایی سکو میروند. تیرها وزن عرشهها، ساختمانها و تجهیزات چنددههزار تنی را تحویل میگیرند و تمام سازه را روی کشتی نگه میدارند.
بدنهی ۳۸۲ متری پایونیرینگ اسپیریت با عرض ۱۲۴ متر برای اجرای همین عملیات طراحی شد؛ ولی ابعاد غولآسای پایونیرینگ اسپیریت فقط بخشی از فرایند طولانی و پرجزئیات کار را توضیح میدهد.
سکوی نفتی روی پایهای ثابت در دریا قرار دارد، درحالیکه کشتی با هر موج بالا و پایین میرود. بازوهای بالابر باید آنقدر دقیق به سازه نزدیک شوند که کوچکترین برخورد مخربی رخ ندهد و سپس وزنش را مرحلهبهمرحله از پایه به کشتی منتقل کنند.
برای درک بهتر عملیات پایونیرینگ اسپیریت، ابتدا باید اجزای اصلی یک سکوی نفتی را از هم تشخیص دهیم. بخش بالایی سکو مجموعهای از عرشهها، ساختمانها، محل اقامت کارکنان و تجهیزات تولید را در بر میگیرد؛ سازهای بزرگ که گاهی دهها هزار تن وزن دارد. پایهی سکو نیز در زیر آن قرار گرفته و تمام این وزن را به بستر دریا منتقل میکند.
پایونیرینگ اسپیریت در عملیات برنت دلتا، بخش بالایی سکو را از روی پایه برداشت و به ساحل برد. سه پایهی بتنی که سازه را در ارتفاعی بالاتر از سطح دریا نگه میداشتند، پس از عملیات در جای خود باقی ماندند. طبق برنامه، بخش بالایی و پایینی باید طی دو مرحله دو مسیر جداگانه جمعآوری میشدند.
پایههایی که سکوهای نفتی را سر پا نگه میدارند، بسته به نوع سکو و محل نصب با هم متفاوتاند. بسیاری از سکوها روی چارچوبی فولادی و مشبک قرار دارند که از سطح آب تا بستر دریا امتداد پیدا میکند. مهندسان این سازه را جکت مینامند.
تیرهای دماغهی پایونیرینگ اسپیریت برای برداشتن بخش بالایی سکو طراحی شدهاند
جکت وزن بخش بالایی سکو و فشار باد و موج را تحمل میکند و این نیروها را به ستونهای فولادی بلندی به نام pileها منتقل میکند که چندین متر در زیر بستر دریا فرورفتهاند. تیرهای دماغهی پایونیرینگ اسپیریت برای برداشتن بخش بالایی سکو طراحی شدهاند.
شرکت سوئیسی آلسیز، طراح و مالک کشتی، بعدها دستگاه متفاوتی در انتهای شناور نصب کرد تا پایههای فولادی و مشبک سکو هم با همان کشتی از دریا بیرون آورده شوند. بنابراین تصویر مشهور کشتی که سکویی را میان دو سوی دماغهی خود حمل میکند، فقط بخشی از تواناییاش را نشان میدهد.