«یخ از همه سو آب می‌شود»: اسلوونی اقدام‌های سختگیرانه برای نجات آخرین یخچالش اجرا می‌کند
ساکنان محلی می‌گویند «اکوسیستم‌های منحصر‌به‌فرد» در حال نابودی است و با ذوب شدن آخرین یخچال طبیعی اسلوونی، رودخانه‌ها آب خود را از دست می‌دهند.
قطره‌قطره، اسلوونی یخ‌های خود را از دست می‌دهد. یخچال اسکوتا اکنون آخرین یخچال باقی‌مانده در این کشور است. یخچال دیگر آن روی کوه تریگلاو، بلندترین قله اسلوونی، تقریبا به طور کامل آب شده است.آندری اسلاک، راهنمای کوهستان، ۳۵ سال است که کوچک شدن یخچال‌های اسلوونی را تماشا می‌کند. او هنگام بالا رفتن از زمین سنگلاخی به سمت آنچه از اسکوتا باقی مانده می‌گوید این تغییر به ویژه در دهه گذشته محسوس بوده و تاثیر آن بر جامعه محلی ویرانگر بوده است.اسلاک می‌گوید: «ما کنار آخرین یخچال باقی‌مانده اسلوونی ایستاده‌ایم و فقط نگاه کنید چه چیزی از آن باقی مانده است؛ چیزی جز لکه کوچک یخ که با شن و خاشاک پوشیده شده است. این تغییر حیرت‌انگیز است.»اسلاک می‌گوید: «این یخچال‌ها برای ما در دره در طول سال به عنوان مخزنهای حیاتی آب عمل می‌کنند. چوپان‌ها پیش‌تر از فرورفتگی‌های یخی مانند این برای نگهداری و حفظ گوشت استفاده می‌کردند اما اکنون دیگر نمی‌توانند چون چنین حفره‌های یخی دیگر در کوهستان پیدا نمی‌شود.»آنچه باقی‌مانده لکه‌ای یخ روی سطح شیب کوه است و بقیه زیر سنگ‌ها دفن شده و شکافی باریک به یک شکاف عمیق یخچالی راه می‌برد.آخرین یخچال اسلوونی با چه سرعتی در حال کوچک شدن است؟در لیوبلیانا دانشمندان در حال جمع‌آوری داده درباره یخچال‌ها هستند.امسال ۸۰ سال از زمانی می‌گذرد که موسسه جغرافیایی آنتون ملیک در مرکز پژوهشی آکادمی علوم و هنر اسلوونی پایش هر دو یخچال را آغاز کرد.میها پاوسک توضیح می‌دهد: «زمانی که کار را شروع کردیم زیر اسکوتا حدود دو و نیم تا سه هکتار یخ بود. حالا سطح آن به ۱.۵ هکتار رسیده و یخ بیشتر نازک شده است. در اسکوتا ضخامت یخ از چند ده متر به فقط چند متر رسیده است. آن زمان که اندازه‌گیری را آغاز کردیم یخچال تریگلاو کمی بیش از ۱۴ هکتار را می‌پوشاند. بعد پنج یا ۱۰ سال پیش هنوز از نیم هکتار تا یک هکتار صحبت می‌کردیم. در سال‌های اخیر این سطح به کمتر از ۰.۲ هکتار رسیده اما همان‌طور که گفتم اکنون خود یخ کاملا ناپدید شده است.»پاوسک می‌گوید این تغییر حاصل ترکیب دو عامل است.پاوسک می‌گوید: «نقطه چرخش زمانی فرا می‌رسد که با ترکیبی از برف بسیار کم، یعنی حداکثر عمق فصلی بسیار پایین برف، روبه‌رو باشیم و پس از آن یک تابستان بسیار گرم داشته باشیم. این دو عامل امسال به خوبی همزمان شدند.»روی اسکوتا نشانه‌ای که روی سنگ کشیده شده نشان می‌دهد یخچال در سال ۱۹۹۴ تا چه ارتفاعی رسیده بود. از آن زمان به بعد یخ از این نقطه عقب‌نشینی کرده است.پاوسک می‌گوید: «اسکوتا همان مسیری را می‌رود که یخچال تریگلاو رفت. اکنون یخ محافظت شده است. هفته پیش در کوهستان بودیم و حدود ۸۰ تا ۹۰ درصد سطح یخ با ریگ پوشیده شده که حفاظت اضافی فراهم می‌کند اما یخ از همه طرف آب می‌شود.»آب شدن یخچال‌ها پیامدهای زنجیره‌ای برای رودخانه‌ها و آب‌های زیرزمینی داردریگ روی سطح یخ تا حدی آن را در برابر آفتاب محافظت می‌کند اما درون غار زیر لایه یخ آب از سقف فرو می‌چکد.این تاثیرها بسیار فراتر از کوه‌ها گسترش می‌یابد.پاوسک توضیح می‌دهد: «آب‌های حاصل از یخچال‌ها رودخانه‌های بزرگ ما از جمله دراوا در کرواسی و نیز مورا را که در اتریش سرچشمه می‌گیرد تغذیه می‌کند. آنجا بنا بر آخرین پیش‌بینی‌ها همه یخچال‌های زیر ارتفاع ۳۵۰۰ متر تا سال ۲۰۵۰ ناپدید خواهند شد بنابراین این رودخانه‌ها آب بسیار کمتری خواهند داشت و در حالت عادی همین رودخانه‌ها آب‌های زیرزمینی را تغذیه می‌کنند؛ جایی که ما چاه‌ها و پمپ‌های آب آشامیدنی را داریم.»برای کوهنوردانی که هنوز به این کوه می‌آیند از دست رفتن یخچال‌ها به آسانی قابل مشاهده است.تانیا پلاوتس، کوهنورد محلی، می‌گوید: «از زاویه‌ای گسترده‌تر و به طور مشخص در مورد تغییرات اقلیمی نگران این وضعیت هستم چون یخچال‌ها ذخیره حیاتی آب زمین هستند. با ناپدید شدن آنها این ذخیره نیز از بین می‌رود. علاوه بر این یخچال‌ها میزبان یک اکوسیستم منحصر‌به‌فرد هستند که با از بین رفتن یخ دائمی این اکوسیستم هم ناپدید می‌شود.»امسال اروپا زیر تابستانی به طور استثنایی گرم و خشک می‌سوخت؛ شدت گرمایی که دانشمندان می‌گویند بدون تغییرات اقلیمی ناشی از سوزاندن سوخت‌های فسیلی توسط انسان‌ها «عملا غیرممکن» بود.بر اساس گزارش خدمات تغییرات اقلیم کوپرنیکوس اتحادیه اروپا این قاره سریع‌ترین منطقه در حال گرم شدن در جهان است و از دهه ۱۹۸۰ دما در اروپا دو برابر میانگین جهانی افزایش یافته است.