Fondation Louis Vuitton صدها شاهکار را که زمانی متعلق به یکی از مهم ترین کلکسیونرهای فرانسه بود، گرد هم می آورد.

سلف پرتره ونسان ون گوگ با گوش و لوله بانداژ شده، ژانویه 1889 مانند یک مظاهر نامشخص و اوج در حدود یک سوم راه در نمایشگاه پرفروش جدید در Fondation Louis Vuitton (FLV) در پاریس ظاهر می شود. در اینجا، «وینسنت بیچاره» را می‌یابیم، همان‌طور که گهگاه در کاتالوگ نمایشگاه از او یاد می‌شود، در حال کشیدن پیپ، فعالیتی که او با تفکر آرام همراه می‌کرد. در پشت سر او، تکه‌هایی از نارنجی و قرمز تضاد برجسته‌ای را با ژاکت سبز و چشمان سبز رنگش ایجاد می‌کنند که پیوسته به ما نگاه می‌کنند.

همانطور که عنوان نقاشی اشاره می کند، هنرمند را با گوش چپ خود در یک پانسمان سفید می بینیم. این اثر یکی از دو پرتره‌ای است که او پس از جدا کردن لاله گوشش در پی درگیری با پل گوگن ساخته است.

در حالی که ون گوگ که به سبک نمادین او نقاشی شده است، بلافاصله قابل تشخیص است، این پرتره خاص، مانند بسیاری از نقاشی‌ها در این نمایشگاه نمادهای هنر مدرن، تقریبا جدید است.

در واقع، چند دهه است که سلف پرتره با گوش و لوله بانداژ شده را دیده اند. آخرین باری که مالکان آن، بنا به گزارش خانواده میلیاردر کشتیرانی یونانی، نیارخوس، به یک نمایشگاه عمومی قرض داده شدند، در سال 1990 بود. سلف پرتره ون گوگ تنها شاهکار نادری نیست که در «گوستاو فایه، گردآورنده-طراح: نمادهای هنر مدرن» کشف شده است، که به احیای کلکسیون هنری فرانسوی تقدیم شده است. به طرز خیره کننده ای با آوانگارد فرانسوی در سپیده دم قرن بیستم پیوند خورد.

او در میان انگشت شمار منتقدی بود که در ایجاد شهرت بین المللی خود در زمانی که تعداد کمی دیگر مایل بودند، کمک کرد. سیلو پاتری، هماهنگ کننده نمایشگاه، به ARTnews گفت: «[فایت] مهم بود، زیرا او یکی از اولین کسانی بود که در فرانسه ون گوگ، گوگن را درک کرد و از اودیلون ردون حمایت کرد.

ونسان ون گوگ، Autoportrait à l’oreille bandée, Janvier 1889. عکس ©Peter Schälchli/Private Collection

از زمان افتتاح آن در سال 2014، Fondation Louis Vuitton به دلیل برگزاری نظرسنجی های بزرگ برای هنرمندان بلو تراشه، از مارک روتکو تا گرهارد ریشتر، شناخته شده است. سوزان پاژ، مدیر هنری FLV، به ARTnews گفت: اختصاص نمایشگاه پاییزی آن به یک فرد نسبتا ناشناخته و مجموعه او ممکن است انتخابی پرخطر به نظر برسد، اما "نمایشگاه هایی با موضوعاتی که به آنها پرداخته نشده است کاملا در حیطه وظایف ما قرار می گیرد." به خصوص زمانی که فرصتی برای ارائه آثار مهم مدرنیته که هرگز در فرانسه به نمایش در نیامده اند را ارائه می دهد.

آن فرصت هدر نرفته بود. بنیاد موفق به گردآوری بیش از 250 اثر هنری شده است که زمانی متعلق به مجموعه فایت بود، که سرشار از پست امپرسیونیسم بود. سلف پرتره با گوش و لوله بانداژ شده تنها یکی از گنجینه‌های متعددی است که به ندرت توسط عموم مردمی که این نمایشگاه را تشکیل می‌دهند که باید از آن دیدن کنند، دیده شده است.

نمای نصب آخرین اتاق «گوستاو فایه، کلکسیونر-طراح: نمادهای هنر مدرن»، 2026، در Fondation Louis Vuitton، فرش‌های آتلیه د لا دافین و شیشه‌های رنگی ریچارد بورگستال را نشان می‌دهد. © Fondation Louis Vuitton / Marc Domage

موزه علاوه بر جمع‌آوری مجدد بسیاری از مجموعه‌اش، گالری‌هایی را به خلاقیت‌های هنری خود فایت اختصاص داده است، که کشف لذت‌بخشی است که با آثار نمادین رقابت نمی‌کند، از مسیح زرد گوگن (1889) تا کاج بزرگ پل سزان (1887-1889)، که در جاهای دیگر آویزان است. نقاشی‌های خود فایت از مناظر طبیعت‌گرا تا آزمایش‌های مدرن‌تر و غنی‌تر از رنگ‌ها را شامل می‌شود که فرم‌های سنتز شده آن‌ها به وضوح تحت تأثیر هنرمندانی است که او جمع‌آوری کرده است.

در جاهای دیگر، آبرنگ‌های گل‌دار و روان‌گردان در ادای احترام مستقیم‌تر به ردون، و همچنین تصاویر کتاب، پارچه، سرامیک، و فرش‌هایی که در خانه‌های شیک پاریسی آن روز محبوبیت داشتند، دیده می‌شود. (متاسفانه با وجود تلاش‌های پرزحمت بنیاد برای مرمت، فرش‌ها هنوز پژمرده به نظر می‌رسند.) کل نمایش با صحنه‌نگاری تماشایی نمازخانه‌مانند، با شیشه‌های رنگارنگ هنرمند ریچارد بورگستال که فایت برای صومعه قرون وسطایی فونت‌فراید در جنوب غربی فرانسه سفارش داده بود، به اوج می‌رسد.

یکی دیگر از نمونه‌های برجسته هنری که به ندرت به نمایش گذاشته می‌شود، مجموعه یادبود نقاشی‌های نمادگرای Odilon Redon است که توسط فایت در سال 1908 برای کتابخانه صومعه سفارش داده شد. اگرچه این مکان دیدنی قرون وسطایی برای بازدیدکنندگان باز است، کتابخانه، جایی که این سه نقاشی (روز، شب، و سکوت) در آن قرار دارند، معمولا بخشی از تورهای عمومی عادی نبوده است.

مجموعه‌های ردون بسیار جذاب‌تر هستند زیرا به نظر می‌رسد که مجموعه آثار قبلی او که به نام «نوآر» شناخته می‌شوند - نقاشی‌های رویایی زغال چوب، چاپ‌ها و سنگ نگاره‌ها، جایی که کره چشم یا سر ممکن است به آسمان شناور باشد- با تغییر رنگ‌های درخشان و حتی اشکال انتزاعی که از طرح‌های گل و فیگوراتیو خارق‌العاده استفاده می‌کنند، ترکیب می‌کنند.

نماهای نصب از اتاق پایانی «گوستاو فایه، کلکسیونر-طراح: نمادهای هنر مدرن»، 2026، در Fondation Louis Vuitton، که Odilon Redon's Le Jour (بالا) و La Nuit (هر دو 1910–1911) را نشان می‌دهد. Fondation Louis Vuitton / Marc Domage

فایت دوست صمیمی ردون بود و گمان می‌رود که مالک بیش از 300 اثر از او و ده‌ها اثر دیگر از هنرمندان نبیس باشد. اعداد و نام‌هایی که در این نمایشگاه به نمایش گذاشته شده است، خود گویای این موضوع است. 86 اثر از ردون، 78 اثر گوگن، 10 اثر از ون گوگ، و چند اثر سزان، ادگار دگا، هانری دو تولوز لوترک، پیر آگوست رنوار، برته موریسو، پل سیگناک، پیر بونارد، ادوارد ماتریس و هنری در معرض دید قرار دارند.

تصور می شود که فایت در طول زندگی خود در یک مقطع زمانی حدود 750 اثر هنری داشته است، اما مجموعه او به دلیل مبادلات و فروش زیادی که انجام می داد، دائما در حال تغییر بود. زمانی که شانس قابل توجهی برای سود فروش مجدد وجود داشت، مشخص بود که این اتفاق می‌افتد - اگرچه این بیشتر یک استثنا بود تا یک قاعده.

پاتری گفت: «او چند معامله خوب با چند گوگن انجام داد، اما اگر واقعا برای حدس و گمان جمع‌آوری می‌کرد، این کار را سیستماتیک‌تر انجام می‌داد. درعوض، زمانی که فرصت پیش می آمد، او گاهی می پرید.

پل سزان، پین بزرگ، 1887-1889. عکس ادواردو اورتگا/موزه هنر سائوپائولو آسیس شاتوبریاند

فایت ثروت خود را از خانواده شراب کاران ثروتمند خود به ارث برد که آنها نیز عاشق هنر بودند، پدر و عمویش نقاشان آماتور بودند. او نیز دست خود را در آن امتحان کرد و به سبک رئالیستی مکتب باربیزون الهام گرفته از طبیعت نقاشی کرد. آنجلین شرف، همکار، گفت که این چشم فهیم راهنمای انتقادی برای مجموعه او خواهد بود، که به او حساسیت خاصی نسبت به هنرمندان دیگر داد. فایت در نهایت علاقه عمیقی به هنری پیدا کرد که رنگ را تعالی بخشید و از طبیعت برای الهام بخشیدن به تخیل، خیال و عرفان الهام بخشید.

در پاریس، او در اواخر قرن به دلیل به اصطلاح موزه گوگن خود که شامل حدود 200 اثر در تمام رسانه ها بود، و همچنین به خاطر اتاق ون گوگش به شهرت رسید. در آن زمان، تعداد کمی از افراد دیگر این دو هنرمند را به نمایش می گذاشتند یا می خریدند، بنابراین برای دیدن آثار آنها، معمولا باید از مجموعه های خصوصی مانند فایت بازدید می کرد.

برای این منظور، بازدیدکنندگان برجسته خانه‌های متعدد و مجلل او شامل هنرمندانی چون پیر بونارد، موریس دنیس، آندره لوته، هانری ماتیس، پابلو پیکاسو و ادوارد ویلارد بودند. نویسندگان ادیت وارتون، آندره سوارس، و کولت. و مجموعه داران سرگئی شوکین و برادران موروزوف. (مجموعه های شناخته شده تر شوکین و موروزوف نیز موضوع نمایشگاه های FLV بوده اند.)

پیش‌بینی دیدگاه فایت به‌عنوان یک مجموعه‌دار در طبقه‌ای که به گوگن اختصاص دارد، در مقیاس یک بررسی کوچک، چرخش عمیق‌تری می‌گیرد. در اینجا، بنیاد سه نقاشی مرتبط درباره مسیح را مجددا متحد کرده است: پرتره از خود با مسیح زرد (1890-1891)، Le Calvaire Breton (1889)، مسیح زرد (1889)، دومی که مانیفستی در سنتتیسم در نظر گرفته شده است. آنها قبلا هرگز با هم در فرانسه به نمایش گذاشته نشده بودند.

بعدا آثار تاهیتی گوگن منتشر شد، که در آن او «به دنبال نفوذ به چیزی بود که او «روح مائوری» می‌نامید، [اگرچه] گوگن خود بخشی از دنیای استعماری بود که او آن را محکوم می‌کرد»، بر اساس یک برچسب دیواری که او را به‌عنوان زندگی «با واهین‌های زیر سن قانونی» یا دختران محلی توصیف می‌کند. این نمایش در پرداختن به جنبه بحث برانگیز آثار گوگن دورتر است. متن اضافه می‌کند که او «یکی از اولین هنرمندان اروپایی بود که فرم‌ها و فرهنگ پولینزی را در قالب‌های زیبایی‌شناختی و نه قوم‌نگاری، برابر با سنت‌های اروپایی دید».

نمای نصب اتاق پایانی «گوستاو فایه، گردآورنده-طراح: نمادهای هنر مدرن»، 2026، در بنیاد لویی ویتون، که از چپ، پل گوگن: پرتره از خود با مسیح زرد (1890-1891)، مسیح زرد (1889) و لو کالوایر را نشان می دهد. © Fondation Louis Vuitton / Marc Domage

با این حال، فایت یک متفکر کاملا بدیع و تعیین کننده سلیقه برای زمان خود نبود. او به توصیه‌ها و نظرات نزدیک‌ترین دوستانش که اغلب خود استثنایی بودند، تکیه می‌کرد. هنرمندانی مانند جورج دانیل دو مونفرید و امیل شوفنکر به ترتیب در جلب توجه فایت به گوگن و ون گوگ بسیار مهم بودند. دوست دوران کودکی او، منتقد هنری و مجموعه دار موریس فابر، شاید مهمترین نقش را در معرفی فایت به دنیای هنر و همچنین کمک به او برای شکل دادن به ذائقه خود داشت.

این دو با هم اختلاف نظر داشتند، زیرا فایت همیشه در مورد مهارت سزان متقاعد نشده بود. اگرچه او سزان را جمع آوری کرد و یک بار او را "نقاشی بزرگی مانند رامبراند" معرفی کرد، اما چندین مورد از آن آثار را نیز دوباره فروخت.

سرگردانی مداوم مجموعه او و صرفه جویی نسبی او با خریدهای هنری اش - او ترجیح می داد آثار هنری با قیمت متوسط ​​تا پایین تر را توسط هنرمندان کمتر شناخته شده و زنده بخرد - نشان داد که فایت به همان اندازه که یک تاجر در شرکت خانوادگی بود، یک کلکسیونر زیرک است. از آنجایی که مجموعه او چقدر مهم بود، شگفت آور است که بدانیم او تنها دو نقاشی را به موزه لوور اهدا کرد که هر دو اثر هنرمند قرن نوزدهمی آدولف مونتیچلی بود. پس از مرگ او، خانواده فایت برای حفظ میراث او تلاش نکردند، همه اینها به ناپدید شدن نهایی او از تاریخ هنر کمک کرد.

این نمایشگاه مطمئنا آن را اصلاح می‌کند – و سپس برخی، دریچه‌ای به این موضوع می‌دهند که چگونه شبکه‌ای از هنرمندان پیشگام و عمدتا بدفهمی تبدیل به نمادهایی شدند که امروزه می‌شناسیم. پاژ گفت: «توده‌ها در فرانسه کاملا مخالف این نوع هنر آوانگارد فرانسوی بودند» در آن زمان، «زیرا مهم‌ترین هنرمندان قوانین را زیر پا می‌گذارند». به نظر می‌رسید فایت در این هنجارشکنی زیاده‌روی می‌کرد، اما اهمیت گوش دادن به سخنان خود هنرمندان را نیز که از بزرگ‌ترین آشکارکننده‌های استعدادهای جدید بودند، درک می‌کرد.

او افزود: "در درجه اول از طریق هنرمندان دیگر است که [آوانگارد] دیگری کشف می شود."