تولد در اروپای شعله‌ور: تشدید هوای بسیار خطرناک آتش‌سوزی برای کودکان و راه مهار

یک پژوهش تازه هشدار می‌دهد اگر انتشار گازهای گلخانه‌ای کاهش پیدا نکند، نوزادان و خردسالان امروز در طول زندگی خود حدود سه سال بیشتر از پدربزرگ و مادربزرگ‌هایشان با «آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی» روبه‌رو خواهند بود.اروپا بیش از دو برابر میانگین جهانی در حال گرم شدن است و همین موضوع راه را برای دوره‌های بیشتری از آب‌وهوای افراطی هموار می‌کند. پس از موج‌های گرمای پیاپی که قاره را سوزاند، بخش بزرگی از اروپا امسال با دوره‌های طولانی خشکسالی روبه‌رو شد.این وضعیت شرایط ایده‌آلی برای آتش‌سوزی‌های مهیب و مرگبار جنگل‌ها در اسپانیا، فرانسه و یونان ایجاد کرد که صدها هزار هکتار را سوزاند و یکی از بزرگ‌ترین عملیات‌های تخلیه جمعیت از زمان جنگ جهانی دوم را به راه انداخت.پژوهش جدیدی از دانشگاه آزاد بروکسل هشدار می‌دهد که شتاب گرفتن روند گرم شدن اروپا پیامدهای بسیار سنگینی برای نسل‌های جوان خواهد داشت، هرچند آنها کمترین نقش را در ایجاد تغییرات آب‌وهوایی داشته‌اند.کودکان اروپایی با «آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی» بیشتری روبه‌رو می‌شونداین پژوهش (منبع به زبان انگلیسی) که در نشریه علمی Environmental Research Letters منتشر شده، نشان می‌دهد کودکی که در سال ۲۰۲۵ در اروپا به دنیا می‌آید، در صورت ادامه سیاست‌های کنونی آب‌وهوایی، در طول زندگی خود بیش از سه سال بیشتر از فردی که در سال ۱۹۵۰ متولد شده با آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی روبه‌رو خواهد شد؛ افزایشی معادل ۸۴ درصد برای نوزادان امروز در مقایسه با پدربزرگ و مادربزرگ‌هایشان.روزا پیترویوستی، نویسنده اصلی این پژوهش، می‌گوید: «کودکی که امروز در اروپا به دنیا می‌آید سال‌های بیشتری از زندگی خود را زیر شرایط آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی سپری خواهد کرد و در سراسر حوزه مدیترانه این بار به‌ویژه سنگین است.»پژوهشگران آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی را روزهایی تعریف می‌کنند که شاخص آب‌وهوای آتش‌سوزی (FWI) از پنج درصد بالای روزهای هر کشور در دوره ۱۹۸۵ تا ۲۰۱۴ فراتر می‌رود.بیشترین افزایش‌ها در منطقه مدیترانه پیش‌بینی شده که هم‌اکنون نیز به‌شدت از آتش‌سوزی‌های جنگلی آسیب دیده است.به گفته پژوهشگران، افرادی که در این منطقه در سال ۲۰۲۵ متولد می‌شوند، احتمالا تا ۲٫۵ برابر بیشتر از متولدان سال ۱۹۵۰ در معرض آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی قرار خواهند گرفت. این به معنای بیش از پنج سال اضافه قرار گرفتن زیر چنین شرایطی در طول عمر آنهاست؛ در صورتی که گرم شدن کره زمین تا سال ۲۱۰۰ به ۲٫۶ درجه سانتیگراد برسد.پرتغال در میان کشورهای اروپایی بالاترین سهم از مساحت خود را دارد که در دهه‌های اخیر دچار حریق شده است. روزهای آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی در این کشور طبق برآوردها بیش از دو برابر خواهد شد؛ از ۱۴ روز در سال به طور متوسط در فاصله سال‌های ۱۹۵۰ تا ۱۹۷۰ به ۳۲ روز در سال تا سال ۲۱۰۰ تحت سیاست‌های کنونی آب‌وهوایی.این یعنی کودکی که امروز در پرتغال به دنیا می‌آید، بر اساس همین سیاست‌های کنونی آب‌وهوایی، حدود ۶٫۵ سال از عمر خود را زیر شرایط آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی سپری خواهد کرد.به گفته پژوهشگران، هر درجه اضافی گرم شدن جهانی تا پایان این قرن حدود ۲۷۲ روز دیگر به مدت قرار گرفتن یک کودک پرتغالی متولد ۲۰۲۵ زیر شرایط آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزی اضافه می‌کند.پیترویوستی تاکید می‌کند همین واقعیت باعث شده جنبش‌های عدالت آب‌وهوایی به رهبری جوانان و ابتکارهای حقوقی آنها از دولت‌ها و شرکت‌ها خواستار اقدام‌های بلندپروازانه‌تر آب‌وهوایی شوند تا «بدترین پیامدهای خطرهای آینده مرتبط با آب‌وهوایی» در زندگی آینده‌شان پیشگیری شود.راه‌های حفاظت از نسل‌های آینده اروپا در برابر آب‌وهوای به‌شدت مستعد آتش‌سوزیاین پژوهش نشان می‌دهد کاهش سریع استفاده از سوخت‌های فسیلی در همه مناطق میزان قرار گرفتن در معرض آب‌وهوای خطرناک مستعد آتش‌سوزی را کم می‌کند.در واقع، کاهش انتشارها مطابق هدف توافق پاریس برای محدود کردن گرم شدن تا ۱٫۵ درجه سانتیگراد تا سال ۲۱۰۰، به طور متوسط ۱٫۳ سال از مدت عمر افرادی که در سال ۲۰۲۵ در اروپا متولد می‌شوند و بیش از دو سال از مدت عمر ساکنان به‌شدت آسیب‌پذیر جنوب اروپا کم می‌کند.ویم تیری، نویسنده ارشد این پژوهش، می‌گوید با ادامه کاهش هزینه‌های باد و خورشید، دست‌یابی به این هدف «کاملا شدنی» است.او اضافه می‌کند: «هر کسر درجه‌ای از گرم شدن که بتوانیم از آن جلوگیری کنیم مستقیما به معنای کاهش آب‌وهوای مستعد آتش‌سوزی در طول عمر یک کودک است و به او شانس زندگی کامل‌تر و سالم‌تر و دستیابی به تحصیل می‌دهد.»«به این ترتیب جان‌های کمتری بی‌رحمانه کوتاه می‌شود، خانه‌ها و رویاهای کمتری در شعله‌ها می‌سوزد و افراد کمتری با جراحت و سوگ دچار آسیب روانی می‌شوند.»اوایل ماه جاری سازمان ملل هشدار داد دیگر امکان نگه داشتن گرم شدن جهانی زیر آستانه ۱٫۵ درجه سانتیگراد وجود ندارد و بهترین سناریو اکنون گرم شدن ۱٫۸ درجه‌ای است که در برخی حالات می‌تواند از ۲ درجه نیز فراتر برود.در گزارش برنامه محیط زیست سازمان ملل (UNEP) آمده است که اکنون بهترین سناریو «عبور از هدف، رسیدن به اوج و سپس کاهش» است.گذار به انرژی پاک به عنوان یکی از کلیدی‌ترین راه‌ها برای کوچک و کوتاه نگه داشتن این عبور از هدف شناسایی شده است. در سال ۲۰۲۵ منابع تجدیدپذیر نزدیک به ۳۴ درصد برق جهان را تولید کردند، اما طبق گزارش یونپ این سهم باید تا سال ۲۰۳۰ به ۶۰ تا ۷۰ درصد افزایش یابد تا جهان بتواند به سناریوی عبور محدود از هدف دست پیدا کند.