جوزف لاگو، رهبر جنبش استقلال در جنوب سودان درگذشت

جوزف لاگو، افسر نظامی که جنگ سودان جنوبی برای استقلال از سودان را در دهه 1960 رهبری کرد و پس از مذاکره درباره خودمختاری در سال 1972، به یکی از رهبران سیاسی و دیپلمات های ارشد سودان تبدیل شد، روز سه شنبه در جوبا، پایتخت سودان جنوبی درگذشت. او 94 بود.

سالوا کییر، رئیس‌جمهور سودان جنوبی که در سال 2011 به استقلال کامل دست یافت، در بیانیه‌ای درگذشت و عزای عمومی را اعلام کرد.

سودان، سومین کشور بزرگ آفریقا از نظر مساحت، استقلال خود را از مصر و بریتانیا در سال 1956 به دست آورد. قدرت در این کشور در اختیار جمعیت مسلمان عرب زبان آن در شمال بود که باعث خشم آفریقایی‌های تیره‌پوست جنوب شد.

جنبش استقلال تقریبا بلافاصله در جنوب شکل گرفت و به زودی به جنگ علنی آغاز شد. تخمین زده می شود که 500000 تا یک میلیون نفر در جنگ تقریبا 15 ساله پس از آن کشته شدند.

در سال 1963، آقای لاگو که در ایالت استوایی در جنوب سودان به دنیا آمد، سمت خود را به عنوان افسر در ارتش سودان ترک کرد و به شورشیان پیوست. پنج سال بعد، او مسئول شاخه مسلح جنبش استقلال به نام آنیا نیا شد که به معنی زهر مار در معادی، زبان برجسته در جنوب سودان است.

او گروهی از چریک های جنجالی و جنجالی را به چیزی شبیه یک ارتش حرفه ای تبدیل کرد. مهمتر از آن، او روابطی با اسرائیل برقرار کرد که تجهیزات و آموزش را فراهم کرد. این کمک نقش حیاتی در وادار کردن سودان به میز مذاکره در سال 1972 ایفا کرد.

در آن سال، لس آنجلس تایمز آقای لاگو را «موفق ترین رهبر چریکی در آفریقا امروز» نامید.

مذاکرات صلح که در آدیس آبابا، پایتخت اتیوپی برگزار شد، به توافقی برای اعطای خودمختاری قابل توجه به جنوب سودان بر سیاست داخلی آن منجر شد.

آقای لاگو دوباره به ارتش سودان پیوست و در آنجا تلاش‌ها را برای متحد کردن ارتش‌های شمالی و جنوبی رهبری کرد.

او از سال 1978 تا 1979 به عنوان رئیس شورای عالی اجرایی سودان جنوبی، که منطقه را اداره می کرد، خدمت کرد. سپس از سال 1982 تا 1985 به عنوان معاون دوم رئیس جمهور سودان خدمت کرد.

چنین نقش هایی او را به یکی از قدرتمندترین سیاستمداران غیر عرب در سودان تبدیل کرد. اما منتقدانی را نیز به خود جلب کرد که می گفتند او منافع کشور را بر منافع منطقه خود برتری می دهد.

اگرچه او پس از کودتا در سال 1985 از سمت خود برکنار شد و برای امنیت به بریتانیا نقل مکان کرد، کودتای دیگری به رهبری سرهنگ عمر البشیر در سال 1989 او را به جمع بازگرداند. او از سال 1988 تا 1990 و بار دیگر از سال 1992 تا 1998 به عنوان سفیر سرگردان سودان خدمت کرد. او همچنین از سال 1990 تا 1992 به عنوان سفیر سودان در سازمان ملل خدمت کرد.

اگرچه آقای البشیر از بنیادگرایان اسلامی در شمال خوشش آمد و برای از بین بردن خودمختاری سودان جنوبی حرکت کرد، آقای لاگو در کنار او ایستاد و از او در برابر تلاش‌های دادگاه کیفری بین‌المللی و سایر نهادها برای پاسخگویی به نقض حقوق بشر دفاع کرد.

پس از اینکه آقای لاگو در سال 1998 سمت دیپلماتیک خود را ترک کرد، به رهبران سودان جنوبی برای تلاش برای استقلال کامل توصیه کرد، از جمله دخترش ژوزفین لاگو، که بعدا معاون رئیس جمهور سودان جنوبی بود.

جوزف لاگو یانگا در 21 نوامبر 1931 در موموکوه، دهکده ای در نزدیکی مرز سودان با اوگاندا به دنیا آمد. پدرش که کارمند راه آهن بود، او را به مدارس میسیونری فرستاد و در سال 1958 در آکادمی نظامی سودان ثبت نام کرد.

پس از فارغ التحصیلی در سال 1960، او یک کمیسیون به عنوان ستوان دوم دریافت کرد و در نزدیکی جوبا مستقر شد و در آنجا با جنبش استقلال جنوب سودان آشنا شد. سه سال بعد به آن پیوست.

بازماندگان آقای لاگو شامل دختر او و بیش از 10 فرزند دیگر و همچنین ده ها نوه و نوه هستند.

پس از استقلال سودان جنوبی در سال 2011، آقای لاگو به نوعی دولتمرد بزرگ شد. او بنیاد جوزف لاگو را برای ترویج آموزش دختران و تربیت رهبران جدید ایجاد کرد.

او در مصاحبه ای با The Madi People's War Chronicles، یک گروه حفاظت از تاریخ، در سال 2011 گفت که توصیه او به سودان جنوبی این بود که "به هر شهروند، صرف نظر از قومیت، جنسیت، مذهب" "احساس تعلق" بدهد.

Clay Risen یک خبرنگار تایمز در میز مرگ است.