کارگردان «شرم و پول» توضیح می‌دهد که چرا جایزه اسکار بین‌المللی او امیدوارانه درباره کرامت بسیار فیزیکی است

خانواده ای در کوزوو پس از از دست دادن معیشت خود در یک روستا، مجبور می شوند به پایتخت، پریشتینا نقل مکان کنند. اما خانواده «در جستجوی جایگاهی در یک جامعه ابرسرمایه‌داری» مبارزه می‌کند. این توضیح مختصر برای کارگردان ویسار مورینا (تبعید، بابایی) شرم و پول فقط برخی از استرس‌ها و چالش‌هایی را که شخصیت‌های آن در میان هزینه‌های بالای زندگی با آن روبرو هستند را آزار می‌دهد. این درام اولین نمایش جهانی خود را در جشنواره فیلم ساندنس داشت و در آنجا برنده جایزه بزرگ هیئت داوران سینمای دراماتیک شد.

این جایزه فیلم را واجد شرایط رقابت برای بهترین فیلم بلند بین المللی اسکار تحت قوانین به روز شده آکادمی می کند. بازیگرانی که توسط آستریت کاباشی و فلونجا کودهلی هدایت می شوند و کومریجه هوکسا، فیونا گلاویکا و آلبان اوکاج نیز در آن حضور دارند. داستان‌های مرتبط فیلم‌ها فکر می‌کنید هرگز عضو فرقه نمی‌شوید یا دستکاری نمی‌شوید؟ "خانه پدری" از شما می خواهد که دوباره فکر کنید. TV 'The Other Elliot Sister' Greenlight در BritBox با راه اندازی امتیاز مجموعه Austen Anthology (انحصاری)

مورینا به همراه دورونتینا باشا فیلمنامه فیلم ویکی بلا و تولید فیلم شولدنبرگ را نوشت. جانیس مازوچ فیلمبردار و جوئل الکسیس تدوینگر بود. فابیان آلتنرید، سوفی آرنس، کریستوف گرگا، پیا هلنتال و مورینا تهیه کنندگان این فیلم هستند. آزمایشگاه اسیلوسکوپ حقوق توزیع آمریکای شمالی را به دست آورد و قصد دارد فیلم را در اوایل سال 2027 اکران کند.

بررسی THR Shame and Money را «نگاهی پرتنش و خردکننده از اقتصاد جهانی از نگاه یک کشاورز در کوزوو» نامید. هیئت داوران ساندنس کارگردان را به خاطر «تصویر قدرتمند و منحصربه‌فردش از کرامت انسانی در کوزوو معاصر که طنین‌انداز جهانی دارد» تمجید کرد و مورینا را «فیلم‌سازی حساسی خواند که با استادی تماشاگر را به مبارزات روزمره یک خانواده می‌کشاند [و با شخصیت‌هایش] همدلی عمیقی دارد».

مورینا با THR درباره شرم و پول صحبت کرد که سومین فیلم او پس از بابای و تبعید برای بهترین اسکار بین‌المللی است و اینکه چگونه داستانی را روایت می‌کند که فراتر از کوزوو طنین‌اندازی می‌کند - و نه تنها به این دلیل که فیلم مجسمه‌ای از بیل کلینتون را نشان می‌دهد که به‌عنوان رئیس‌جمهور ایالات متحده، او در سال 1999 علیه نیروهای امنیتی ناتو و بمباران ناتو در سال 1999 ساخته شد. اسلوبودان میلوشویچ رئیس جمهور یوگسلاوی از کوزوو خارج شد.

الهام بخش شرم و پول چه بود؟

من فیلم قبلی ام، تبعید را در کلن فیلمبرداری کردم. فلونجا و آستریت که اکنون نقش اول را دارند، صحنه کوچکی با هم داشتند. بعد از فیلمبرداری از آنها عکس گرفتم و کنار هم ایستاده بودند. و وقتی به آن نگاه می کردم، به نوعی مرا به یاد پدر و مادرم می انداخت.

من مدام به این تصویر برمی‌گشتم و سپس کرونا شروع شد و من خیلی به پدر و مادرم فکر می‌کردم و همچنین نگران آنها بودم. آنها در نزدیکی اشتوتگارت زندگی می کنند. و به نوعی این تصویر و این واقعیت که من در مورد آنها نگران بودم، مرا به جایی رساند که در مورد آنها به دلیل میلوشویچ، کمتر به عنوان پدر و مادرم و بیشتر به عنوان دو فرد تصادفی که عمیقا تحت تأثیر سیاست هستند فکر می کردم. آنها مهره های سیاست هستند که نمی فهمند. اما آنها باید با عواقب آن کنار بیایند.

بنابراین، نقطه شروع این بود که به این فکر کنیم که اگر آنها اکنون خانه را ترک کنند و نه 30 سال یا بیشتر پیش، چگونه می‌شدند.

آیا از روستای محل زندگی خانواده در آغاز شرم و پول می دانستید؟

من در واقع در مورد روستایی که در آن بزرگ شدم نوشتم. حتی فیلم را برای خانه ای که در آن بزرگ شدم نوشتم. اما 20 سال است که از آن استفاده نشده است و به شکل دیگری بود. در نهایت تصمیم گرفتیم آن را در جای دیگری فیلمبرداری کنیم. اما در واقع دو شات در روستای من وجود دارد.

آیا روی تجربه جهانی که داستان محلی که می‌گویید، امروز در میان بحران هزینه‌های زندگی در بسیاری از کشورها منعکس می‌کند، تمرکز کردید؟

من خیلی تمرکز داشتم که داستان را تا حد امکان محلی کنم. و من واقعا معتقدم که اگر کارم را خوب انجام دهم، هیچ راهی وجود ندارد که دیگران خودشان را در آن داستان ها و آن چیزها پیدا نکنند. من می‌خواستم اعداد واقعی را داشته باشم، مانند قیمت فلفل، اجاره، حقوق - اعداد واقعی در زمانی که ما فیلمبرداری می‌کردیم.

چگونه فکر می کنید که زندگی در کوزوو شبیه یا متفاوت از سایر نقاط جهان است؟

کوزوو مراحل بسیار متفاوت و وقفه های بسیاری را پشت سر گذاشته است. به عنوان مثال، در آلمان [جایی که من زندگی می کنم]، مردم آنقدر به بسیاری از ساختارها عادت کرده اند که حتی به آنها فکر نمی کنند. اما در کوزوو، همه چیز بسیار جدید است و می بینید که سازه ها خودشان را بازسازی می کنند. اساسا شما می بینید که جامعه تلاش می کند همه این تغییرات را معنا کند. شما احساس می کنید در یک آزمایشگاه هستید و می بینید که یک جامعه شکل می گیرد.

کمی در مورد چگونگی رسیدن به عنوان شرم و پول برای من بگویید…

من برای تحقیق، کاوش در بازار مسکن و کار به کوزوو رفتم و با افرادی که به دنبال هر دو بودند صحبت کردم. در کنار سختی وجودی که این افراد را به حرکت در می آورد، نیروی دیگری نیز وجود داشت: شرم در مقابل دیگران و شرم در مقابل خود.

مردی که به عنوان کارگر روزمزد کار می‌کرد، می‌گوید: «حتی مادر خودت هم تو را دوست ندارد اگر شکست خورده باشی». وقتی این را گفت خجالت کشید. در آلبانیایی، این بسیار خشن‌تر و مستقیم‌تر به نظر می‌رسد و کسی را توصیف می‌کند که به تازگی متوجه شده است که حتی عشق مادر بهایی دارد.

این چیزی بود که به نظرم وحشتناک بود. اما در عین حال، به نظر من ارتباط بسیار قوی بین پول و افسردگی وجود دارد.

من معتقدم که حفظ یک خود نسبتا سالم - هر چه که باشد - غیرممکن است اگر دائما مجبور باشید ارزش خود را به دیگران و حتی بدتر از آن به خودتان ثابت کنید. اگر باید بارها و بارها نشان دهید که توانایی دارید، لیاقت تعلق داشتن را دارید، چیزی هستید، می توانید کاری انجام دهید. این به ناچار منجر به خستگی و افسردگی می شود.

من با این حس کنار رفتم که فیلم خیلی درباره تحقیر در مقابل…

این در واقع بخش بسیار بسیار مهمی بود. در نهایت، اگر من همه چیز را به هم بریزم، مسئله عزت است. و به همین دلیل است که ما روی نشان دادن با وقار گاوها و حیوانات دیگر و کاری که مردم با وقار انجام می دهند تمرکز کردیم - همه چیز.

به‌عنوان یک فیلمساز، می‌توانم خیلی با این موضوع ارتباط برقرار کنم. اگر هر روز خودتان را در خیابان یا هر جایی قرار دهید که کار پیدا کنید، و سعی کنید دیگران را متقاعد کنید که ارزش این را دارید که بخشی از آن باشید و ارزش دیده شدن را دارید، که باید پذیرفته شوید، روحیه شما تضعیف می شود.

به عنوان یک تجربه بصری و کلی، Shame and Money باعث شد که من کاملا خسته شده باشم، بسیار شبیه شخصیت های اصلی شما. آیا کار خاصی انجام دادید تا این تجربه اینقدر فیزیکی و شدید باشد؟

این اساسا نکته بود - تجربه فیزیکی. مهم این بود که شخصیت ها را در معرض دید قرار ندهیم، آنها را از حقارت نگاه نکنیم، [بلکه] آنها را جدی بگیریم و تا حد امکان خودمان را جای آنها بگذاریم. آنها فقیر می شوند و فقر را نیز می توان به شیوه ای بسیار فضولانه به تصویر کشید. به همین دلیل مهم بود که کاری را که انجام می دهند جدی بگیریم.

بنابراین ما بسیار مشتاق بودیم که هر کاری را که نشان داده می‌شود، همانطور که معمولا انجام می‌دهید انجام دهیم. وقتی نمی دانستیم چگونه کاری را انجام دهیم، از متخصصان می پرسیدیم.

به عنوان مثال، من یاد گرفتم که برای آوردن یک فرد از ویلچر روی تخت چه چیزی لازم است. شما باید مطمئن شوید که ورق بسیار صاف است. در غیر این صورت، برای پوست پیچیده و دشوار می شود. و از پاهای خود به عنوان ترمز استفاده می کنید تا او سقوط نکند. همه این چیزهای کوچک وجود دارد. و این بازیگران را خسته می کند.

تأثیر این کار این بود که باعث شد بازیگران آنقدر روی نحوه انجام کارها و حرکت‌شان تمرکز کنند که خط‌هایشان ظاهر شد. تمرکز آنها کمتر بر نحوه بیان چیزها یا نحوه عمل بود و بیشتر بر چگونگی انجام این کار بود.

واجد شرایط بودن در بخش بین المللی اسکار چه معنایی برای فیلم و شما دارد؟

اوه، من هیجان زده هستم. امیدوارم افراد بیشتری آن را ببینند. همچنین بسیار خوشحالم که مردم از بازیگری بسیار تعریف می کنند. بنابراین، بله، امیدوارم این به پخش فیلم در مکان‌های بیشتری کمک کند و امیدوارم افراد بیشتری آن را تماشا کنند.