انتشار فهرستی تازه از نام ۴۲۰۰ جانباخته اعتراضات دیماه ۱۴۰۴
گزارش تازه یک گروه حقوق بشری از احراز هویت دستکم ۴۲۰۰ نفر از جانباختگان اعتراضات دیماه خبر داده که ردیه دیگری بر آمار و ارقام حکومتی تلقی میشود. این گزارش میتواند "مبنای بررسی احتمال جنایت علیه بشریت" قرار گیرد.
سازمان حقوق بشر ایران (IHRNGO) روز پنجشنبه، ۱۷ سپتامبر (۲۶ شهریور) در گزارشی درباره سرکوب اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ ، از شناسایی و ثبتنام دستکم ۴۲۰۰ نفر از جانباختگان اعتراضات خبر داد.
این سازمان اعلام کرد که آمار جدید حاصل ماهها راستیآزمایی متقابل، بررسی مدارک پزشکی و احراز هویت قربانیان است و تنها "حداقل آمار قابل اثبات" را نشان میدهد.
بر اساس دادههای منتشرشده در این گزارش، حداقل ۴۲۰ زن و ۲۸۱ کودک زیر ۱۸ سال در میان کشتهشدگان شناسایی شدهاند. ۲۵ نفر از این کودکان کمتر از ۱۴ سال سن داشتهاند و کمسنترین قربانی یک کودک چهار ماه و نیمه ثبت شده است.
یکی از کلیدیترین یافتههای این گزارش، تمرکز بیسابقه کشتارها در روزهای ۱۸ و ۱۹ دیماه ۱۴۰۴ است؛ بهطوری که دستکم ۳,۳۵۶ نفر (معادل ۹۱ درصد از مواردی که تاریخ دقیق مرگ آنها احراز شده) تنها در همین ۴۸ ساعت جان باختهاند. دادهها نشان میدهد سرکوب مرگبار معترضان در شهرهای ۳۰ استان از ۳۱ استان کشور رخ داده است.
این گزارش همزمانی اوجگیری کشتارها با قطع سراسری اینترنت در شامگاه ۱۸ دیماه را برجسته کرده و پوشش خبری محدود، قطع ارتباطات و ناآگاهی مردم در روزهای بعد را از عوامل افزایش تلفات دانسته است.
در حالی که نهادهای رسمی جمهوری اسلامی آمار کل جانباختگان را ۳۱۱۷ نفر اعلام کردهاند، سازمان حقوق بشر ایران با بررسی اسناد رسمی استانداریها و رسانههای دولتی، حداقل ۴۷ مورد مرگ ثبتشده در مراجع استانی را یافته که در آمار نهایی دفتر ریاستجمهوری حذف شدهاند.
محمود امیریمقدم، مدیر این سازمان، با اشاره به شواهد گردآوریشده از جمله استفاده از سلاحهای سنگین، شلیک مستقیم به نقاط حساس بدن معترضان و بهکارگیری تکتیراندازان گفت: «حجم و الگوی سرکوب در روزهای ۱۸ و ۱۹ دیماه نشاندهنده یک کشتار دستهجمعی و هماهنگشده است. شواهد موجود زمینههای جدی برای بررسی این اقدامات در چارچوب جنایت علیه بشریت و پیگرد قضایی آمران و عاملان آن را فراهم میکند.»
گزارش حاکی است که سرکوب پس از خیابانها در بیمارستانها و مراجع قضایی ادامه یافته است. بر اساس مستندات این سازمان تا زمان انتشار گزارش، دستکم ۲۹ نفر در ارتباط با اعتراضات دیماه اعدام شدهاند، ۱۰۰ معترض دیگر با احکام اعدام مواجه هستند و گزارشهای متعددی از شکنجه و اعترافات اجباری ثبت شده است.
خانوادههای قربانیان برای دریافت اجساد، اخذ مبالغ مالی و پذیرش سناریوهای رسمی تحت فشارهای شدید امنیتی قرار گرفتهاند.
سازمان حقوق بشر ایران با تأکید بر اینکه این فهرست نهایی نیست، اعلام کرد بررسی پرونده ۳۲۴ مورد دیگر که نیازمند راستیآزمایی تکمیلی هستند ادامه دارد و از شهروندان، کادر درمان و شاهدان عینی خواست اسناد خود را برای تکمیل این پرونده تاریخی ارائه دهند.
پیشتر سازمانهای حقوق بشری دیگری نیز فهرستهایی مشابه شامل نام هزاران نام از جانباختگان اعتراضات دیماه منتشر کردهاند.
این سازمان در ادامه گزارش خود از کشورهای جهان خواسته است که هرگونه مذاکره با تهران را به لغو فوری احکام اعدام مرتبط با اعتراضات. مشروط کند و بر لزوم حمایت از پشتیبانی از نهادهای بینالمللی برای جمعآوری و حفظ اسناد کشتار دیماه. تآکید کرده است. شناسایی آمران و تعیین زنجیره فرماندهی و مسئولیت فردی مقامات متهم در سرکوب.دیماه، . استفاده از ظرفیتهای قانونی (مانند صلاحیت قضایی جهانی) برای محاکمه عاملان این جنایات و جلوگیری از به حاشیهرفتن حقوق بشر، آزادی زندانیان سیاسی و پاسخگویی حکومت در توافقات سیاسی-امنیتی. از دیگر خواستهای سازمان حقوق بشر ایران است.