تصاویر ناسا 10000 گسل جوان را در ماه نشان می دهد. این یک مشکل است

ماه که از زمین دیده می شود بسیار درخشان و آرام به نظر می رسد. اما با بررسی دقیق‌تر، سطح ماه با چروک‌هایی حک می‌شود که اتفاقا گسل‌های فعالی نیز هستند – که ظاهر و رفتار آن‌ها ممکن است غیرمنتظره‌تر از آن چیزی باشد که دانشمندان فکر می‌کردند.

در مطالعه ای که دیروز در مجله علوم سیاره ای منتشر شد، دانشمندان از شناسایی بیش از 10000 گسل جوان در سطح ماه خبر دادند. این تیم به تصاویری از دوربین مدارگرد شناسایی ماه ناسا (LROC)، به ویژه تصاویر آن از برجستگی ها و ساختارهای بلند و منحنی به نام اسکارپ های لوباتی اشاره کرد. این ویژگی ها در نتیجه انقباض یک جرم آسمانی، در این مورد ماه، شکل می گیرند. از تجزیه و تحلیل، محققان به این نتیجه رسیدند که شعاع ماه در 400 میلیون سال گذشته تقریبا 148 فوت (45 متر) کوچک شده است.

نقشه جهانی ماه در مرکز آن نزدیک. خطوط قرمز محل بیش از 8900 اسکارپ لوباتی را نشان می دهد و خطوط آبی مکان بیش از 2000 برآمدگی مادیان کوچک را نشان می دهد. اعتبار: NASA/ASU/Intuitive Machines/Smithsonianاین نوع تغییر مختص ماه نیست. انقباض مشابهی برای عطارد نیز اتفاق می افتد. طبق بیانیه موزه ملی هوا و فضای اسمیتسونیان، جایی که تام واترز، نویسنده این مطالعه، به عنوان دانشمند ارشد بازنشسته خدمت می کند، سطح ماه مانند یک پوسته منفرد و شکسته نشده است، به این معنی که ماه لرزه ها یا گسل های جدید می توانند در هر زمان و هر مکان ظاهر شوند.

دانشمندان به طور کلی معتقدند که ماه تولد خشونت آمیز داشته است. جزئیات متفاوت است، اما اصل ماجرا این است که مواد، یا حتی یک جسم بسیار بزرگ، میلیاردها سال پیش به زمین برخورد کرد و سیاره ما زباله‌های داغ را به فضا بازگرداند، که در ماه ادغام شدند. به همین دلیل برای دانشمندان خبری نبود که ماه در حال کوچک شدن است. به گفته یکی از توضیح‌دهنده‌های ناسا (که با واترز مشورت کرده است)، «هر چیز با سرد شدن کوچک می‌شود و ماه نیز از این قاعده مستثنی نیست».

در سال 2019، واترز و همکارانش شواهدی یافتند که نشان می‌دهد این "چروک‌های" سطح ماه در واقع گسل‌های فعالی هستند که همچنان باعث ایجاد مهتاب می‌شوند. بر اساس بیانیه ناسا در آن زمان، ماه لرزه های ثبت شده توسط لرزه نگارهای کاشته شده توسط ماموریت های آپولو به اندازه کافی نزدیک به گسل ها رخ داده اند تا ارتباط برقرار کنند.

قابل درک است که این موضوع نگرانی هایی را برای تیم برنامه ریزی آرتمیس ناسا ایجاد کرد. این موضوع برای واترز، کارشناس مقیم زمین لرزه، بی توجه نبود. و یک مطالعه در سال 2024 تأیید کرد که این گسل‌های جوان واقعا اهمیت زیادی دارند. بر اساس بیانیه ناسا در مطالعه سال 2024، سیزده نقطه پیشنهادی برای فرود آرتمیس 3 (در حال حاضر آرتمیس 4) به طور ناخوشایندی به کانون زلزله‌های ماه نزدیک بودند - که می‌تواند خطر رانش زمین و موارد مشابه را برای مأموریت‌های ماه افزایش دهد.

باز هم، اینطور نیست که ما راهی برای پیش‌بینی قابل اعتماد زمین لرزه‌ها از زمینی که به معنای واقعی کلمه روی آن ایستاده‌ایم پیدا کرده‌ایم - بنابراین، چگونه انجام این کار برای ماه آسان‌تر است؟ این یک نکته عادلانه است، اما در واقع یک دلیل دیگر، شاید کمتر واضح وجود دارد که پیش‌بینی زلزله ماه دشوارتر است.

بر اساس بیانیه اسمیتسونیان در مورد آخرین کار، زمین دارای یک "موزاییک" از 15 صفحه لیتوسفر است و حدود 90 درصد از فعالیت های زمین ساختی و لرزه ای در نزدیکی این مناطق متمرکز شده است. از سوی دیگر، ماه فقط یک صفحه بزرگ دارد که "مانند یک پوسته شکسته نشده عمل می کند"، به این معنی که "ماه لرزه های ناشی از رخدادهای لغزشی روی گسل های موجود یا تشکیل گسل های جدید می تواند در هر نقطه از ماه رخ دهد."

در این مقاله، تیم افزود که اثر عایق سنگ سنگی ضخیم در اولین روزهای ماه ممکن است از خنک شدن و انقباض داخلی جلوگیری کند. به عبارت دیگر، این چروک شدن ماه ممکن است یک پدیده اخیر باشد که از دوره کوپرنیک شروع شده است، که در مقیاس زمانی قمری به حدود 1.1 میلیارد سال پیش اشاره دارد. با فرض اینکه این سرعت انقباض کم و بیش ثابت بوده است، به این معنی است که شعاع ماه در هر میلیون سال حدود 2 تا 4 اینچ (6 تا 11 سانتی متر) کوچک شده است.

واترز در این بیانیه گفت: «تعداد این گسل‌های جوان آشکار شده در تصاویر LROC بسیار بیشتر از تصور من است. با ادامه سرد شدن و انقباض درون ماه، انتظار می‌رود که رشد گسل‌های موجود و تشکیل گسل‌های جدید امروز نیز ادامه یابد.

با این حال، قطعا این پایان مأموریت‌هایی مانند آرتمیس 3 نیست. مطالعه جدید نشان داد که مناطقی با پوسته ماه ضخیم‌تر دارای گسل‌های کمتری هستند، بنابراین این مناطق می‌توانند پایدارتر از مناطق دیگر باشند. تا زمانی که تا آنجا که می توانیم درباره مقصد خود بدانیم، ایمن تر خواهیم بود - و واقعا، این توصیه خوبی برای سفر است، حتی اگر به ماه نرفته باشید.