جنگ ایران محور گفتوگوهای دیدار ترامپ با نخستوزیر قطر
در حالی که تلاشها برای پایان بخشیدن به جنگ ایران پس از انتخابات میاندورهای آمریکا شدت گرفته، قرار است دونالد ترامپ در واشنگتن با نخستوزیر قطر دیدار کرده و در مورد این جنگ به گفتوگو بنشیند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا که همحزبیهای جمهوریخواهش شکست سنگینی را در انتخابات میاندورهای ماه نوامبر متحمل شدهاند در واشنگتن شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر قطر، میانجیاصلی در جنگ ایران و ایالات متحده را به حضور خواهد پذیرفت.
به گزارش خبرگزاری رویترز، این دیدار روز دوشنبه نهم نوامبر (۱۸ آبان) صورت خواهد گرفت و محور گفتوگوهای آن نیز جنگ ایران خواهد بود، هرچند که مقامهای ارشد آمریکایی و کشورهای خلیج فارس نسبت به احتمال دستیابی قریبالوقوع به توافق ابراز تردید کردهاند.
در حالی که بیش از هشت ماه از آغاز جنگی که ترامپ همراه با اسرائیل در ۲۸ فوریه آغاز کرده میگذرد و کماکان هیچ نشانهای از پیروزی دیده نمیشود، او احتمال ازسرگیری درگیریهای گسترده را در آینده نزدیک کماهمیت جلوه داده، اما همچنان حاضر نشده طرح آتشبس پیشنهادی فعلی ایران را بپذیرد.
در همین حال حملات متقابل همچنان ادامه دارد. به گزارش رسانههای دولتی ایران، شب گذشته، ۱۷ آبان آمریکا جزیره قشم را هدف قرار داده است. ایران در ماه جاری به نفتکشهای عبوری در خلیج فارس و تنگه هرمز حمله کرده و متحدان حوثی این کشور در یمن نیز عربستان سعودی را هدف قرار دادهاند.
شیخ محمد بن عبدالرحمن آلثانی، نخستوزیر و وزیر خارجه قطر که هفته گذشته به تهران سفر کرد، اواخر امروز دوشنبه در واشنگتن با ترامپ و جیدی ونس، معاون او ملاقات و گفتوگو خواهد کرد.
ایران طرحی برای پایان دادن به جنگ تسلیم کرده که شامل پایان محاصره بنادر این کشور از سوی آمریکا، لغو بخشی از تحریمها و توقف بمبارانها در ازای پایان دادن تهران به محاصره تنگه هرمز میشود. پس از آن نیز مذاکرات درباره برنامه هستهای و دیگر تحریمها دنبال خواهد شد.
ایران گفته که این پیشنهاد میتواند در قالب یک بازه زمانی دو روزه نهایی شود، اما مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا روز یکشنبه شرایط مطرح شده در طرح تهران را "شرمآور، مضحک و واقعا غیرواقعبینانه" توصیف کرده است.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران روز دوشنبه از این طرح دفاع کرد و آن را منطقیترین پیشنهاد موجود روی میز نامید.
بقایی با بیان این که موضع ایران در قبال مذاکرات "کاملا روشن و شفاف است" به این طرح که "طرح دوروزه ایران" نام گرفته اشاره کرد و آن را نشاندهنده "اوج حسن نیت" جمهوری اسلامی نامید.
او گفت: «آیا ما منطقیتر از این میتوانستیم بیان کنیم که در صورت اجرای مطالبات ایران از سوی آمریکا، ظرف دو روز منطقه شاهد اتفاقات مثبتی خواهد بود و امنیت به تنگه هرمز بازخواهد گشت؟»
جمهوریخواهان ارشد آمریکا از جمله ونس، عملکرد ضعیف حزب خود در انتخابات هفته گذشته را ناشی از جنگ با ایران دانستهاند. اما با وجود افزایش فشارهای سیاسی داخلی برای پایان دادن به درگیری، روبیو گفته که معتقد نیست یک پیشرفت دیپلماتیک در آینده نزدیک حاصل شود.
انور قرقاش، مقام ارشد امارات متحده عربی نیز روز دوشنبه همین دیدگاه را تکرار کرد و گفت، دستیابی به توافق جامع سیاسی میان آمریکا و ایران دشوار به نظر میرسد.
او افزود: «باید خود را برای یک دوره طولانی از عدم قطعیت آماده کنیم؛ دورهای که در آن نه یک راهحل قاطع و نه یک نظم باثبات منطقهای را میتوان بدیهی فرض کرد.»
ونس که در ماه ژوئن مذاکرات مربوط به یک آتشبس کوتاهمدت را هدایت کرده بود، با آلثانی نیز دیدار خواهد کرد. قطر از آغاز جنگ یکی از مهمترین میانجیهای این جنگ بوده و پیامها را میان دو طرف منتقل کرده و راههایی برای کاهش اختلافات پیشنهاد داده است.
یک مقام استانی ایران روز دوشنبه به خبرگزاری نیمهرسمی فارس گفت که حملات شامگاه یکشنبه به جزیره قشم آسیبی به زیرساختها و خدمات حیاتی این جزیره وارد نکرده است. آمریکا تاکنون درباره گزارشهای رسانههای ایرانی اظهار نظری نکرده است.
بر اساس آمار نهادهای بینالمللی دریانوردی که هفته گذشته منتشر شد، حملات به نفتکشها در خلیج فارس و تنگه هرمز در ماه اکتبر بهطور چشمگیری افزایش یافته و در بالاترین سطح از زمان آغاز جنگ ادامه داشته است.
ایران که معمولا اصابت پرتابهها به کشتیها را تأیید نمیکند، روز یکشنبه اعلام کرد که یک نفتکش در شرق تنگه هرمز با مین برخورد کرده است.
جنگ ایران کمبود جهانی انرژی و حملات این کشور به کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس را در پی داشته، به گسترش یک عملیات گسترده نظامی اسرائیل در لبنان طی بهار و تابستان منجر شده و همچنین جنگ داخلی طولانیمدت و راکد یمن را بار دیگر شعلهور کرده است.
گروه شبهنظامی حوثی یمن، متحد ایران روز یکشنبه اعلام کرد که ساختمانی اداری متعلق به شرکت دولتی نفتی آرامکوی عربستان در ریاض را هدف قرار داده است.
در همین حال وزارت انرژی عربستان نیز از حملهای خبر داد که طی آن، شیشههای چندین طبقه از ساختمانی در منطقه مالی این شهر شکسته شد، اما مسئولیت این حمله را به طرف خاصی نسبت نداد.