دومینوی مخالفت جمهوری اسلامی با زنان خواننده و نوازنده؛ «پالت» از لغو کنسرتهایش خبر داد
گروه موسیقی پالت در بیانیهای از لغو کنسرتهایش در ایران به دلیل آنچه مخالفت با اجرای نوازند زن در گروه اشاره شده، خبر داد. در بیانیه پالت آمده «ما، گروه پالت، همانطور که در عکس پیداست ۷ نفر هستیم و زمانی روی صحنه حاضر میشویم که هر ۷ نفر مثل هم امکان اجرا داشته باشیم.»
گروه موسیقی پالت روز سهشنبه ۲۱ مهر ۱۴۰۵ (۱۳ اکتبر ۲۰۲۶) اعلام کرد در اعتراض به ممانعت از حضور نوازنده زن این گروه روی صحنه در برخی شهرهای ایران تمام اجراهای تور خود را لغو میکند.این تصمیم تازهترین نمونه از محدودیتهایی است که در سالهای گذشته به لغو کنسرتها یا حذف نوازندگان زن از اجراها انجامیده؛ از لغو کنسرت همایون شجریان در تبریز در اسفند ۱۳۸۸ تا تصمیم گروههای رستاک و لیان به اجرا نکردن کنسرت بدون نوازندگان و خوانندگان زن خود.در مقابل، سالار عقیلی در کنسرت دیماه ۱۳۹۳ در شاندیز مشهد پس از آنکه حریر شریعتزاده، همسرش و نوازنده گروه پس از اجرای قطعه اول از ادامه حضور روی صحنه منع شد، برنامه را بدون همراهی او ادامه داد.هانا کامکار پیشتر در گفتوگویی با یورونیوز فارسی گفته بود «ای کاش تا آزاد شدن صدای زن در ایران کنسرت نمیدادید.»«در برخی شهرها نوازنده زن نمیتواند روی صحنه بیاید»گروه پالت شامگاه سهشنبه ۲۱ مهر ۱۴۰۵، برابر با ۱۳ اکتبر ۲۰۲۶ در پیامی در اینستاگرام اعلام کرد که قصد داشته پس از سالها در شهرهای مختلف ایران اجرا داشته باشد، اما در برخی شهرها به اعضای گروه گفته شده است که نوازنده زن اجازه حضور روی صحنه را ندارد.این گروه در بخشی از بیانیه خود نوشت: «ما، گروه پالت، همانطور که در عکس پیداست ۷ نفر هستیم و زمانی روی صحنه حاضر میشویم که هر ۷ نفر مثل هم امکان اجرا داشته باشیم.»پالت با اشاره به سالها تلاش و اعتراض زنان و مردان فعال در موسیقی برای رفع این محدودیتها، نوشت که اکنون بار دیگر به وضعیتی بازگشتهاند که حتی به نوازندگان زن اجازه اجرا داده نمیشود.همایون شجریان؛ لغو کنسرت در تبریز به دلیل حضور دو نوازنده زنمحدودیت حضور زنان نوازنده در کنسرتهای ایران سابقهای طولانی دارد. یکی از نمونههای شناختهشده آن، لغو کنسرت همایون شجریان و گروه «همنوازان حصار» در تبریز در اسفند ۱۳۸۸ است. قرار بود این کنسرت روزهای ۶ و ۷ اسفند برگزار شود، اما اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی با حضور دو نوازنده زن در گروه مخالفت کرد. نگار خارکن (نوازنده قیچک آلتو) و نوشین پاسدار (نوازنده عود) از اعضای این گروه بودند.همایون شجریان در واکنش به این تصمیم اعلام کرد که با وجود صدور مجوز رسمی و طی شدن مراحل اداری، در روزهای پایانی تمرین به گروه گفته شده است که برای برگزاری کنسرت باید نوازندگان زن حذف یا جایگزین شوند. او تاکید کرد که پذیرفتن این شرط برای گروه ممکن نیست و کنسرت در نهایت لغو شد.در همان زمان، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی نیز گفته بود که شرایط فرهنگی استان با برخی مناطق دیگر متفاوت است.رستاک؛ زنان بخشی جداییناپذیر از گروهگروه رستاک نیز در سالهای فعالیت خود با محدودیتهای متعددی به دلیل حضور زنان نوازنده روبهرو بوده است. دینا دوستی، نوازنده کمانچه این گروه پیشتر در گفتوگو با یورونیوز فارسی در ۱۹ مارس ۲۰۲۵ از تذکرهای مکرر درباره پوشش، میزان تحرک و حتی لبخند زنان روی صحنه گفته بود. دینا دوستی حتی از تذکرها به دیدن شدن لاله گوش زنان نوازنده گفته بود.به گفته دوستی، برخی کنسرتهای رستاک تنها چند ساعت پیش از اجرا لغو میشدند و در مواردی نیز از اعضای گروه خواسته میشد بدون نوازندگان زن روی صحنه بروند. او تاکید کرد که اعضای رستاک در تمام این سالها حاضر نشدهاند کنسرتی را بدون زنان نوازنده گروه اجرا کنند.رستاک در نهایت پیش از آغاز جنبش «زن، زندگی، آزادی» از ایران به ترکیه مهاجرت کرد. دوستی در گفتوگو با یورونیوز توضیح داد که اجرای موسیقی در خارج از ایران، بدون نگرانی دائمی درباره حجاب و حرکات روی صحنه، فشار روانی کمتری برای او داشته است.لیان؛ لغو کنسرت اهواز در مهر ۱۴۰۵تازهترین نمونه پیش از اعلام تصمیم پالت، به گروه موسیقی لیان به سرپرستی محسن شریفیان مربوط میشود.شریفیان ۸ مهر ۱۴۰۵ (۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶) اعلام کرد کنسرت این گروه در اهواز، که قرار بود از ۱۱ تا ۱۴ مهر برگزار شود، پس از بینتیجه ماندن رایزنیها لغو شده است.به گفته او، از تهیهکننده خواسته بودند تعهد بدهد نوازندگان زن اجازه حضور روی صحنه را نخواهند داشت؛ شرطی که گروه نپذیرفت. شریفیان با انتشار تصویر این تعهدنامه در اینستاگرام تاکید کرد نوازندگان زن اعضای جداییناپذیر گروه لیان هستند و حذف آنان را نمیپذیرد.«زنان نوازنده نباید صحنه را خالی کنند»لیانا شریفیان در اختتامیه جشنواره موسیقی فجر در تالار وحدت با اشاره به محدودیتهای پیشآمده برای اجرای این گروه در اصفهان گفت که نباید حضور زنان نوازنده در کنسرتها طوری باشد که در تالار وحدت اجازه اجرا داشته باشد اما در شهری دیگر ممنوع از اجرا باشد.او تاکید کرد: «ما باید با ایستادگی برای احقاق حقوقاون تلاش کنیم و صحنه را خالی نکنیم.»علیرضا قربانی؛ اجرای لغوشده در شاندیزدر نمونهای دیگر از ابهامها درباره برگزاری کنسرت در خراسان رضوی، اجرای علیرضا قربانی در قالب رویداد «ایرانم» در شاندیز نیز به تعویق افتاد.غلامحسین مظفری، استاندار خراسان رضوی، ۱۱ مهر ۱۴۰۵ گفته بود مجوزهای لازم صادر شده و شورای تامین نیز با برگزاری برنامه مخالفتی ندارد. با این حال، روابط عمومی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان ۱۳ مهر اعلام کرد که اجرا به دلیل «برخی ملاحظات زمانی» به وقت دیگری موکول شده است.مقامهای مسئول علت مشخصتری برای این تصمیم اعلام نکردند.سیاستهای متفاوت استانی و محدودیتهای موسیقی در خراسانتجربه هنرمندان نشان میدهد که اجرای موسیقی در ایران تنها تابع یک رویه یکسان در سراسر کشور نیست و تصمیمهای نهادهای محلی میتواند بر صدور مجوز یا برگزاری کنسرت اثر بگذارد. لغو کنسرت همایون شجریان در تبریز و به تعویق افتادن اجرای علیرضا قربانی در شاندیز، با وجود اعلام قبلی درباره صدور مجوزها دو نمونه از این وضعیتاند.در خراسان رضوی، بهویژه مشهد، حساسیتهای مذهبی و مواضع چهرههای بانفوذی چون احمد علمالهدی، امام جمعه مشهد بارها در بحثهای عمومی درباره محدودیتهای فرهنگی و موسیقی مطرح شده است.محدودیتها تنها به موسیقی پاپ یا گروههای دارای نوازندگان زن نیز محدود نیست و موسیقی محلی را هم تحت تاثیر قرار داده است. چنانچه حتی عثمان محمد پرست، نوازنده دوتار خراسانی به محدودیت اجرای آزادانه ساز در مشهد اشاره کرده بود و با این پرسش که «چرا آقایان اینقدر با ساز و موسیقی عناد دارند»، گله کرده بود.