ستاره شناسان سیاره عقب مانده را کشف کردند که به دور ستاره خود در جهت اشتباه می چرخد

محققان سیاره فراخورشیدی را کشف کرده‌اند که در اطراف ستاره کوچک و قرمز خود به سمت عقب حرکت می‌کند، دقیقا مانند یک اردک لاستیکی که در برابر جریان در گرداب می‌چرخد. این کشف می تواند بینشی در مورد چگونگی شکل گیری سیارات فراخورشیدی در اطراف رایج ترین انواع ستارگان در کهکشان ما ارائه دهد.

این یک راز است که چرا دنیای بیگانه، به نام GJ 3090 b، به دور ستاره خود به عقب می چرخد ​​(که به آن مدار رتروگراد نیز می گویند). ستارگان و سیارات معمولا از یک صفحه دوار گاز و غبار تشکیل می شوند که به آن دیسک پیش سیاره ای می گویند. اجرام آسمانی تازه تشکیل شده معمولا در همان جهت قرص پیش سیاره ای می چرخند، زیرا تغییر جهت چرخش به انرژی زیادی نیاز دارد که به روش صحیح اعمال شود.

اخترشناسان قبلا چند سیاره فراخورشیدی با مدارهای رتروگراد کشف کرده اند. این مدارها اغلب زمانی اتفاق می‌افتند که جاذبه گرانشی دیگر اجرام عظیم در منظومه‌های ستاره‌ای آن‌ها، مدار سیارات را در هم می‌کوبد. با این حال، محققان در مطالعه‌ای که در 21 سپتامبر در مجله Astronomy and Astrophysics منتشر شد، گزارش دادند که این منظومه سیاره‌ای تازه کشف‌شده به نظر نمی‌رسد هیچ جرم عظیمی داشته باشد که بتواند مدار سیاره رتروگراد را تغییر دهد.

یان کارترت، اخترشناس دانشگاه ژنو، یکی از نویسندگان این مطالعه، در بیانیه ای گفت: «ما به دنبال همدم عظیمی بودیم که می توانست سیاره را به چنین مدار شدیدی وادار کند. ممکن است لازم باشد در مورد اینکه چگونه این سیستم معماری غیرعادی خود را به دست آورده، متفاوت فکر کنیم.

یک راز سیاره ای

محققان برای مطالعه جدید خود، 23 ساعت مشاهدات دو ابزار شکار سیاره فراخورشیدی را که بر روی یک تلسکوپ 12 فوتی (3.6 متری) در رصدخانه لا سیلا در شیلی نصب شده بود، تجزیه و تحلیل کردند. آنها 10 بار سیاره واپسگرا را از مقابل ستاره خود دیدند. هر بار که از مقابل ستاره می گذشت، نور ستاره ای که به زمین می رسید کمی کم می شد. اندازه گیری وسعت و مدت آن کم نوری، اندازه و اطلاعات سیاره را در مورد مدار آن آشکار کرد.

تصویری از ستاره ای که توسط یک قرص پیش سیاره ای احاطه شده است. مواد باقیمانده از خلقت ستاره ممکن است در سیارات ادغام شوند. (اعتبار تصویر: NASA/JPL-Caltech) چیزی که این تشخیص را به ویژه دشوار می کرد نوع ستاره بود: یک کوتوله M. این ستارگان کوچک، نسبتا خنک و چنان کم نور هستند که حتی نزدیک ترین ستاره های کوتوله M به زمین را نمی توان با چشم غیر مسلح دید. حدود سه چهارم ستارگان کهکشان راه شیری کوتوله های M هستند، بنابراین مطالعه آنها برای درک سیارات فراخورشیدی کهکشان ما اهمیت ویژه ای دارد.

منظومه ستاره ای مورد بحث از دو یا احتمالا سه سیاره کوچکتر از نپتون تشکیل شده است که هر کدام کمتر از 16 روز طول می کشد تا به دور ستاره بچرخد. GJ 3090 b درونی ترین سیاره است که تقریبا هر 2.9 روز یک بار در مدار خود کامل می شود. مدار آن یکی از نامناسب‌ترین مدارهایی است که دانشمندان تاکنون شناسایی کرده‌اند، در 136 درجه خارج از تراز با چرخش ستاره، که سیاره را تقریبا وارونه می‌کند - شبیه به زهره در منظومه شمسی.

داستان های مرتبط

یک سیاره فراخورشیدی محکوم به فنا در یک "مارپیچ مرگ" در اطراف ستاره خود گرفتار شده است. آیا می تواند زنده بماند؟

"یک پدیده کاملا جدید": ستاره شناسان سیاره ای را مشاهده می کنند که باعث می شود ستاره اش دائما منفجر شود

JWST در مداری عجیب از دنیای بیگانه منجمد جاسوسی می کند: "یکی از سردترین، قدیمی ترین و کم نورترین سیاره هایی که تا به امروز تصویربرداری کرده ایم"

از آنجایی که GJ 3090 b نزدیکترین سیاره به ستاره است، بعید است که مدار آن توسط یک سیاره عظیم یا یک ستاره دوتایی پنهان مختل شده باشد. سایر سیارات منظومه وارونه نیستند. و از آنجایی که آنها از ستاره دورتر هستند، یک اختلال گرانشی بزرگ احتمالا آنها را بیشتر تحت تأثیر قرار می دهد، نه کمتر.

در عوض، محققان پیشنهاد کردند که این سیاره غیرمعمول ممکن است به سادگی وارونه متولد شده باشد. اگر گاز و غبار زیادی از خارج از منظومه ستاره‌ای به منظومه مکیده می‌شد، احتمالا قرص پیش سیاره‌ای را با یک دیسک دوم و جدیدتر با زاویه‌ای متفاوت با دیسک اصلی جایگزین می‌کرد که می‌توانست سیاره پس‌رونده را تشکیل دهد.

محققان توضیح دادند که مقدار مواد تشکیل‌دهنده سیارات داخلی (که از دیسک غبارآلود و گازی تشکیل شده است) کمتر از مقداری است که می‌تواند به اندازه کافی چرخش ستاره را بکشد تا ستاره جهت چرخش خود را تغییر دهد و منظومه را در یک راستا متعادل نگه دارد.

وینسنت بوریر، ستاره شناس دانشگاه ژنو و یکی از نویسندگان این مطالعه، در بیانیه ای گفت: «این ایده که می توان یک منظومه سیاره ای را از یک دیسک دوم با جهت متفاوت بازسازی کرد، بسیار هیجان انگیز است. این نشان می‌دهد که محیط اطراف یک ستاره جوان می‌تواند نقش بسیار بیشتری در تعیین معماری سیارات آن نسبت به آنچه ما انتظار داشتیم بازی کند.»