ناتو مجمع مناسبی برای بحث در مورد چین نیست

نگاه چین به ناتو برای سال‌ها تغییر نکرده است. در پکن، اتحاد به عنوان بازمانده‌ای از جنگ سرد در نظر گرفته می‌شود که باید پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی منحل می‌شد، مانند پیمان ورشو. مانند روسیه، چین ناتو را به عنوان یک اتحاد دفاعی نمی بیند، بلکه به عنوان یک اتحاد تهاجمی که ثبات جهانی را تهدید می کند. نمونه هایی از این امر شامل توسعه پی در پی آن به سمت شرق و به اصطلاح مداخلات خارج از منطقه ناتو است.

در این راستا، پکن اغلب به بمباران (تصادفی) ناتو به سفارت چین در بلگراد در سال 1999 در جریان مداخله در یوگسلاوی سابق اشاره می کند. علاوه بر این، پکن با این تصور مسکو هم عقیده است که گسترش ناتو به سمت شرق با نادیده گرفتن نگرانی های امنیتی روسیه بر روسیه فشار وارد می کند. بنابراین چین این دیدگاه را دارد که ناتو مقصر اقدامات نظامی پیشگیرانه مسکو (مانند اوکراین) است که به عنوان اقدامات دفاع از خود تلقی می شود.

در تصور چینی ها، گنجاندن چین در دستور کار ناتو - ابتدا در سال 2019 و سپس در مفهوم استراتژیک در سال 2022 - نشان می دهد که این سازمان در حال آماده شدن برای گسترش به آسیا است، یا اینکه برنامه ای برای ایجاد "ناتوی آسیایی" وجود دارد. بنابراین، از نظر پکن، روسیه اکنون نقش یک منطقه حائل بین ناتو و منطقه آسیا و اقیانوسیه را بازی می کند.

تحلیلگران چینی معتقدند بدون این حائل، ناتو از قبل در آسیا حضور خواهد داشت و تهدیدی جدی برای چین به شمار می‌رود. مهم نیست که ناتو چقدر دیدگاه چینی در مورد این اتحاد را عجیب و اغراق آمیز می داند، این سازمان نباید آن را نادیده بگیرد و باید به نگرانی های چین رسیدگی کند.

حتی اگر چین واقعا به گسترش ناتو در آسیا اعتقاد نداشته باشد و صرفا از آن به عنوان یک ابزار سیاسی استفاده کند - به عنوان مثال، بهانه ای برای حمایت از روسیه در جنگش علیه اوکراین و ابراز احساسات منفی خود نسبت به غرب - باز هم برای ناتو ارزشمند است که بررسی کند که آیا واقعا برای اتحاد استفاده از انجمن خود برای گفتگو در مورد چین مفید است یا خیر. به طور گسترده شناخته شده است که ایده قرار دادن چین در دستور کار ناتو از ایالات متحده سرچشمه گرفته است. تصادفی نیست که چین برای اولین بار در چارچوب ناتو در اولین دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ نام برده شد.

همچنین رایج است که متحدان اروپایی به سه دلیل اصلی تمایلی به تمرکز بر روی چین در چارچوب ناتو نداشتند (و هنوز هم هستند). اول، تهاجم روسیه به اوکراین به وضوح نشان داده است که روسیه، نه چین، یک تهدید امنیتی قریب الوقوع برای ائتلاف است. دوم، ناتو که بر اساس معاهده واشنگتن است، در محدوده جغرافیایی مشخص شده در سند فعالیت می کند. ماده 6 به "منطقه آتلانتیک شمالی در شمال استوایی سرطان" به عنوان منطقه فعالیت ناتو اشاره می کند. سوم، چین در اروپا به عنوان یک چالش یا حتی یک تهدید تلقی می شود، اما بیشتر یک تهدید اقتصادی است.

به جای یک امنیت سخت (مستقیم) حتی اگر حمایت روسیه از روسیه در نظر گرفته شود. همچنین به خوبی شناخته شده است که این واقعیت که ناتو همچنان چین را یک «چالش» می‌داند تا «تهدید» (به عبارت مفهوم استراتژیک ناتو مراجعه کنید) به لطف متحدان اروپایی است که تلاش کرده‌اند تا خواسته‌های ایالات متحده را محدود کنند و اهمیت چین را برای اتحاد کاهش دهند. من استدلال می‌کنم که تبدیل کردن چین به موضوع بحث ناتو برای این ائتلاف معکوس خواهد بود. اولا، نگرانی‌های واقعی یا خیالی پکن در مورد گسترش این سازمان به آسیا را تقویت یا تأیید می‌کند.

با وجود اینکه ناتو از نظر جغرافیایی محدود است، چین از این واقعیت استفاده می کند که بخشی از مفهوم استراتژیک است تا تاکید کند که این اتحاد به سمت آسیا در حال گسترش است و تهدیدی واقعی برای پکن است. ناتو مدام توضیح می دهد که قصد ندارد در آسیا حضور داشته باشد زیرا این امر با معاهده واشنگتن در تضاد است. تنها چیزی که در نظر دارد تبادل نظر با "چهار هند و اقیانوس آرام" (IP4) و سایر کشورهای آسیایی در مورد وضعیت امنیتی منطقه آسیا و اقیانوسیه با تمرکز بر مسائل سایبری و غیره است.

با این حال، چین معتقد نیست که این درست است. چین همچنین توضیح ناتو را نمی‌پذیرد که وقتی کشتی‌های آمریکایی، فرانسوی، بریتانیایی، آلمانی یا دیگر کشتی‌های آزادی ناوبری (FONOPs) در آسیا انجام می‌دهند، کشتی‌های ناتو نیستند. این عملیات بر اساس کشور به کشور بدون هیچ "برکت" ناتو انجام می شود. چین مشتاق است از این FONOPS به عنوان ابزاری سیاسی علیه غرب استفاده کند و انجام این کار آسان است. تعداد کمی بین عملیات ناتو و کشتی های ملی تمایز قائل می شوند، در صورتی که قرار دادن همه آنها در سبد ناتو ساده تر است.

و چین فقط این کار را انجام می دهد. در نهایت، بحث درباره چین در چارچوب ناتو یک انحراف قابل توجه از تهدید واقعی برای اتحاد - یعنی روسیه است. چند فرمت دیگر وجود دارد که در آن چین به عنوان یک بازیگر سخت امنیتی می تواند به جای ناتو مورد بحث قرار گیرد. حداقل در مورد کشورهای اروپایی، اتحادیه اروپا بهترین گزینه به نظر می رسد.

اتحادیه اروپا نه تنها از نظر چالش‌ها و تهدیدهای اقتصادی، مانند غیرصنعتی‌سازی، که می‌تواند منجر به از دست دادن شغل و بی‌ثباتی اجتماعی در اروپا شود، بلکه از نظر امنیت سخت نیز در مورد چین بحث می‌کند. نمونه های زیادی وجود دارد که اتحادیه اروپا برای دفاع از اروپا موضع سخت تری در قبال چین اتخاذ کرده است. چین به دلیل حمایت از روسیه، تهدید امنیتی سختی برای اروپا به شمار می‌رود و در نتیجه شرکت‌های چینی به بسته‌های تحریمی اتحادیه اروپا علیه روسیه اضافه می‌شوند، البته به تعداد کم.

چین همچنین می‌تواند در قالب‌های دوجانبه و چندجانبه مانند بحث‌های فراآتلانتیک، گفتگو با آسه‌آن و اعضای آن، G7 و غیره مورد بحث قرار گیرد. ادامه بحث درباره چین در قالب ناتو ممکن است درک منفی پکن از این سازمان را تقویت کند و به طور قابل توجهی زمینه همکاری بالقوه با پکن را کاهش دهد تا تهدیدات ناتو از سوی دوستان سیاسی چین مانند روسیه، ایران و کره شمالی را کاهش دهد.

به جای این که چین چالشی برای اتحاد ایجاد کند، بهتر است در گفتگوی منظم با پکن شرکت کنیم و سعی کنیم چین را متقاعد کنیم – اگرچه این کار آسانی نیست – نظر منفی خود را نسبت به ناتو کاهش دهد. ائتلاف باید تاکید کند که وجود ناتو به نفع چین است، زیرا روسیه را از آغاز جنگ با متحدان ناتو که می‌تواند برای چین فاجعه‌بار باشد، بازدارد.