یک تخته نمک شگفت انگیز در قله بلندترین قله صحرا - زمین از فضا - می درخشد.

حقایق سریع

کجاست؟ امی کوسی، چاد [ 19.825520656، 18.551560720 ]

در عکس چیست؟ تکه ای از نمک سفید روشن در قله بلندترین آتشفشان صحرا

چه کسی عکس را گرفته است؟ یک فضانورد ناشناس در ایستگاه فضایی بین المللی

کی گرفته شد؟ 29 دسامبر 2024

این عکس فضانورد جذاب، غافلگیری به رنگ سفید و شور را نشان می دهد که در کمین قله یک آتشفشان غول پیکر در صحرای آفریقا است. این قله باستانی و پوشیده از گدازه علیرغم محیط بسیار خشک، دارای آبراهه های پنهان و سایه ای نیز می باشد.

Emi Koussi (همچنین به عنوان Emi Koussou شناخته می شود) یک آتشفشان سپری آذرآواری در شمال چاد است. در داخل توده Tibesti، یک رشته کوه آتشفشانی که در مرز بین چاد و لیبی قرار دارد. به گفته رصدخانه زمین ناسا، مخروط گنبدی شکل این آتشفشان تا 43 مایل (69 کیلومتر) عرض دارد و حداکثر ارتفاع آن به 11204 فوت (3415 متر) از سطح دریا می رسد و آن را به بلندترین قله صحرا تبدیل می کند.

بر اساس برنامه آتشفشانی جهانی موسسه اسمیتسونیان، امی کوسی به عنوان منقرض شده طبقه بندی شده است و هیچ سابقه تاریخی از فوران آن وجود ندارد. با این حال، دانشمندان می دانند که زمانی بسیار فعال بوده است، زیرا دامنه های تدریجی آن با گدازه های باستانی پوشیده شده است. نمایندگان رصدخانه زمین قبلا نوشتند که برخی کارشناسان فکر می کنند این سنگ زمانی مذاب حدود 2 میلیون سال قدمت دارد و احتمالا با ویسکوزیته کم جریان دارد، "بیشتر شبیه روغن موتور تا خمیر دندان".

در قله آتشفشان یک سیستم کالدرا پیچیده قرار دارد که وسعت آن تا 9 مایل (15 کیلومتر) است و با منافذ و مخروط های آتشفشانی مختلف پوشیده شده است (عکس های زیر را ببینید). دومین دهانه کوچکتر، به نام Era Kohor، در انتهای جنوبی دهانه قرار دارد.

پوسته ای ضخیم از نمک سفید درخشان که در منطقه Era Kohor قرار دارد، پایین ترین قسمت کف کالدرا را می پوشاند. این لایه کریستالی که تا 3300 فوت (1000 متر) عرض دارد، نور را به گونه ای منعکس می کند که فضانوردان معمولا آن را با برف اشتباه می گیرند که به ندرت در منطقه می بارد.

دال نمکی درون دهانه ثانویه Era Kohor تا 3300 فوت (1000 متر) عرض و چندین فوت ضخامت دارد. این دریاچه در کنار دریاچه ای باستانی باقی مانده بود که زمانی دهانه دهان را پر می کرد. (اعتبار تصویر: Stefan Thüngen/wikimedia) این ترکیب نمکی که به نام ناترون شناخته می شود، ترکیبی از کربنات سدیم دکاهیدرات، بی کربنات سدیم، کلرید سدیم و سولفات سدیم است. این دریاچه در کنار یک دریاچه نمک باستانی باقی مانده است که زمانی دوران کوهور را پر می کرد اما مدت هاست که تبخیر شده است.

این تنها ذخایر قابل توجه ناترون در توده Tibesti نیست. در حدود 150 مایلی (240 کیلومتری) شمال غربی Emi Koussi (همچنین در شمال چاد) یک دهانه آتشفشانی به نام Trou au Natron (یا Doon Orei) قرار دارد که حاوی لایه‌ای از ماده نمکی است که با یک جفت مخروط به گونه‌ای چیده شده است که وقتی از بالا به آن نگاه می‌شود شبیه یک جمجمه غول‌پیکر به نظر می‌رسد. این رسوب غیرمعمول در کنار آتشفشان سنگین دیگری به نام Toussidé قرار دارد که با گره های گدازه باستانی نیز پوشیده شده است.

در حالی که فعالیت باستانی Emi Koussi بیشتر در قله آن متمرکز بود، یک جفت مخروط آتشفشانی را می توان در سمت شمالی کوه مشاهده کرد. گدازه‌ای که به سرعت از این دهانه‌ها سرازیر شد احتمالا به ایجاد یک سری دره‌ها بین کوه و یک فلات آتشفشانی به نام Tarso Ahon کمک کرد که تا حدی در سمت چپ بالای عکس قابل مشاهده است.

این دره ها بسیار باریک و عمیق هستند، به این معنی که تقریبا دائمی در سایه هستند و بسیار خنک تر از محیط اطراف خود هستند. در نتیجه، آنها اغلب می توانند آب مایع را نگه دارند، علیرغم اینکه توده Tibesti کمتر از 0.8 اینچ (20 میلی متر) باران در سال می بارد. به گفته رصدخانه زمین، دو تا از بزرگترین دره ها - که به ترتیب 2000 فوت (600 متر) و 700 فوت (250 متر) عمق دارند - دارای آبراهه های دائمی هستند که در شرق و غرب آتشفشان جریان دارند.

تصاویر ماهواره ای با رنگ کاذب، که توسط ماهواره کوپرنیک (اصلی) ESA و ماهواره ترا ناسا (داخلی) گرفته شده است، توپوگرافی پیچیده Emi Koussi و دهانه قله آن را نشان می دهد. (اعتبار تصویر: اصلی: داده‌های ESA/Copernicus Sentinel (2017)؛ دوم: NASA/ASTER/GLOVIS) دامنه‌های Emi Koussi با «کانال‌های جویبار» خشک پوشیده شده‌اند که توسط هزاره‌ها بارانی که از کناره‌های آن جاری می‌شد، حک شده‌اند. الگوهای بارندگی فعلی برای ایجاد چنین ساختارهایی با مشکل مواجه خواهند شد.

با این حال، هزاران سال پیش، در اواسط هولوسن، بر اساس مطالعه‌ای در سال 2025 که دریاچه‌های باستانی Era Kohor و Trou au Natron را مقایسه کرد، میانگین بارندگی حداقل 10 برابر بیشتر بود. (هولوسن عصر زمین شناسی کنونی است که حدود 11700 سال پیش و در پایان آخرین عصر یخبندان آغاز شد.)

این اولین بار نیست که فضانوردان به Emi Koussi نگاه می کنند. در واقع، این آتشفشان یکی از اولین تشکیلات زمین شناسی بود که از فضا عکسبرداری شد، زمانی که خدمه ماموریت آپولو 7 ناسا در اکتبر 1968 قله حیرت انگیز را شکار کردند.

زمین را از فضا بیشتر ببینید

سایه گدازه‌ای «لکه‌دار طلایی» لیبی

یک تصویر ترکیبی خیره کننده که از عکس های ماهواره ای سه ساله تشکیل شده است، گدازه های باستانی میدان آتشفشانی هاروج لیبی را نشان می دهد که با تکه هایی از ماسه های طلایی پراکنده شده است.

"کوه خدا" در تانزانیا در حال ظهور است

یک عکس فضانورد 2020 ساختار منحصر به فرد Ol Doinyo Lengai را نشان می دهد، یک آتشفشان فعال در تانزانیا که اخیرا با یک "مخروط خاکستر" سفید روشن تزئین شده است.

سه نفر مرموز mesa موریتانی

عکسی از فضانوردان در سال 2023 سه تپه تاریک یا مسا را نشان می دهد که بر فراز بخشی از صحرای صحرا در جنوب موریتانی برجستگی دارند. این سازه ها بقایای یک سازند منفرد دوران پالئوزوئیک هستند.