یک ماهواره مرده شوروی به تازگی در مدار شکسته شد (دوباره). کارشناسان می گویند این بخشی از "روند نگران کننده" است

یک ماهواره قدیمی اتحاد جماهیر شوروی در مدار پایین زمین به چند قطعه تقسیم شده است، آخرین مورد در یک رشته از رویدادهای فروپاشی اخیر که نشان می دهد ماهواره ها ممکن است با خطر افزایش برخورد زباله مواجه شوند.

شرکت آگاه سازی حوزه فضایی LeoLabs یک "رویداد تولید زباله" را در مکان مداری شناخته شده ماهواره هواشناسی Meteor 2-7 متعلق به دوران شوروی، هنگام عبور از یکی از سایت های آنها در غرب استرالیا شناسایی کرد. این شرکت گفت که تخمین زده می شود "ده ها قطعه" در مجاورت فضاپیمایی که در سال 1981 پرتاب شد، شناسایی شد.

فروپاشی Meteor 2-7 به دنبال چندین رویداد تکه تکه شدن ماهواره دیگر در ماه‌های اخیر، از جمله ماهواره جاسوسی ایالات متحده آمریکا 32 در دوران جنگ سرد، که در سپتامبر 2026 تایید شد، متلاشی شده است. "این آخرین مورد از مجموعه رویدادهایی است که در 6 ماه گذشته دیده‌ایم. LeoLabs به یک روند نگران‌کننده فضایی نوشت:" امنیت، و بر نیاز حیاتی برای سنجش مداوم تاکید می کند." کارشناس زباله های مداری، جیم شل، در X اشاره کرد که Meteor 2-7 قبلا در مارس 2004 شکسته شد.

شل افزود که این رویداد در ارتفاع حدود 530 مایلی (855 کیلومتری) رخ داده است، جایی که به گفته او، "تراکم فضایی زباله بالاترین میزان است."

به گفته LeoLabs، جدای از فروپاشی USA 32 در سپتامبر، یک موشک چینی نیز در اواخر اوت 2026 در مدار پایین زمین (LEO) متلاشی شد. یک ماهواره اسپیس ایکس استارلینک یک رویداد تکه تکه شدن را فقط چهار ماه قبل تجربه کرد.

و در ژانویه 2026، یک ماهواره روسی "بازرس" از هم پاشید، اگرچه در یک مدار زمین ثابت بسیار بالاتر.

برای سال‌ها، کارشناسان هشدار می‌دهند که تعداد روزافزون ماهواره‌هایی که در مدار قرار می‌گیرند، خطر برخورد و رویدادهای تکه تکه شدن را افزایش می‌دهد، که می‌تواند یک اثر آبشاری داشته باشد. با شکسته شدن ماهواره های بیشتر، تکه های زباله بیشتری ایجاد می کنند که می تواند فضاپیماهای دیگر را در معرض خطر قرار دهد.

و داده ها از این هشدارها پشتیبانی می کنند. در سال 2005، آژانس فضایی اروپا (ESA) گزارش داد که در حال ردیابی حدود 16000 قطعه زباله در مدار زمین است. زمانی که ESA همان داده ها را در سال 2026 گزارش کرد، بیش از 44000 مورد را ردیابی می کرد که حدود 180٪ افزایش داشت. اگرچه اکثر این قطعات کوچک هستند، اما سرعت بالای آنها به این معنی است که انرژی زیادی را حمل می کنند و در صورت برخورد با فضاپیما می توانند آسیب جدی وارد کنند.

نمودار LeoLabs که اندازه‌گیری‌های راداری Meteor 2-7 را بر روی یکی از سایت‌های رادار این شرکت در استرالیای غربی نشان می‌دهد. نقاط نارنجی نشان دهنده قطعات، در حالی که نقاط آبی نشان دهنده بدنه اصلی ماهواره است. (اعتبار تصویر: LeoLabs) با این حال، فقط زباله نیست که خطر ایجاد می کند. ماهواره ها اغلب مجبورند از ماهواره های دیگر طفره بروند، به خصوص که LEO هر لحظه شلوغ تر می شود. بر اساس افشاگری که اسپیس ایکس در گزارشی شش ماهه به ایالات متحده ارائه کرده است.

کمیسیون ارتباطات فدرال در اوایل سال جاری، هر ماهواره Starlink بیش از 40 مانور اجتنابی در سال بین 1 ژوئن 2025 تا 31 مه 2026 انجام داد تا از سر راه زباله ها یا فضاپیماهای دیگر دور شود.

و برخی از کارشناسان می گویند این فقط یک مسئله زمان است که یکی از آن مانورها ناموفق باشد. هیو لوئیس، کارشناس پایداری فضایی و استاد فضانوردی در دانشگاه بیرمنگام در بریتانیا، قبلا به Space.com گفت: «من فکر می‌کنم که ما به سمت موقعیتی پیش می‌رویم که در آن برخوردی با یک ماهواره عملیاتی در صورت فلکی رخ می‌دهد. و این به دلیل عدم تلاش برای اجتناب از آن چیزها نخواهد بود. به رغم همه آن مانورها خواهد بود.

با وجود داده‌ها و هشدارهای نگران‌کننده‌ی کارشناسان، شرکت‌های خصوصی و دولت‌ها در سراسر جهان به برنامه‌ریزی برای پرتاب ده‌ها هزار ماهواره دیگر در هر سال در صورت‌های فلکی بزرگ ادامه می‌دهند. اسپیس ایکس بارها گفته است که می خواهد 1 میلیون ماهواره مرکز داده را در مدار قرار دهد.

و ما قبلا دیده‌ایم که افزایش مقدار زباله‌های فضایی مداری فضانوردان را در معرض خطر قرار می‌دهد.

در فوریه 2026، چین در ایستگاه فضایی تیانگونگ خود با یک وضعیت اضطراری کوتاه مواجه شد که فضاپیمای "قایق نجات" برای سه فضانوردش توسط یک تکه زباله آسیب دید و آن را برای سفر برگشت ناامن کرد. سه نفر از فضانوردان (یا تایکونوردان) کشور به مدت 10 روز بدون قایق نجات ماندند.