بنیانگذار Camerimage، Marek Zydowicz درباره هوش مصنوعی، آرونوفسکی و چرا فیلمبرداران هنرمند هستند، نه تکنسین

Camerimage، برترین جشنواره جهان که به هنر سینماتوگرافی اختصاص دارد، امسال 34 ساله می‌شود و در 7 تا 14 نوامبر در تورون، لهستان، با بنیان‌گذارش در حال و هوای رزمی و تفکری می‌آید.

Marek Zydowicz، که این رویداد را در سال 1993 برای قهرمانی سینماگران و دیگر هنرمندان زیر خطی که صنعت به عنوان تکنسین‌های صرف تلقی می‌کردند، راه‌اندازی کرد، در حال طرح سوالاتی درباره مجموعه‌ای از مسائل است. از جمله: ظهور هوش مصنوعی مولد، که امسال بحث ها و کارگاه های آموزشی خاص خود را دارد. فشار بر بودجه و اکران های تئاتری؛ و تصمیم برای تجلیل از دارن آرنوفسکی، یک پذیرنده صریح هوش مصنوعی، با جایزه کارگردان جشنواره.

داستان‌های مرتبط فیلم‌ها PÖFF با اوکراین ایستاده است: نگاهی به فیلم‌های برجسته در تالین ساخته‌شده با وجود و به‌خاطر اسکار جنگی ۲۰۲۷: فیلم‌های بین‌المللی در فوکوس «بر من نگه دار»، اولین اسکار قبرس امیدوارکننده، بازیگر تازه‌وارد و یک بازیگر «دندان سگ» در یک دکتر کاملا شخصی

جو واکر، تدوینگر فیلم Dune و 12 Years a Slave نیز برگزیده شده و ریاست هیئت داوران مسابقه اصلی را بر عهده خواهد داشت، در حالی که فیلمبردار لهستانی، یانوش کامینسکی، که روز افشای او در حال نمایش است، جایزه THR's Visionary را دریافت می کند.

زیدوویچ در صحبت با THR پیش از جشنواره امسال گفت Camerimage به روی «تنوع تکنیک‌ها و فناوری‌ها» باز می‌ماند، اما به فیلم‌های کاملا تولید شده توسط هوش مصنوعی خط می‌کشد.

Zydowicz در یک گفتگوی گسترده در مورد جاه طلبی های فزاینده جشنواره، دلیل اینکه لهستان به نظر می رسد فیلمبرداران بزرگ زیادی تولید می کند و اینکه چرا چشم انسان هرگز جایگزین نخواهد شد، صحبت کرد.

چرا این همه سینماگر لهستانی خارق العاده وجود دارد؟ راز چیست؟

یک پاسخ کامل مستلزم بازگشت به تاریخ سینمای لهستان و حتی فراتر از آن، به دوره تجزیه لهستان است. به مدت 123 سال، نقاشی‌ها و آثار گرافیکی که مهمترین رویدادهای تاریخ ملت ما را به تصویر می‌کشد، امیدهای ما را برای بازیابی استقلال حفظ کرده و تخیلات و رویاهای ما را برانگیخته است. پس از جنگ جهانی دوم، این سنت به تصویر کشیدن گذشته نقش بسیار مهمی در پی ریزی پایه های مدرسه فیلم لودز ایفا کرد.

هنرمندانی که تحت سانسور کمونیستی کار می‌کردند، اغلب از همان روش‌هایی برای بیان آنچه که نمی‌توانستند آشکارا گفته شود، استفاده می‌کردند که پیشینیانشان در قرن نوزدهم داشتند. گاهی اوقات دیالوگ بین شخصیت ها یک داستان را بیان می کند در حالی که تصاویر داستان دیگری را نشان می دهند. این امر باعث ایجاد حساسیت فوق‌العاده و جستجوی راه‌هایی برای استفاده از ترکیب‌بندی برای قاچاق محتوای ممنوعه و زیبایی‌شناسی به فیلم‌ها شد. محدودیت های تکنولوژیکی و انزوای لهستان از پیشروترین تحولات فرهنگ غرب، یافتن راه حل های اصلی خودمان را ضروری ساخت.

در آن دوران سخت، فیلمسازان لهستانی سنت‌های سینمایی متفاوتی را جذب کردند، چه آن‌هایی که به‌طور قانونی به دست ما رسیده‌اند و چه آن‌هایی که ممنوع شده و از اروپای غربی و آمریکا قاچاق شده‌اند. رابطه کارگردان و فیلمبردار عامل مهمی در خلق اشکال بدیع تصویرسازی سینمایی شد.

بسیاری از فیلمسازان برجسته در لودز و بعدها در سایر مدارس فیلم لهستان نیز تدریس کردند. در مدرسه فیلم تاریخ نقاشی تدریس می شد و نه تنها نقاشی لهستانی. در طول نسل های متوالی، یک سنت هنری استثنایی قوی از این پدید آمد. این همان چیزی است که امروزه در تنوع آثار سینماگران لهستانی می بینیم: از تولیدات هالیوود گرفته تا سینمای مستقل و هنری در سراسر جهان.

چرا امسال دارن آرنوفسکی را برای افتخار کارگردانی خود انتخاب کردید؟ آیا انتظار دارید بحثی پیرامون استقبال او از هوش مصنوعی در تولید، که هنوز موضوعی بسیار بحث برانگیز در صنعت است، برگزار شود؟

من انتظار این بحث را دارم، زیرا هوش مصنوعی یک موضوع مهم و بحث برانگیز است و دارن نشان داده است که می خواهد آن را به صورت حرفه ای بررسی کند. جایزه ما بیش از سی سال فیلمسازی او را به رسمیت می شناسد. مجموعه آثار او برانگیخته، ناآرام و از ما می‌خواهد که با جنبه‌هایی از طبیعت انسانی روبرو شویم که ممکن است ترجیح دهیم از آن دور نگاه کنیم. تماشای فیلم‌های او ممکن است دشوار باشد، اما اغلب دقیقا همین ناراحتی است که باعث می‌شود بیشتر به خود و دیگران نگاه کنیم. دستاوردهای هنری او شایسته جوایز است.

به شدتی که Requiem for a Dream تجربه اعتیاد را منتقل می‌کند، یا راهی که بلک سوان ما را به درک آشفته‌تر شخصیت اصلی خود از واقعیت می‌کشاند، فکر کنید. فواره عشق، فناپذیری و اشتیاق معنوی را از طریق یک تخیل بصری فوق العاده جاه طلبانه بررسی می کند. این فیلمی است که من به شدت آن را تحسین می کنم، همچنین به دلیل خطراتی که انجام داد و مقاومتی که با آن روبرو شد. نهنگ که در مقیاسی کاملا متفاوت ساخته شده است، راه دیگری برای نزدیک کردن ما به رنج و میل به ارتباط انسانی پیدا می کند.

دارن بین صمیمیت و تماشایی، لطافت و بی رحمی حرکت می کند، و گاهی اوقات تصاویر مذهبی را به داستان هایی در مورد مبارزات عمیقا شخصی وارد می کند. فیلم‌های او تماشاگران را تشویق می‌کند تا ارزش‌های خود را زیر سوال ببرند و به افرادی توجه کنند که در غیر این صورت ممکن است دردشان نادیده گرفته شود. این ترکیب جسارت رسمی و توجه به انسان یکی از مهم ترین دلایلی است که ما به او افتخار می کنیم.

علاقه او به هوش مصنوعی بحثی جداگانه است، اگرچه کنجکاوی مستمر او را در مورد ابزارهای در دسترس فیلمسازان نیز منعکس می کند. ما این جایزه را به عنوان قضاوت در مورد نحوه استفاده او از فناوری ارائه نمی کنیم. با این حال، من از تمایل او به عنوان یک هنرمند تثبیت شده برای کشف قلمرو ناآشنا قدردانی می کنم. این کنجکاوی در طول زندگی حرفه ای او مشهود بوده است. ما باید آزمایش های او را آشکارا مورد بحث قرار دهیم، از جمله اختلاف نظرهایی که آنها برانگیخته اند.

سیاست Camerimage در قبال هوش مصنوعی چیست - آیا کارهای تولید شده توسط هوش مصنوعی را در انتخاب خود می پذیرید؟

ما محصولات تولید شده توسط هوش مصنوعی را نمی پذیریم. انتخاب ما بر هنر سینماگران متمرکز است. البته برای درک هوش مصنوعی به عنوان ابزاری برای ایجاد تصاویر متحرک، فیلم هایی را که کاملا با هوش مصنوعی ساخته شده اند را تماشا می کنیم. من شخصا طرفدار فیلم‌های ترکیبی هستم که در آن بازیگران زنده که در آن‌ها ظاهر می‌شوند، خودشان تصمیم می‌گیرند که تا چه حد ممکن است هوش مصنوعی در تصاویر ایجاد شده مداخله کند.

در سینماتوگرافی، ما به روی انواع تکنیک ها و فناوری ها باز هستیم، اما همیشه با احترام به حقوق شخصی هنرمندان. یک فیلم ممکن است از جلوه‌های بصری گسترده و پس‌تولید دیجیتال استفاده کند، یا ممکن است با منابع بسیار محدود ساخته شود و تقریبا تماما بر تکنیک‌های به‌دست‌آمده در صحنه فیلم‌برداری تکیه کند، اما همیشه باید به خواسته‌های افرادی که شبیه‌ها و صدایشان را قرض می‌دهند احترام بگذارد. ما برای مشارکت خلاقانه سینماگر در بیان داستان از طریق فیلم ارزش قائلیم. تکنیک های دیجیتال پیشرفته مدت هاست که بخشی از این فرآیند بوده است.

هوش مصنوعی به مرور زمان جایگاه مناسب خود را در این فرآیند پیدا خواهد کرد. همه از آن استفاده خواهند کرد. تنها سوال این است که چگونه. در حال حاضر، کنجکاوی نسبت به آینده، اصول ما را برای انتخاب فیلم برای مسابقات جشنواره تغییر نمی دهد. این موضوع همچنان باز است و ما می‌خواهیم آن را با هدف ایجاد مقررات قانونی، به عنوان مثال در سطح اتحادیه اروپا، که هوش مصنوعی را برای صنعت ما ایمن می‌سازد، مورد بحث قرار دهیم.

دلیل دیگری که جو واکر برگزیده شده است را توضیح دهید.

جو واکر یک ویراستار برجسته است که سالها کار او را تحسین کرده و ارائه کرده ایم. همکاری‌های او با دنیس ویلنوو، از جمله فیلم‌های سیکاریو، ورود، بلید رانر 2049 و فیلم‌های تلماسه، توانایی‌های بیانی تدوین را در مقیاس‌های بسیار متفاوت نشان می‌دهد. او به این فیلم‌ها کمک کرده است که ریتم‌های متمایزشان و توانایی آن‌ها در وادار کردن مخاطب به درک چیزی قبل از اینکه با کلمات توضیح داده شود. در Arrival، سازماندهی زمان برای تجربه ما از داستان اساسی است.

در Dune، ویرایش به حفظ ارتباط بین دنیای گسترده و پیچیده و شخصیت هایی که در آن در حال حرکت هستند کمک می کند.

کار او با استیو مک کوئین، از گرسنگی تا 12 سال بردگی و بیوه ها، حساسیت به همان اندازه خارق العاده را نسبت به اجرا، مدت زمان شلیک و سکوت نشان می دهد. ما علاقه مندیم که چگونه ویرایش او به تصاویر قدرت تأثیرگذاری بر ما و شکل دادن به رابطه بین آنچه می بینیم و آنچه احساس می کنیم می دهد. این باعث می‌شود که سهم او به ویژه در جشنواره‌ای که به داستان‌گویی بصری اختصاص دارد، مرتبط باشد. ما خوشحالیم که او را در تورون گرامی می داریم و به مخاطبان این فرصت را می دهیم که پس از نمایش فیلم هایش با او صحبت کنند. او همچنین با ریاست هیئت داوران مسابقه اصلی موافقت کرده است.

نگاه یک ویراستار با تجربه و حساسیتش دیدگاه ارزشمندی را به رقابتی می‌آورد که برای ما بسیار مهم است.

THR امسال با جایزه Visionary خود از یانوش کامینسکی لهستان تجلیل می کند. سهم او در هنر سینما را چگونه خلاصه می کنید؟

ما به راحتی می‌توانیم بقیه این مصاحبه را به کمک یانوش اختصاص دهیم و هنوز چیزهای زیادی ناگفته بگذاریم. او یکی از بزرگترین سینماگران تاریخ سینماست. او تصاویری خلق کرد که بخشی از حافظه مشترک سینمایی ما در فهرست شیندلر و نجات سرباز رایان شده است. من بسیار علاقه مند به جستجوی او برای فرم مناسب داستان موجود در یک فیلمنامه هستم. او رویکردی را برای تصویرسازی انتخاب می کند که حقیقت عاطفی آن را به طور کامل منتقل کند.

جشنواره ما زنگ غواصی و پروانه را به رسمیت شناخت که یانوش برای آن قورباغه طلایی را دریافت کرد. این یک فیلم زیبا، دردناک و عمیقا تکان دهنده است، با توانایی خارق العاده ای که ما را وارد تجربه یک شخص دیگر می کند. فیلمبرداری از آن دستاورد جدایی ناپذیر است. این به ما یادآوری می‌کند که باید از کار یانوش فراتر از همکاری او با آن استاد برجسته و نمادین سینما، استیون اسپیلبرگ، قدردانی کنیم.

امسال یکی دیگر از فیلم‌هایشان به نام روز افشا را به مسابقه اصلی دعوت کردم. فیلمبرداری ناراحت کننده یانوش، با هاله سازی مکرر که حس حضور چیزی ناشناخته و بیگانه را ایجاد می کند، برای کل فیلم بسیار مهم است.

یانوش یک "روشنگر" است و تصاویر او تأثیر عمیقی بر مخاطبان و فیلمسازان جوان دارد.

Camerimage به‌طور سنتی از سینماگر به‌عنوان یک هنرمند به تنهایی دفاع می‌کرد، نه صرفا یک همکار فنی. آیا فکر می کنید این صنعت به اندازه کافی برای شناسایی سهم خلاقانه سینماگران، به ویژه در فصل جوایز انجام می دهد؟

من هم می گویم بله و هم نه. جوایز فیلمبرداری در چندین مکان در سراسر جهان اهدا می شود. در عین حال، بیشتر پوشش رسانه‌های اصلی فیلم‌ها تنها از کارگردانان و بازیگران نام می‌برند و سینماگران را کنار می‌گذارند.

اصطلاح "زیر خط" در سازماندهی یک تولید معنای ثابتی دارد، اما در مورد نقش هنری افرادی که توصیف می کند، بسیار اندک صحبت می کند. یک فیلمبردار کمک می‌کند تا تعیین کنیم که چگونه داستان یک فیلم را تجربه می‌کنیم و چقدر با شخصیت‌های آن ارتباط نزدیک داریم. آنها حال و هوای هر فریم روی پرده و عواطف و احساسات شخصیت ها را ایجاد می کنند. آنها یک هنرمند هستند، نه یک تکنسین که دوربین را کنترل می کند.

نقش ما این است که به مردم کمک کنیم تا هنر دخیل در این کار را درک کنند و از آن قدردانی کنند و اطمینان حاصل کنیم که این هنرمندان شرایط کاری مناسبی دارند. فصل جوایز یک فرصت برای انجام این کار است، اما گفتگو باید در طول سال ادامه یابد.

بزرگ‌ترین چالش‌هایی که در حال حاضر پیش روی سینماگران و دیگر هنرمندان زیردست می‌بینید چیست؟

فشار مالی قطعا یکی است، به ویژه زمانی که از فیلمسازان انتظار می رود با منابع کمتر کارهای بیشتری انجام دهند. همچنین نگرانی قابل توجهی در مورد هوش مصنوعی و معنای آن برای معیشت مردم وجود دارد. من این نگرانی‌ها را درک می‌کنم، اگرچه معتقد نیستم که سهم یک هنرمند به سادگی با یک تصویر تولید شده جایگزین شود. یک سینماگر یک عمر مشاهدات، روابط، احساسات و تجربیات جهان را به کار خود می آورد. همه اینها می تواند تصمیمی را که در کسری از ثانیه در صحنه فیلمبرداری گرفته می شود، نشان دهد.

این تأثیر تعیین کننده بر قدرت تصویر متحرک ایجاد شده دارد. فناوری روش‌های کار را تغییر خواهد داد، اما من مطمئن هستم که دیدگاه انسانی که به فیلم‌ها بعد معنوی می‌بخشد، ضروری است.

فیلمسازان جوان تر با نوع خاصی از فشار مواجه هستند، زیرا در میان هجوم تقریبا مداوم تصاویر و اطلاعات بزرگ شده اند. آنها همچنین در حال ورود به دنیایی هستند که در آن قضاوت در مورد چگونگی ساخته شدن یک تصویر و اینکه آیا آن چیزی را که واقعا اتفاق افتاده است را ثبت می‌کند، به طور فزاینده‌ای دشوار می‌شود. من در مورد برچسب های نسلی محتاط هستم، اما این شرایط ارزش تشخیص را دارد. نسل من با محدودیت‌های متفاوتی بزرگ شد، بنابراین تظاهر نمی‌کنم که تجربیات ما یکسان است. هر نسلی باید شرایط خود را درک کند و راهی برای عبور از آنها بیابد.

تغییرات دلگرم‌کننده‌ای نیز وجود دارد، از جمله مشارکت فزاینده زنان در تولیدات سینمایی که برای دهه‌ها تحت سلطه مردان بودند. جولانتا دیلوسکا، که قورباغه طلایی ما را در سال 2011 برد و امسال به مسابقه اصلی بازگشت [به عنوان فیلمبردار فیلم Through the Wall]، یکی از هنرمندانی است که به شکستن این موانع کمک کرد. دیدن این همه زن که آثار برجسته ای خلق می کنند، فوق العاده است.

هویت Camerimage در سال 2026 را چگونه توصیف می کنید؟

هویت ما ریشه در ایده ای دارد که در اولین دوره جشنواره در سال 1993 مطرح کردم: اجازه دهید هنرمندان محروم و به حاشیه رانده شده را بشناسیم، سینماگرانی که صنعت تا حد زیادی با آنها به عنوان تکنسین برخورد می کند. ما می خواهیم مخاطبان کشف کنند که چه تصاویری به تجربه آنها از فیلم کمک می کند.

TorunCamerimage یک آبگرم معنوی برای هنرمندان فیلم است که می توانند در اینجا بدون فشار در مورد زبان تصویر متحرک و اهمیت آن در دنیای معاصر و در آینده صحبت کنند. گاهی اوقات حوادث و تلاش هایی برای اعمال فشار تهاجمی بر ما به عنوان سازمان دهندگان و من به عنوان بنیانگذار و مدیر TorunCamerimage رخ می دهد، اما هرگز بین مهمانان ما. ما مستقل خواهیم ماند و به ارزش های هنری و انسانی احترام می گذاریم.

در طول بیش از 30 سال فعالیت، چه تغییری کرده است، و شما می خواهید جشنواره در آینده به چه چیزی تبدیل شود؟

این جشنواره با میانگین حضور سالانه حدود 70000 نفر در سراسر رویدادها رشد کرده است. حدود 1000 دانش آموز مدرسه فیلم و حدود 800 فیلمبردار از سراسر جهان به همراه چند صد متخصص خلاق دیگر از صنعت ما در آن شرکت می کنند. در سال های اخیر، ما پذیرای مهمانانی از بیش از 80 کشور بوده ایم.

در کنار استودیوی فیلمسازی، مرکز فیلم اروپا Camerimage دارای یک مرکز آموزشی، یک مرکز نمایشگاهی و تجاری به مساحت حدود 4000 متر مربع است که به ارائه تکنیک‌ها و فن‌آوری‌های فیلم‌سازی اختصاص دارد، و یک سالن نمایش بزرگ با بیش از 1600 صندلی که می‌تواند طیف گسترده‌ای از فناوری‌های نمایش را در خود جای دهد. این مجموعه توسط خانه سینما، با چندین سینما، از جمله یک سالن از نوع IMAX و دنیای تخیل دیوید لینچ تکمیل خواهد شد. دیوید بیش از دوازده کانتینر از مصنوعات توئین پیکس به من داد.

من روی طراحی نمایشگاهی کار می کنم که با دیوید موافق بودم و قصد داشتیم با هم آن را اجرا کنیم.

چه توصیه ای برای اولین شرکت کننده Camerimage دارید؟

با یک برنامه بیایید، اما جا برای تغییر آن بگذارید. فیلم‌ها و رویدادهایی را که می‌خواهید در آن شرکت کنید انتخاب کنید، به یاد داشته باشید که برنامه‌ها با هم تداخل دارند و ممکن است برخی از نمایش‌ها پر باشند. یک جایگزین غیرمنتظره ممکن است ارزشمندترین تجربه کل بازدید شما باشد. این را بارها دیده ایم. فعال باشید. با هنرمندان و سایر مخاطبان صحبت کنید. در پرسش و پاسخ پس از نمایش و در کارگاه های آموزشی در استودیو فیلم Camerimage شرکت کنید.

جشنواره فراتر از اتاق نمایش ادامه می یابد، زیرا مردم نظرات خود را به اشتراک می گذارند، مخالفت می کنند، با یکدیگر آشنا می شوند و گاهی اوقات شروع یک همکاری آینده را پیدا می کنند. کمی خودانگیختگی و شجاعت می تواند شما را در TorunCamerimage راه درازی ببرد.